شورای عالی انقلاب فرهنگی: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۰۶

شورای عالی انقلاب فرهنگی برگرفته از وبسایت ایسنا قابل بازیابی ازhttps://www.isna.ir/news/98091914109/%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%84%D8%A7%D8%A8-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D9%88-%DA%86%D9%87-%D9%88%D8%B8%D8%A7%DB%8C%D9%81%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF

شورای عالی انقلاب فرهنگی، نهادی سیاست‌گزار در امور فرهنگی.

به دنبال انقلاب فرهنگی^* و تعطیل دانشگاه‌ها، به منظور ساماندهی به امور فرهنگی مدارس و دانشگاه‌ها به فرمان امام خمینی^* اولین تركیب شورای عالی انقلاب فرهنگی تحت عنوان ستاد انقلاب فرهنگی در تاریخ 23 خرداد 1359ش شكل گرفت^[۱]. با بازگشایی دانشگاه‌ها، فعالیت ستاد انقلاب فرهنگی ادامه یافت و به منظور توسعه و تعمیق آن در 19 آذر 1364ش امام، رؤسای 3 قوه و تعداد دیگری از مسئولان فرهنگی كشور را به جمع اعضای ستاد افزود^[۲] و ستاد با 16 یا 17 عضو شروع به كار كرد^[۳] سومین ترمیم عمده شورا در 1375ش توسط آیت‌الله خامنه‌ای صورت گرفت و مقابله با تهاجم فرهنگی بیگانگان، كیفیت بخشیدن به مایه‌های علمی و تحقیقی و پرداختن به تربیت معنوی دانشجویان و در مفهوم كلی مدیریت فرهنگی جامعه در رأس فعالیت‌های شورا در عرصه‌های مختلف قرار گرفت^[۴].

شوراي عالي انقلاب فرهنگي.

داود قاسم پور

حضرت امام(ره) در پيام نوروزي 1359، بر تجديدنظر و حتي تغيير بنيادي در سياستهاي فرهنگي كشور تأكيد ورزيدند و بخصوص ايجاد انقلاب اسلامي در دانشگاهها را خواستار شدندو در 29 فروردين 1359 در ديدار اعضاي شوراي انقلاب اسلامي به اين مقوله تاکيد ورزيدند. شوراي انقلاب اسلامي پس از اين ديدار، در بيانيه‌اي خطاب به سراسر تشكل‌ها و احزاب و گروه‌هاي سياسي، خواستار برچيده شدن دفاتر آنها از دانشگاه شدند و اعلام كرند كه دانشگاهها و موسسات آموزش عالي از خرداد 1359 تعطيل خواهند شد(www.lrancultur.org) پس از آن، حضرت امام(ره) در 23 خرداد 1359، طي فرماني تشكيل ستاد انقلاب فرهنگي را صادر كردند. در آن فرمان قيد شده بود كه «ضرورت انقلاب فرهنگي امري است اسلامي و خواست ملت ايران. اعلام شده است و تا كنون اقدام موثري در اين باره انجام نشده است.» سپس آقايان محمدجواد باهنر، رباني املشي، حسن حبيبي، عبدالكريم سروش، شمس آل‌احمد، جلال‌الدين فارسي و علي شريعتمداري را مامور تشكيل ستاد انقلاب فرهنگي كردند(صحيفه امام، ج 12، 431 ) پس از آن ستاد انقلاب فرهنگي با عضويت افراد فوق الذكر تشكيل شد. اين ستاد ملزم بود تا در چند محوربه فعاليت بپردازد:1- تربيت استاد و گزينش افراد شايسته براي تدريس در دانشگاهها2- گزينش دانشجو3- اسلامي كردن جو دانشگاهها و تغيير برنامه‌هاي آموزشي دانشگاهها. در شهريور 1362 با توجه به نظر امام به ترميم آن ستاد و نيز تقويت آن از طريق حضور مقامات اجرايي در آن، رئيس جمهور وقت- آيت‌ا... خامنه‌اي- طي نامه‌اي به امام، خواستار ترميم و تكميل آن شدند. حضرت امام(ره) در 8/6/1362 به نامه رئيس جمهور پاسخ دادند و نخست‌وزير، وزراي فرهنگ و ارشاد اسلامي و فرهنگ و آمزش عالي و نيز دو نفر از منتخبين دانشجو- از طرف جهاد دانشگاهي- را به عنوان اعضاء حقوقي، به تركيب شورا اضافه كردند. در آن نامه، علاوه بر مقامات فوق، چهار نفر نيز به عنوان عضو حقوقي، به عضويت ستاد درآمدند كه عبارت بودند از آقايان علي شريعتمداري، عبدالكريم سروش، مصطفي معين و احمد احمدي، پس از بازگشايي دانشگاهها و نيز توسعه مراكز آموزشي و گستردگي فعاليت ستاد انقلاب فرهنگي، ضرورت تقويت اين نهاد، بيشتر از پيش احساس شد بنابراين حضرت امام(ره) در نامه‌اي ديگر، دومين ترميم را در ستاد انقلاب فرهنگي ايجاد كرد و نام آن را به شوراي عالي انقلاب فرهنگي تغيير داد. در آن نامه، تركيب اعضاء شورا نيز تغيير يافت به اين صورت كه روساي سه قوه- آيات خامنه‌اي، موسوي اردبيلي و هاشمي رفسنجاني و نيز آيت‌ا... مهدوي كني، سيدكاظم اكرمي، رضا داوري، نصرا... پورجوادي و محمدرضا هاشمي را نيز به عضويت شوراي عالي انقلاب فرهنگي منصوب كردند. پس از آن، رياست آن شورا به رئيس جمهور وقت واگذار شد و دبير شوراي عالي انقلاب فرهنگي، به انتخاب رئيس جمهور، به اداره آن شورا پرداخت. اين شورا در 14/9/1375، براي بار سوم ترميم شد و مقام معظم رهبري در حكمي، ضمن تأكيد بر لزوم تقويت شورا اعضاي حقيقي و حقوقي آن را به اين ترتيب مشخص كردند:1- اعضاء حقوقي: روساي سه قوه، وزراي فرهنگ و ارشاد اسلامي، فرهنگ و آموزش عالي، بهداشت و درمان و آموزش پزشكي، روساي سازمان‌هاي صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، نهاد نمايندگي ولي فقيه در دانشگاهها، جهاد دانشگاهي، شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان و دانشگاه آزاد اسلامي و روساي كميسيون‌هاي آموزش و پرورش، امور بهداري، فرهنگ و آموزش عالي و هنر و ارشاد اسلامي مجلس شوراي اسلامي. در آن نامه، تركيب اعضاي حقيقي هم اينگونه مشخص شد:2- دكتر حسن حبيبي، احمد احمدي، علي شريعتمداري، مصطفي معين، رضا داوري، علي اكبر ولايتي، ايرج فاضل و نصرا... پورجوادي براي يكسال و آقايان محمدتقي مصباح‌يزدي، ميرحسين موسوي، سيدمحمد خاتمي، غلامعلي حدادعادل، مهدي گلشني، عليرضا صدرحسيني، محمدحسن زورق، محمدعلي كي‌نژاد، محمد رجبي و احمد پورنجاتي براي سه سال. ( هفده سال تلاش ..، 395-480) پس از آن، شوراي عالي انقلاب فرهنگي، به تعبير مقام معظم رهبري«مهندسي فرهنگي كشور» را برعهده گرفت و تمامي تصميمات در زمينه فرهنگ به اين شورا واگذار شد . اختيارات اين شورا به مرور افزايش يافت که از آن جمله مي توان به تصويب روساي دانشگاهها و مراکز آموزش عالي کشور با پيشنهاد وزير علوم و يا بهداشت و درمان و آموزش پزشکياشاره کرد.اين شورا هم اکنون از مراکز فعال و تاثير گذار کشور مي باشد. رياست شورا هم اکنون با دكتر احمدي‌نژاد مي‌باشد و محمدرضا مخبردزفولي، دبير شورا مي‌باشد. پيش از محمد رضا مخبر دزفولي ، دکتر محمد علي کي نژاد سمت دبيري شورا را بر عهده داشت و پيش از او هاشمي گلپايگاني آن سمت را در اختيار داشت. شوراي گسترش زبان و ادبيات فارسي، شوراي عالي جوانان، شوراي عالي اطلاع‌رساني، شوراي پژوهش‌هاي علمي كشور، شوراي هدايت استعدادهاي درخشان، شوراي تدوين كتابهاي تعليمات ديني و شوراي عالي آموزشهاي علمي-كاربردي از شوراهاي اقماري مرتبط مي‌باشد. شوراي فرهنگ عمومي و شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان، شوراي هنر، شوراي اسلامي شدن دانشگاهها و شواري معين شوراي عالي انقلاب فرهنگي از ارگانها و شوراهاي وابسته به شوراي عالي انقلاب فرهنگي مي‌باشد. شوراي عالي انقلاب فرهنگي هر دو هفته يك جلسه در مقر شورا در تهران برگزار مي‌كند و تقريباً تصميم‌گيري در تمام مسائل فرهنگي، از وظايف آن مي‌باشد. اين شورا تا كنون (اسفند 1384) 579 جلسه برگزار كرده و 1444 مصوبه داشته است (www.lrancultur.org)

منابع

1-صحيفه امام خميني ،‌ج12، تهران، موسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني ،‌1378

2- هفده سال تلاش در راه تحقق اهداف انقلاب فرهنگي ، دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي ، تهران، دانش پرور ،‌1382

2- (www.lrancultur.org

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ هیئت نویسندگان دفتر عقیدتی سیاسی فرماندهی معظم كل قوا. روزها و رویدادها. تهران: رامین، 1377، ج 1، ص 229.
↑ «انقلاب فرهنگی». حیات نو. 7 اردیبهشت 1381، ص 3.
↑ سروش، عبدالكریم. آئین شهریاری و دینداری. تهران: صراط، 1379، ص 332.
↑ برگرفته از www.iranculture.org/about/tarikh.php

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

سمیرا وکیل ها index.php?title=رده:علوم سیاسی

[1] هیئت نویسندگان دفتر عقیدتی سیاسی فرماندهی معظم كل قوا. روزها و رویدادها. تهران: رامین، 1377، ج 1، ص 229.

[2] «انقلاب فرهنگی». حیات نو. 7 اردیبهشت 1381، ص 3.

[3] سروش، عبدالكریم. آئین شهریاری و دینداری. تهران: صراط، 1379، ص 332.

[4] برگرفته از www.iranculture.org/about/tarikh.php

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

@@ خط ۲: / خط ۲: @@
 '''[[شورای عالی انقلاب فرهنگی]]'''، نهادی سیاست‌گزار در امور فرهنگی.
-به دنبال [[انقلاب فرهنگی]]<sup>*</sup> و تعطیل دانشگاه‌ها، به منظور ساماندهی به امور فرهنگی مدارس و دانشگاه‌ها به فرمان [[امام خمینی]]<sup>*</sup> اولین تركیب [[شورای عالی انقلاب فرهنگی]] تحت عنوان ستاد انقلاب فرهنگی در تاریخ 23 خرداد 1359ش شكل گرفت<ref>  هیئت نویسندگان دفتر عقیدتی سیاسی فرماندهی معظم كل قوا. '''''روزها و رویدادها.''''' تهران: رامین، 1377، ج 1، ص 229.</ref>. با بازگشایی دانشگاه‌ها، فعالیت ستاد انقلاب فرهنگی ادامه یافت و به منظور توسعه و تعمیق آن در 19 آذر 1364ش امام، رؤسای 3 قوه و تعداد دیگری از مسئولان فرهنگی كشور را به جمع اعضای ستاد افزود<ref>  «انقلاب فرهنگی». '''''حیات نو'''''. 7 اردیبهشت 1381، ص 3.</ref> و ستاد با 16 یا 17 عضو شروع به كار كرد<ref>   سروش، عبدالكریم. '''''آئین شهریاری و دینداری'''''. تهران: صراط، 1379، ص 332.</ref> سومین ترمیم عمده شورا در 1375ش توسط آیت‌الله خامنه‌ای صورت گرفت و مقابله با تهاجم فرهنگی بیگانگان، كیفیت بخشیدن به مایه‌های علمی و تحقیقی و پرداختن به تربیت معنوی دانشجویان و در مفهوم كلی مدیریت فرهنگی جامعه در رأس فعالیت‌های شورا در عرصه‌های مختلف قرار گرفت<ref>      www.iranculture.org/about/tarikh.php</ref>.
+به دنبال [[انقلاب فرهنگی]]<sup>*</sup> و تعطیل دانشگاه‌ها، به منظور ساماندهی به امور فرهنگی مدارس و دانشگاه‌ها به فرمان [[امام خمینی]]<sup>*</sup> اولین تركیب [[شورای عالی انقلاب فرهنگی]] تحت عنوان ستاد [[انقلاب فرهنگی]] در تاریخ 23 خرداد 1359ش شكل گرفت<ref>  هیئت نویسندگان دفتر عقیدتی سیاسی فرماندهی معظم كل قوا. '''''روزها و رویدادها.''''' تهران: رامین، 1377، ج 1، ص 229.</ref>. با بازگشایی دانشگاه‌ها، فعالیت ستاد [[انقلاب فرهنگی]] ادامه یافت و به منظور توسعه و تعمیق آن در 19 آذر 1364ش امام، رؤسای 3 قوه و تعداد دیگری از مسئولان فرهنگی كشور را به جمع اعضای ستاد افزود<ref>  «انقلاب فرهنگی». '''''حیات نو'''''. 7 اردیبهشت 1381، ص 3.</ref> و ستاد با 16 یا 17 عضو شروع به كار كرد<ref>   سروش، عبدالكریم. '''''آئین شهریاری و دینداری'''''. تهران: صراط، 1379، ص 332.</ref> سومین ترمیم عمده شورا در 1375ش توسط آیت‌الله خامنه‌ای صورت گرفت و مقابله با تهاجم فرهنگی بیگانگان، كیفیت بخشیدن به مایه‌های علمی و تحقیقی و پرداختن به تربیت معنوی دانشجویان و در مفهوم كلی مدیریت فرهنگی جامعه در رأس فعالیت‌های شورا در عرصه‌های مختلف قرار گرفت<ref>برگرفته از  [https://www.iranculture.org/about/tarikh.php www.iranculture.org/about/tarikh.php]</ref>.
+شوراي عالي انقلاب فرهنگي.
+داود قاسم پور
+حضرت امام(ره) در پيام نوروزي 1359، بر تجديدنظر و حتي تغيير بنيادي در سياستهاي فرهنگي كشور تأكيد ورزيدند و بخصوص ايجاد انقلاب اسلامي در دانشگاهها را خواستار شدندو در 29 فروردين 1359 در ديدار اعضاي شوراي انقلاب اسلامي به اين مقوله تاکيد ورزيدند. شوراي انقلاب اسلامي  پس از اين ديدار، در بيانيه‌اي خطاب  به سراسر تشكل‌ها و احزاب و گروه‌هاي سياسي، خواستار برچيده شدن دفاتر آنها از دانشگاه شدند و اعلام كرند كه دانشگاهها و موسسات آموزش عالي از خرداد 1359 تعطيل خواهند شد(www.lrancultur.org) پس از آن، حضرت امام(ره) در 23 خرداد 1359، طي فرماني تشكيل ستاد انقلاب فرهنگي را صادر كردند. در آن فرمان قيد شده بود كه «ضرورت انقلاب فرهنگي امري است اسلامي و خواست ملت ايران. اعلام شده است و تا كنون اقدام موثري در اين باره انجام نشده است.» سپس آقايان محمدجواد باهنر، رباني املشي، حسن حبيبي، عبدالكريم سروش، شمس آل‌احمد، جلال‌الدين فارسي و علي شريعتمداري را مامور تشكيل ستاد انقلاب فرهنگي كردند(صحيفه امام، ج 12، 431   ) پس از آن ستاد انقلاب فرهنگي با عضويت افراد فوق الذكر تشكيل شد. اين ستاد ملزم بود تا در چند محوربه فعاليت بپردازد:1-                             تربيت استاد و گزينش افراد شايسته براي تدريس در دانشگاهها2-            گزينش دانشجو3-       اسلامي كردن جو دانشگاهها و تغيير برنامه‌هاي آموزشي دانشگاهها. در شهريور 1362 با توجه به نظر امام به ترميم آن ستاد و نيز تقويت آن از طريق حضور مقامات اجرايي در آن، رئيس جمهور وقت- آيت‌ا... خامنه‌اي- طي نامه‌اي به امام، خواستار ترميم و تكميل آن شدند. حضرت امام(ره) در 8/6/1362 به نامه رئيس جمهور پاسخ دادند و نخست‌وزير، وزراي فرهنگ و ارشاد اسلامي و فرهنگ و آمزش عالي و نيز دو نفر از منتخبين دانشجو- از طرف جهاد دانشگاهي- را به عنوان اعضاء حقوقي، به تركيب شورا اضافه كردند. در آن نامه، علاوه بر مقامات فوق، چهار نفر نيز به عنوان عضو حقوقي، به عضويت ستاد درآمدند كه عبارت بودند از آقايان علي شريعتمداري، عبدالكريم سروش، مصطفي معين و احمد احمدي، پس از بازگشايي دانشگاهها و نيز توسعه مراكز آموزشي و گستردگي فعاليت ستاد انقلاب فرهنگي، ضرورت تقويت اين نهاد، بيشتر از پيش احساس شد بنابراين حضرت امام(ره) در نامه‌اي ديگر، دومين ترميم را در ستاد انقلاب فرهنگي ايجاد كرد و نام آن را به شوراي عالي انقلاب فرهنگي تغيير داد. در آن نامه، تركيب اعضاء شورا نيز تغيير يافت به اين صورت كه روساي سه قوه- آيات خامنه‌اي، موسوي اردبيلي و هاشمي رفسنجاني و نيز آيت‌ا... مهدوي كني، سيدكاظم اكرمي، رضا داوري، نصرا... پورجوادي و محمدرضا هاشمي را نيز به عضويت شوراي عالي انقلاب فرهنگي منصوب كردند. پس از آن، رياست آن شورا به رئيس جمهور وقت واگذار شد و دبير شوراي عالي انقلاب فرهنگي، به انتخاب رئيس جمهور، به اداره آن شورا پرداخت. اين شورا در 14/9/1375، براي بار سوم ترميم شد و مقام معظم رهبري در حكمي، ضمن تأكيد بر لزوم تقويت شورا اعضاي حقيقي و حقوقي آن را به اين ترتيب مشخص كردند:1-         اعضاء حقوقي: روساي سه قوه، وزراي فرهنگ و ارشاد اسلامي، فرهنگ و آموزش عالي، بهداشت و درمان و آموزش پزشكي، روساي سازمان‌هاي صدا و سيما، سازمان تبليغات اسلامي، نهاد نمايندگي ولي فقيه در دانشگاهها، جهاد دانشگاهي، شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان و دانشگاه آزاد اسلامي و روساي كميسيون‌هاي آموزش و پرورش، امور بهداري، فرهنگ و آموزش عالي و هنر و ارشاد اسلامي مجلس شوراي اسلامي. در آن نامه، تركيب اعضاي حقيقي هم اينگونه مشخص شد:2- دكتر حسن حبيبي، احمد احمدي، علي شريعتمداري، مصطفي معين، رضا داوري، علي اكبر ولايتي، ايرج فاضل و نصرا... پورجوادي براي يكسال و آقايان محمدتقي مصباح‌يزدي، ميرحسين موسوي، سيدمحمد خاتمي، غلامعلي حدادعادل، مهدي گلشني، عليرضا صدرحسيني، محمدحسن زورق، محمدعلي كي‌نژاد، محمد رجبي و احمد پورنجاتي براي سه سال. ( هفده سال تلاش ..، 395-480) پس از آن، شوراي عالي انقلاب فرهنگي، به تعبير مقام معظم رهبري«مهندسي فرهنگي كشور» را برعهده گرفت و تمامي تصميمات در زمينه فرهنگ به اين شورا واگذار شد . اختيارات اين شورا به مرور افزايش يافت که از آن جمله مي توان به تصويب روساي دانشگاهها و مراکز آموزش عالي کشور با پيشنهاد وزير علوم و يا بهداشت و درمان و آموزش پزشکياشاره کرد.اين شورا هم اکنون از مراکز فعال و تاثير گذار کشور مي باشد. رياست شورا هم اکنون با دكتر احمدي‌نژاد مي‌باشد و محمدرضا مخبردزفولي، دبير شورا مي‌باشد. پيش از محمد رضا مخبر دزفولي ، دکتر محمد علي کي نژاد سمت دبيري شورا را بر عهده داشت و پيش از او هاشمي گلپايگاني آن سمت را در اختيار داشت. شوراي گسترش زبان و ادبيات فارسي، شوراي عالي جوانان، شوراي عالي اطلاع‌رساني، شوراي پژوهش‌هاي علمي كشور، شوراي هدايت استعدادهاي درخشان، شوراي تدوين كتابهاي تعليمات ديني و شوراي عالي آموزشهاي علمي-كاربردي از شوراهاي اقماري مرتبط مي‌باشد. شوراي فرهنگ عمومي و شوراي فرهنگي- اجتماعي زنان، شوراي هنر، شوراي اسلامي شدن دانشگاهها و شواري معين شوراي عالي انقلاب فرهنگي از ارگانها و شوراهاي وابسته به شوراي عالي انقلاب فرهنگي مي‌باشد. شوراي عالي انقلاب فرهنگي هر دو هفته يك جلسه در مقر شورا در تهران برگزار مي‌كند و تقريباً تصميم‌گيري در تمام مسائل فرهنگي، از وظايف آن مي‌باشد. اين شورا تا كنون (اسفند 1384) 579 جلسه برگزار كرده و 1444 مصوبه داشته است (www.lrancultur.org)
+منابع
+-صحيفه امام خميني ،‌ج12، تهران، موسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني ،‌1378
+- هفده سال تلاش در راه تحقق اهداف انقلاب فرهنگي ، دبيرخانه شوراي عالي انقلاب فرهنگي ، تهران، دانش پرور ،‌1382
+'''2-      (www.lrancultur.org'''
 == نیز نگاه کنید به ==
@@ خط ۱۶: / خط ۳۲: @@
 == نویسنده مقاله ==
 سمیرا وکیل ها
+[[index.php?title=رده:علوم سیاسی]]