نمایش مبدأ برای نان تافتون

تافتون، نان. نانی گرد یا بیضی شکل که آن را بر دیوار تفته تنور سفالی پزند. این نان، که آن را «تافتان» و «تفتان» (نان تفت داده از [[آتش]]) هم گویند، پس از [[نان سنگک]] از نان‌های مطبوع و مرغوب در سفره ایرانیان بوده است. نام این نان احتمالاً «تافته نان» یا «تفته نان»، به معنای نان تافته و پخته از تف آتش بوده که در اثر کثرت استعمال حرف «ن» از آن افتاده و به صورت «تافتان» یا «تفتان» و «تافتون» درآمده است. 

پیشینه نان تافتون و پیشه تافتون پزی به زمان‌های خیلی قدیم و به پیش از [[نان سنگک]]<sup>*</sup> و سنگک‌پزی می‌رسد. در آغاز این نان جنبه خانگی و روستایی داشته و آن را در خانه‌ها می‌پختند، بعداً صورت بازاری و شهری یافته و در شمار نان‌های بازاری درآمده است.

در تافتون‌پزی پس از آماده شدن خمیر نان توسط «خمیرگیر»، «چانه‌گیر» خمیر را «چانه» می‌کند، «نان‌آور» چانه را با وردنه چوبی باز و تُنُک می‌کند و «شاطر» آن را با کف دو دست به قالب نان تافتون در‌ می‌آورد و بر روی «نان‌بند» می‌اندازد و با آن به دیوار تنور می‌چسباند. «نُون واسُّون» یا «نان‌آور» هم نان‌های تافته و پخته را از تنور در می‌آورد<ref>بلوکباشی، علی (1348). «تافتون‌پزی در تهران»، هنر و مردم. انتشارات وزارت فرهنگ و هنر، شماره 81، ص45-54.</ref>. 

تلخیص از «تافتون‌پزی در تهران»، علی بلوکباشی

پژوهش میدانی              

== کتابشناسی ==