نمایش مبدأ برای ابوحفص سغدی


'''ابوحَفْص سُغْدی'''، حکیم بن احوص سغدی سمرقندی مشهور به اِبنِ الاَحْوَصْ (اواخر سده 3 و اوایل سده 4ق) شاعر، موسیقیدان.

برخی او را نخستین شاعر فارسی‌گوی قلمداد کرده و اشعارش را به روایات گوناگون آورده‌اند. اما به هیچ روی نمی‌توان او را نخستین شاعر یا سردمدار شعر فارسی دانست<ref>صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، 1363، ج1، ص178.</ref>. او در صناعت موسیقی نیز دستی تمام داشت. [[ابو نصر محمد فارابی|ابو نصر فارابی]]<sup>*</sup> (د 339ق / 950م) در کتاب ''الموسیقی الکبیر'' ذکر او را آورده و می‌نویسد که ساز «شهرود» را در 300ق / 913م ساخته است<ref>اقبال آشتیانی. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''. به کوشش میرهاشم محدّث، تهران: هما، 1376، ص131.</ref>.

اگر به اختراع ساز شهرود که شمس قیس رازی به نقل از [[ابو نصر محمد فارابی|فارابی]] آورده، مطلب صفی‌الدین ارموی در ''رساله'' ''شرفیه'' که اختراع این ساز را توسط ابن الاحوص در 306ق / 918م دانسته، افزوده کنیم، باید بپذیریم که وی در همان تاریخ که در آغاز مقاله آمد می‌زیسته است<ref>صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، 1363، ج1، ص179.</ref>.

ابوحفص رساله‌ای نیز در لغت فارسی داشته یا قرن‌هاست که بدو منسوب است، به طوری که در سده 11ق، صاحبان فرهنگ‌های ''مَجْمَعُ‌الْفُرس''، ''جهانگیری'' و ''رشیدی'' آن را در دست داشته و بدان استشهاد کرده‌اند<ref>مدبّری، محمود. '''''شرح احوال و اشعار شاعران بی‌دیوان'''''. تهران: پانوس، 1370، ص17.</ref>.

== نیز نگاه کنید به ==

* [[ابو نصر محمد فارابی]]

== مآخذ ==
# صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس، 1363، ج1، ص178.
# اقبال آشتیانی. '''''تاریخ مختصر ادبیات ایران'''''. به کوشش میرهاشم محدّث، تهران: هما، 1376، ص131.
# صفا. '''''همان'''''. ج 1، ص 179.
# مدبّری، محمود. '''''شرح احوال و اشعار شاعران بی‌دیوان'''''. تهران: پانوس، 1370، ص17.
# ابوالقاسم رادفر