قانون

قانون، از نشریات مؤثر و مشهور پیش از دوران مشروطه که در عصر ناصرالدین شاه چند سال به زبان فارسی در لندن انتشار یافت. این روزنامه در 1307ق / 1890م تأسیس و ماهی یک شماره آن منتشر می‌گردید. مدیر آن میرزا ملکم‌خان ناظم‌الدوله رجل سیاسی معروف آن عهد بود که وقتی روابطش با دربار قاجار قطع گردید، به نشر این روزنامه پرداخت، اما توزیع آن در ایران به کلی ممنوع بود. روزنامه از شماره 6 به بعد تاریخ انتشار ندارد و پیدا کردن تاریخ انتشار آن فقط به قرائن ممکن است.

قانون سرلوحه ساده‌ای داشت. به خط نستعلیق نوشته و کلیشه می‌شد. صفحه اول با علامت‌های ماسونی نیز تزیین شده بود. نخستین شماره قانون اول رجب 1307ق/ 20 فوریه 1890 منتشر شد. از قانون جمعاً 41 شماره به چاپ رسیده است. اساس مطالب قانون درباره آزادی، حقوق سیاسی و آشنا کردن مردم با رئوس تشکیلات حکومت مردمی، قوا و تفکیک قواست. ملکم در همه شماره‌ها انتقادهای تندی علیه امنای دولت ایران، شاه و ولیعهد مطرح می‌ساخت

مطالب روزنامه قانون به زبانی ساده نوشته می‌شد. بهار شیوه نگارش این روزنامه را ستایش کرده است. با این همه در قانون گاه عبارات و اصطلاحات زننده و ناهنجار به کار رفته است. روزنامه قانون تاکنون چند بار تجدید چاپ شده است. از جمله در 1325ق / 1907م مقارن با انقلاب مشروطه همچنین در تهران به کوشش هاشم ربیع‌زاده و اندکی پیش از انقلاب (1357ش) نیز با مقدمه مفصل به چاپ رسیده است.