نمایش مبدأ برای محمد تقی پسیان

[[پرونده:169095226.jpg|بندانگشتی|محمدتقی پسیان، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/84489197/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%AA%D9%82%DB%8C-%D9%BE%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A2%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86%DA%AF%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%B7%D9%86-%D9%BE%D8%B1%D8%B3%D8%AA]]
'''[[محمد تقی پسیان|پسیان، محمدتقی]]،''' معروف به کلنل محمدتقی خان (1309ق- 1343ق) از رجال نظامی و وطن دوست اواخر [[قاجاریه|قاجار]] جد خاندان پسیان، رستم بیگ، از جمله مهاجرانی بود که پس از عهدنامه ترکمن‌چای و جدائی شهرهای قفقاز از ایران، سلطه بیگانه را نپذیرفت،<ref>پسیان، محمدتقی. «رساله دفاعیه: شرح حال کلنل به قلم خودش» در '''''شرح حال کلنل محمدتقی خان پسیان'''''. برلین: بی‌نا، 1306، تهران: چاپ افست، 1356، ص26.</ref> و به [[تبریز]] آمد و محمدتقی خان نیز در آن‌جا متولد شد و مانند دیگر خاندان خود وارد جرگه نظامیان شد و به عنوان افسر ژاندارمری در جنگ جهانی اول در جنگ با روس و انگلیس شرکت کرد. 

اگرچه در شکست دادن روس‌ها در [[همدان]] نقش مهمی داشت اما با اشغال [[همدان]] و [[کرمانشاه]] توسط آنان، از فرماندهی قوا کناره گرفت، به آلمان رفت در آن‌جا به تحصیلات نظامی، ریاضی و فعالیت‌های متنوع روشنفکری، فرهنگی، سیاسی و نوشتن مقالاتی برای مجله کاوه در برلین روی آورده <ref>سیان، محمدتقی. «رساله دفاعیه: شرح حال کلنل به قلم خودش» در '''''شرح حال کلنل محمدتقی خان پسیان'''''. برلین: بی‌نا، 1306، تهران: چاپ افست، 1356، ص26.</ref>و دو کتاب با نام ''یک جوان وطن دوست'' و ''جنگ مقدس از بغداد تا [[ایران]]'' را نوشت<ref>افسر، پرویز. '''''تاریخ ژاندارمری ایران'''''. قم: چاپخانه قم، 1332، ص176.</ref>.  پسیان با پایان گرفتن جنگ جهانی اول به [[ایران]] بازگشت (1338ق / ؟ م) و به خدمت ژاندارمری درآمد <ref>شمیم، علی‌اصغر. '''''ایران در دوره سلطنت قاجار'''''. تهران: مدبر، 1374، ص623.</ref> و در دولت [[حسن پیرنیا]]، مشیرالدوله<sup>*</sup> به فرماندهی ژاندارمری خراسان در زمان والی‌گری احمد قوام‌السطنه،<sup>*</sup> رسید<ref>بیات، کاوه. '''''انقلاب خراسان''''' (مجموعه اسناد). تهران: مؤسسه پژوهش و مطالعات فرهنگی، 1375، ص12.</ref>. 

در دوره نخست وزیری سیدضیاء طباطبایی، قوام را به دستور ضیاء روانه [[استان تهران|تهران]] کرد<ref>آوری، پیتر. '''''تاریخ معاصر ایران'''''. ج1، ترجمه محمد رفیعی‌مهرآبادی، تهران: عطایی، 1373، ص490.</ref> اما در زمان برکناری سید ضیاء و قدرت یافتن قوام در برابر او قرار گرفت<ref>شاکری، رمضانعلی. '''''اترک نامه یا تاریخ جامع قوچان'''''. تهران: امیرکبیر، 1365، ص122.</ref>، سرانجام در جنگ با نیروهای ایلی و خوانین محلی که از طرف صمصام‌السلطنه بختیاری استاندار تعیین شده توسط قوام در خراسان، فرمان می‌بردند کشته شد و جنازه‌اش را در باغ نادری به خاک سپردند<ref>برای آگاهی بیشتر← آذری، علی. '''''قیام کلنل محمدتقی خان پسیان درخراسان'''''. تهران: صفیعلیشاه، 1368.</ref>.

== نیز نگاه کنید به ==

* [[قاجاریه]]
* [[حسن پیرنیا]]

== مآخذ ==
<references />

== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،

== نویسنده مقاله ==
کورش صالحی
[[رده:تاریخ]]
[[رده:تاریخ و باستان شناسی]]