نمایش مبدأ برای نهضت آزادی ایران

'''نهضت آزادی ایران،''' حزبی با گرایش ملی و مذهبی تأسیس 27 اردیبهشت1340ش.

این نهضت زائیده اندیشه سه مبارز به نام سید محمود طالقانی، مهندس [[مهدی بازرگان]] و دكتر یدالله سحابی در زمان اعلام فضای نسبتاً باز سیاسی در سال‌های 1339 تا 1340ش بود<ref>  نجاتی، غلامرضا. '''''تاریخ سیاسی بیست و پنج ساله ایران'''''. تهران: 1371، رسا، ج1، ص163'''.'''</ref>. ایدئولوژی نهضت «حفظ اصالت [[نهضت مقاومت ملی|نهضت ملی]] در چارچوب وحدت با جنبش نوین اسلامی» است<ref>'''''اسناد نهضت آزادی، جریان محاكمه سران و فعالین'''''. تهران: 1363، سازمان انتشارات نهضت آزادی، ج3، ص8-7.</ref>. مطابق مرامنامه حزب اعضای آن خود را وفادار به دكتر [[محمد مصدق]]، مسلمان و ایرانی می‌دانستند. این گروه در سازماندهی [[نهضت مقاومت ملی]] پس از كودتای 28 مرداد 1322ش مؤثر بودند.  

در سال‌های چهل به دنبال مخالفت با [[انقلاب سفید]] شاه و موضع‌گیری در مقابل سركوب قیام15 خرداد 1342ش دستگیر و به زندان محكوم شدند. اما برخی اعضای آن در اروپا و آمریكا به فعالیت خود علیه [[سلسله پهلوی|رژیم پهلوی]] ادامه دادند. [[سازمان مجاهدین خلق ایران|سازمان مجاهدین خلق]] پیش از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب]] و گروه ایران فردا پس از [[انقلاب اسلامی ایران|انقلاب اسلامی]] از بدنه نهضت آزادی جدا شدند<ref>بازرگان، مهدی'''. ''شصت سال خدمت''.''' تهران: رسا، ج2، ص139-137'''.'''</ref>. با پیروزی [[انقلاب اسلامی ایران]]، برخی از اعضای نهضت در دولت موقت [[مهدی بازرگان|مهندس بازرگان]] عهده‌دار امور اجرایی و كشوری شدند و با كناره‌گیری این دولت و موضع‌گیری در مقابل برخی اصول [[قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران|قانون اساسی]] و [[جنگ ایران و عراق|جنگ تحمیلی عراق]] برخی از آنان زندانی شدند اما فعالیت سیاسی- اجتماعی این نهضت به دبیركلی دكتر ابراهیم یزدی همچنان ادامه یافت. 

== نیز نگاه کنید به ==

* [[نهضت مقاومت ملی]]
* [[مهدی بازرگان]]

== مآخذ ==
<references />
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،

== نویسنده مقاله ==
غلامرضا زعیمی
[[رده:تاریخ]]
[[رده:تاریخ و باستان شناسی]]