پرش به محتوا

دوزله

از ویکی ایران
نسخهٔ تاریخ ‏۱۷ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۴۲ توسط Samei (بحث | مشارکت‌ها)

دوزله، سازی از گروه سازهای هوا صدا*ی زبانه‌دار مضاعف.

این ساز دو لوله صوتی و دو زبانه یک لایه دارد. هر زبانه بر روی یک لوله صوتی قرار می‌گیرد. امروزه انواعی از این ساز در برخی نواحی ایران مانند کردستان، کرمانشان، شمال و جنوب خراسان، ایلام، مناطقی از خوزستان، هرمزگان، بوشهر و نقاط محدودی از ترکمن صحرا رایج است. این ساز به شکل‌ها و از جنس‌های گوناگون به نام دوزله در (کردستان کرمانشاهان، ایلام، قشمه، دوسازه، دونیِ، نی جفتی، و قلم جفتی در نواحی دیگر ایران و جنس‌های مختلف شناخته می‌شود. جنس آن در کردستان، کرمانشاهان، ایلام و خراسان از استخوان یا نیِ یاندرتاً لوله‌های فلزی و در بوشهر و هرمزگان از نی است. جنس زبانه‌ها نیز از نی و در موارد معدود و جدید از فلز است.

سازهای گروه دوزله را به شیوه‌های نفس برگردان فقط در مجالس عروسی و شادمانی می‌نوازند. این ساز دارای 5 تا 7 سوراخ در جلو هر کدام از دو لوله صوتی و فاقد سوراخ در پست لوله‌هاست. به هنگام نواختن دوزله، قمشه یا نی جفتی مانند دایره، تمبک و دهل همراهی کنند[۱][۲]

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. اطلاعات این مدخل از طریق کارمیدانی بدست آمده است
  2. درویشی، محمدرضا، دایره‌المعارف سازهای ایران، جلد 4