تناسخ: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۳۵

تناسخ، در لغت به معنی تغییر دادن چیزی دیگر است و در اصطلاح فلسفه قدیم عبارت است از انتقال روح از كالبدی به كالبد دیگر^[۱]. تناسخ، باور كسانی است كه به رستاخیز مردگان قائل نیستند و برانند كه روح از طریق انتقال به كالبد‌های گوناگون، تصفیه می‌شود و به رهایی می‌رسد.

اقسام تناسخ

تناسخ، بر حسب كالبدی كه روح بدان انتقال می‌یابد به چهار قسم تقسیم می‌شود:

نسخ، انتقال روح از انسان است به كالبد انسانی دیگر؛
مسخ، انتقال روح از كالبد انسان است به پیكر حیوان؛
فسخ، انتقال روح از پیكر انسان است به گیاه؛
رسخ، انتقال روح از كالبد انسان است به جهاد^[۲]^[۳].

پیداست كه كمال و نقص ارواح به همین صورت است، یعنی مسخ نسبت به نسخ ناقص‌تر است و فسخ، نسبت به مسخ و سرانجام رسخ، ناقص‌ترین مرحله و مرتبه ارواح است. روح نسخ شده از سایر ارواح كامل‌تر و روح رسخ شده از همه ارواح ناقص‌تر است.

نسخ ← تناسخ فسخ ← تناسخ

مسخ ← تناسخ رسخ ← تناسخ

نیز نگاه کنید به

اسلام

مآخذ

↑ تهانوی، كشاف‌ اصطلاحات. ماده تناسخ.
↑ سهروردی، یحیی به حبش. مجموعه مصنفات. 2/216.
↑ سبزواری، ملاهادی. شرح منظومه حكمت. 5/195.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

اصغر دادبه

[1] تهانوی، كشاف‌ اصطلاحات. ماده تناسخ.

[2] سهروردی، یحیی به حبش. مجموعه مصنفات. 2/216.

[3] سبزواری، ملاهادی. شرح منظومه حكمت. 5/195.

[۱]

[۲]

[۳]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''تناسخ،''' در لغت به معني تغيير دادن چيزي ديگر است و در اصطلاح فلسفة قديم عبارت است از انتقال روح از كالبدي به كالبد ديگر.<sup>1</sup> تناسخ، باور كساني است كه به رستاخيز مردگان قائل نيستند و برآنند كه روح از طريق انتقال به كالبد‌هاي گوناگون، تصفيه مي‌شود و به رهايي مي‌رسد. '''اقسام تناسخ:''' تناسخ، بر حسب كالبدي كه روح بدان انتقال مي‌يابد به چهار قسم تقسيم مي‌شود: 1) '''نسخ،''' انتقال روح از انسان است به كالبد انساني ديگر؛ 2) '''مسخ،''' انتقال روح از كالبد انسان است به پيكر حيوان؛ 3) '''فسخ،''' انتقال روح از پيكر انسان است به گياه؛ 4) '''رسخ،''' انتقال روح از كالبد انسان است به جهاد.<sup>2</sup> پيداست كه كمال و نقص ارواح به همين صورت است، يعني مسخ نسبت به نسخ ناقص‌تر است و فسخ، نسبت به مسخ و سرانجام رسخ، ناقص‌ترين مرحله و مرتبة ارواح است. روح نسخ شده از ساير ارواح كامل‌تر و روح رسخ شده از همة ارواح ناقص‌تر است.
+'''[[تناسخ]]،''' در لغت به معنی تغییر دادن چیزی دیگر است و در اصطلاح فلسفه قدیم عبارت است از انتقال روح از كالبدی به كالبد دیگر<ref>تهانوی، '''''كشاف‌ اصطلاحات'''''. ماده تناسخ.</ref>. تناسخ، باور كسانی است كه به رستاخیز مردگان قائل نیستند و برانند كه روح از طریق انتقال به كالبد‌های گوناگون، تصفیه می‌شود و به رهایی می‌رسد.
-نسخ ← تناسخ                                                                                              فسخ ← تناسخ
+=== اقسام تناسخ ===
+تناسخ، بر حسب كالبدی كه روح بدان انتقال می‌یابد به چهار قسم تقسیم می‌شود:
+# '''نسخ،''' انتقال روح از انسان است به كالبد انسانی دیگر؛
+# '''مسخ،''' انتقال روح از كالبد انسان است به پیكر حیوان؛
+# '''فسخ،''' انتقال روح از پیكر انسان است به گیاه؛
+# '''رسخ،''' انتقال روح از كالبد انسان است به جهاد<ref>سهروردی، یحیی به حبش. '''''مجموعه مصنفات'''''. 2/216.</ref><ref>سبزواری، ملاهادی. '''''شرح منظومه حكمت'''''. 5/195.</ref>.
+پیداست كه كمال و نقص ارواح به همین صورت است، یعنی مسخ نسبت به نسخ ناقص‌تر است و فسخ، نسبت به مسخ و سرانجام رسخ، ناقص‌ترین مرحله و مرتبه ارواح است. روح نسخ شده از سایر ارواح كامل‌تر و روح رسخ شده از همه ارواح ناقص‌تر است.
+نسخ ← تناسخ                                                                                      فسخ ← تناسخ
 مسخ ← تناسخ                                                                                    رسخ ← تناسخ
+== نیز نگاه کنید به ==
-'''مآخذ:'''
+* [[اسلام]]<br />
-.              تهانوي، '''''كشاف‌ اصطلاحات'''''. مادة تناسخ.
+== مآخذ ==
+<references />
-.              سهروردي، يحيي به حبش. '''''مجموعة مصنفات'''''. 2/216؛ سبزواري، ملاهادي. '''''شرح منظومة حكمت'''''. 5/195.
+== منبع اصلی ==
+[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
+== نویسنده مقاله ==
 اصغر دادبه
+[[رده:عرفان، فلسفه و کلام]]