پرش به محتوا

علی بن عباس اهوازی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر
دیداریویکی‌متن
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
deletegroup
۸٬۷۱۸ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
deletegroup
۸٬۷۱۸ ویرایش‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
  علی بن عباس اهوازی (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشك نامدار ایرانی. در [[اهواز]] یا ارجان (بهبهان فعلی) زاده شد. خاندانش پیرو [[زرتشتی، دین|آیین زردشتی]] بودند و بدین سبب به مجوسی شهرت داشت.<sup>1و2</sup> در شیراز نزد ابوماهر موسی بن سیار، پزشك نامدار ایرانی، دانش آموخت و سپس آثار پزشكان یونانی را نزد خود خواند و به زودی در این دانش چنان شهرت و مهارتی یافت كه پزشك دربار فناخسرو عضد الدولة دیلمی شد<sup>3</sup>.
[[پرونده:علی بن عباس اهوازی.jpg|بندانگشتی|علی بن عباس اهوازی برگرفته از سایت ایسنا قابل بازیابی از https://www.isna.ir/news/1403060100213/%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%AF-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA]]
علی بن عباس اهوازی (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشک نامدار ایرانی. در [[اهواز]] یا ارجان (بهبهان فعلی) زاده شد. خاندانش پیرو [[زرتشتی، دین|آیین زردشتی]] بودند و بدین سبب به مجوسی شهرت داشت<ref>قفطی. '''''تاریخ الحکماء'''''. اختصار زوزنی، به کوشش یولیوس لیپرت، لایپزیک، 1902م، ص 232.</ref><ref>Mieli, A., '''La Science arabe'''. Leiden, 1966.</ref>. در [[شیراز]] نزد ابوماهر موسی بن سیار، پزشک نامدار ایرانی، دانش آموخت و سپس آثار پزشکان یونانی را نزد خود خواند و به زودی در این دانش چنان شهرت و مهارتی یافت که پزشک دربار فناخسرو عضد الدوله دیلمی شد<ref>ابن ابی اصیبعه. '''''عیون الأنباء'''''. بیروت: 1377ق/1957م، ،'' '' ج2 ، ص230.</ref>.


مهمترین اثر اهوازی، دانشنامة پزشكی ''كامل الصناعة الطبیه'' مشهور به ''كتاب الملكی'' است. این كتاب در دو بخش نظری و عملی و هر بخش در 10 مقاله تنظیم شده است. اهوازی در آغاز این اثر، آثار مهم پزشكان برجستة پیشین ، از یونانیان گرفته تا رازی* را نام می‌برد و از دیدگاهی علمی و منصفانه آنها را به نقد می‌كشد.<sup>4</sup> آنچه اهوازی در بخش پزشكی عملی این كتاب (پزشكی بالینی و جراحی) آورده دقت و مهارت و تجربه‌اش در مداوای انواع بیماری‌ها و جراحی‌ها را آشكار می‌سازد.<sup>5</sup> پژوهشگران غربی به برخی دیدگاه‌های جالب و نوآوری‌ها و كشف‌های وی اشاره كرده‌اند.<sup>6و7و8</sup>
مهمترین اثر اهوازی، دانشنامه پزشکی کامل الصناعه الطبیه مشهور به کتاب الملکی است. این کتاب در دو بخش نظری و عملی و هر بخش در 10 مقاله تنظیم شده است. اهوازی در آغاز این اثر، آثار مهم پزشکان برجسته پیشین ، از یونانیان گرفته تا [[زکریا رازی|رازی]]* را نام می‌برد و از دیدگاهی علمی و منصفانه آنها را به نقد می‌کشد<ref>اهوازی. '''''کامل الصناعه الطبیه'''''. قاهره: 1294ق، ج 1، ص 2-48.</ref>. آنچه اهوازی در بخش پزشکی عملی این کتاب (پزشکی بالینی و جراحی) آورده دقت و مهارت و تجربه‌اش در مداوای انواع بیماری‌ها و جراحی‌ها را آشکار می‌سازد<ref>سجادی، صادق. «اهوازی»، '''''دائره المعارف بزرگ اسلامی'''''. ج 10، ص 485.</ref>. پژوهشگران غربی به برخی دیدگاه‌های جالب و نوآوری‌ها و کشف‌های وی اشاره کرده‌اند<ref>Leclerc, L., '''Histoire de la médecine Arabe''', Paris, 1876, vol I, p 382</ref><ref>Browne, E. G., '''Arabian Medicine'''. Cambridge, 1921, pp 55-56, 123-124.</ref><ref>Elgood, C. L., A '''Medical History of Persia'''. Cambridge, 1951, pp 99-100</ref>.


شهرت عالمگیر این كتاب موجب شد كه كنستانتین آفریكانوس [1](د 1087م) سارق علمی و ادبی مشهور آثار پزشكی دورة اسلامی، این كتاب را به لاتینی ترجمه كند و خود را مؤلف آن معرفی كند. اما تنها نیم قرن بعد و در نیمة نخست سدة 12م، استفانوس انطاكی، [2]مترجم پیزایی آثار  پزشكی و فلسفی از عربی به لاتین،  متوجه این سرقت علمی و البته نواقص بسیار ترجمة كنستانتین شد و به ناچار كتاب را یك بار دیگر به لاتینی ترجمه كرد. البته بیشتر پژوهشگران اروپایی، كه همواره كنستانتین را یكی از مفاخر علمی اروپا در دوران تاریك سده‌های میانه می‌دانند، به جای اشاره به سرقت آثار علمی توسط كنستانتین، كوشیده‌اند انگیزة استفانوس در افشای این سرقت علمی را، رقابت شخصی قلمداد كنند! دونالد كمپل[3] از معدود پژوهشگران اروپایی است كه به صراحت از كنستانتین به عنوان یك متقلب نام برده است.<sup>9</sup>
شهرت عالمگیر این کتاب موجب شد که کنستانتین آفریکانوس (Constantin Africanus )(د 1087م) سارق علمی و ادبی مشهور آثار پزشکی دوره اسلامی، این کتاب را به لاتینی ترجمه کند و خود را مؤلف آن معرفی کند. اما تنها نیم قرن بعد و در نیمه نخست سده 12م، استفانوس انطاکی(Stephanus Antiochenus)، مترجم پیزایی آثار پزشکی و فلسفی از عربی به لاتین، متوجه این سرقت علمی و البته نواقص بسیار ترجمه کنستانتین شد و به ناچار کتاب را یک بار دیگر به لاتینی ترجمه کرد. البته بیشتر پژوهشگران اروپایی، که همواره کنستانتین را یکی از مفاخر علمی اروپا در دوران تاریک سده‌های میانه می‌دانند، به جای اشاره به سرقت آثار علمی توسط کنستانتین، کوشیده‌اند انگیزه استفانوس در افشای این سرقت علمی را، رقابت شخصی قلمداد کنند! دونالد کمپل از معدود پژوهشگران اروپایی است که به صراحت از کنستانتین به عنوان یک متقلب نام برده است<ref>کرامتی. «اصطفن انطاکی»، '''''دائره المعارف بزرگ اسلامی'''''. ج 9، ص 153-155.</ref>.


'''مآخذ:'''
== نیز نگاه کنید به ==


1.    قفطی. '''''تاریخ الحكماء'''''. اختصار زوزنی، به كوشش یولیوس لیپرت، لایپزیك، 1902م، ص 232.
* [[اهواز]]
* [[شیراز]]
* [[زرتشتی، دین]]
* [[زکریا رازی]]


2.             Mieli, A., '''La Science arabe'''. Leiden, 1966.
== مآخذ ==
<references />


3.    ابن ابی اصیبعه. '''''عیون الأنباء'''''. بیروت: 1377ق/1957م، ،'' '' ج2 ، ص230.
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،


4.    اهوازی. '''''كامل الصناعه الطبیه'''''. قاهره: 1294ق، ج 1، ص 2-48.
== نویسنده مقاله ==
 
یونس كرامتی
5.    سجادی، صادق. «اهوازی»، '''''دائرة المعارف بزرگ اسلامی'''''. ج 10، ص 485.
[[رده:علوم و فنون]]
 
6.             Leclerc, L., '''Histoire de la médecine Arabe''', Paris, 1876, vol I, p 382.
 
7.             Browne, E. G., '''Arabian Medicine'''. Cambridge, 1921, pp 55-56, 123-124.
 
8.             Elgood, C. L., A '''Medical History of Persia'''. Cambridge, 1951, pp 99-100.
 
9.    كرامتی. «اصطفن انطاكی»، '''''دائرة المعارف بزرگ اسلامی'''''. ج 9، ص 153-155.
 
یونس کرامتی
 
----[1]. Constantin Africanus  
 
[2]. Stephanus Antiochenus
 
[3].  

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۳۲

علی بن عباس اهوازی برگرفته از سایت ایسنا قابل بازیابی از https://www.isna.ir/news/1403060100213/%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%AF-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA

علی بن عباس اهوازی (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشک نامدار ایرانی. در اهواز یا ارجان (بهبهان فعلی) زاده شد. خاندانش پیرو آیین زردشتی بودند و بدین سبب به مجوسی شهرت داشت[۱][۲]. در شیراز نزد ابوماهر موسی بن سیار، پزشک نامدار ایرانی، دانش آموخت و سپس آثار پزشکان یونانی را نزد خود خواند و به زودی در این دانش چنان شهرت و مهارتی یافت که پزشک دربار فناخسرو عضد الدوله دیلمی شد[۳].

مهمترین اثر اهوازی، دانشنامه پزشکی کامل الصناعه الطبیه مشهور به کتاب الملکی است. این کتاب در دو بخش نظری و عملی و هر بخش در 10 مقاله تنظیم شده است. اهوازی در آغاز این اثر، آثار مهم پزشکان برجسته پیشین ، از یونانیان گرفته تا رازی* را نام می‌برد و از دیدگاهی علمی و منصفانه آنها را به نقد می‌کشد[۴]. آنچه اهوازی در بخش پزشکی عملی این کتاب (پزشکی بالینی و جراحی) آورده دقت و مهارت و تجربه‌اش در مداوای انواع بیماری‌ها و جراحی‌ها را آشکار می‌سازد[۵]. پژوهشگران غربی به برخی دیدگاه‌های جالب و نوآوری‌ها و کشف‌های وی اشاره کرده‌اند[۶][۷][۸].

شهرت عالمگیر این کتاب موجب شد که کنستانتین آفریکانوس (Constantin Africanus )(د 1087م) سارق علمی و ادبی مشهور آثار پزشکی دوره اسلامی، این کتاب را به لاتینی ترجمه کند و خود را مؤلف آن معرفی کند. اما تنها نیم قرن بعد و در نیمه نخست سده 12م، استفانوس انطاکی(Stephanus Antiochenus)، مترجم پیزایی آثار پزشکی و فلسفی از عربی به لاتین، متوجه این سرقت علمی و البته نواقص بسیار ترجمه کنستانتین شد و به ناچار کتاب را یک بار دیگر به لاتینی ترجمه کرد. البته بیشتر پژوهشگران اروپایی، که همواره کنستانتین را یکی از مفاخر علمی اروپا در دوران تاریک سده‌های میانه می‌دانند، به جای اشاره به سرقت آثار علمی توسط کنستانتین، کوشیده‌اند انگیزه استفانوس در افشای این سرقت علمی را، رقابت شخصی قلمداد کنند! دونالد کمپل از معدود پژوهشگران اروپایی است که به صراحت از کنستانتین به عنوان یک متقلب نام برده است[۹].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ↑ قفطی. تاریخ الحکماء. اختصار زوزنی، به کوشش یولیوس لیپرت، لایپزیک، 1902م، ص 232.
  2. ↑ Mieli, A., La Science arabe. Leiden, 1966.
  3. ↑ ابن ابی اصیبعه. عیون الأنباء. بیروت: 1377ق/1957م، ،  ج2 ، ص230.
  4. ↑ اهوازی. کامل الصناعه الطبیه. قاهره: 1294ق، ج 1، ص 2-48.
  5. ↑ سجادی، صادق. «اهوازی»، دائره المعارف بزرگ اسلامی. ج 10، ص 485.
  6. ↑ Leclerc, L., Histoire de la médecine Arabe, Paris, 1876, vol I, p 382
  7. ↑ Browne, E. G., Arabian Medicine. Cambridge, 1921, pp 55-56, 123-124.
  8. ↑ Elgood, C. L., A Medical History of Persia. Cambridge, 1951, pp 99-100
  9. ↑ کرامتی. «اصطفن انطاکی»، دائره المعارف بزرگ اسلامی. ج 9، ص 153-155.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

یونس كرامتی

برگرفته از «https://iranology-e.ir/index.php?title=علی_بن_عباس_اهوازی&oldid=7776»