طایفه گُمشادزایی: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''گُمْشادزايي'''، از طوايف بزرگ و مهم بلوچ در سراوانِ استان سيستان و بلوچستان . نام گمشادزايي از نام ـ گُمْشاد ـ جد بزرگ آنها گرفته شده است. برخي خاستگاه اصلي اين طايفه را بلوچستان پاكستان دانستهاند.<sup>1</sup> برخي نيز به نقل از گمشادزاييه...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
''' | '''گُمْشادزایی'''، از طوایف بزرگ و مهم [[بلوچ]] در سراوانِ [[استان سیستان و بلوچستان]]. | ||
نام | نام گمشادزایی از نام ـ گُمْشاد ـ جد بزرگ آنها گرفته شده است. برخی خاستگاه اصلی این طایفه را [[استان سیستان و بلوچستان|بلوچستان]] پاكستان دانستهاند<ref name=":0">افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، جلد 2، ص. 922.</ref>. برخی نیز به نقل از گمشادزاییها، آنها را از اعقاب شیخ عبدالقادر گیلانی، رهبر طریقت قادری<sup>*</sup> میدانند و سرزمین اصلیشان را قبل از ورود اعراب به [[کشور ایران|ایران]] مناطق كوهستانی [[استان گیلان|گیلان]] آوردهاند<ref>'''''درآمدی مجمل بر مطالعه عشایر سیستان و بلوچستان'''''. تهران: 1354، ص 2.</ref>. محدوده قلمرو زیستی گمشادزاییها از شرق به كوههای مارپیچ و از جنوب به ناحیه گشت منتهی میشود. برخی از گمشادزاییها اسكان یافتهاند و شمار زیادی از آنها كوچنده هستند. گمشادزاییهای كوچنده بین دهستانهای شهرستانهای [[ایرانشهر]]، چاهبهار، خاش، [[زاهدان]] و سراوان [[استان سیستان و بلوچستان]] ییلاق و قشلاق میكنند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377ش جمعیت عشایری دهستانها'''''. تهران: 1378، ص 87-104.</ref><ref name=":1">سالزمن، فیلیپ سی. «كوچ متفاوت دو طایفه بلوچ»، '''''مجموعه كتاب آگاه، ایلات و عشایر'''''. تهران: 1362ش، ص 185.</ref>. | ||
طایفه گمشادزایی از 12 تیره، مانند دادخدازایی، مدادزایی، عوضزایی و ... تشكیل شده است كه هر تیره به شاخههای متعددی نیز تقسیم میشود<ref>'''''درآمدی مجمل بر مطالعه عشایر سیستان و بلوچستان'''''. تهران: 1354، ص 3.</ref>. رئیس طایفه را با لقب سردار میخوانند. مقام سرداری موروثی است. اغلب سرداران گمشادزایی از تیره دادخدازایی برخاستهاند<ref>افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، جلد 2، ص. 923.</ref>. | |||
جمعیت كل گمشادزاییها در 1361ش، 1000 خانوار برآورد شده است<ref>'''''زارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخشهای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان'''''. سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60. </ref>. جمعیت عشایر كوچنده گمشادزایی در 1377ش 996 خانوار و 5481 نفر گزارش شده است<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی'''''. تهران: 1378، ص 51.</ref>. گمشادزاییها سنی مذهبند و از طریق دامداری مخصوصاً پرورش شتر امرارمعاش میكنند<ref name=":0" /><ref name=":1" />. | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[استان سیستان و بلوچستان]] | |||
* [[بلوچ]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
معصومه ابراهیمی | |||
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]] | |||
[[رده:مردم شناسی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱۵ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۵۰
گُمْشادزایی، از طوایف بزرگ و مهم بلوچ در سراوانِ استان سیستان و بلوچستان.
نام گمشادزایی از نام ـ گُمْشاد ـ جد بزرگ آنها گرفته شده است. برخی خاستگاه اصلی این طایفه را بلوچستان پاكستان دانستهاند[۱]. برخی نیز به نقل از گمشادزاییها، آنها را از اعقاب شیخ عبدالقادر گیلانی، رهبر طریقت قادری* میدانند و سرزمین اصلیشان را قبل از ورود اعراب به ایران مناطق كوهستانی گیلان آوردهاند[۲]. محدوده قلمرو زیستی گمشادزاییها از شرق به كوههای مارپیچ و از جنوب به ناحیه گشت منتهی میشود. برخی از گمشادزاییها اسكان یافتهاند و شمار زیادی از آنها كوچنده هستند. گمشادزاییهای كوچنده بین دهستانهای شهرستانهای ایرانشهر، چاهبهار، خاش، زاهدان و سراوان استان سیستان و بلوچستان ییلاق و قشلاق میكنند[۳][۴].
طایفه گمشادزایی از 12 تیره، مانند دادخدازایی، مدادزایی، عوضزایی و ... تشكیل شده است كه هر تیره به شاخههای متعددی نیز تقسیم میشود[۵]. رئیس طایفه را با لقب سردار میخوانند. مقام سرداری موروثی است. اغلب سرداران گمشادزایی از تیره دادخدازایی برخاستهاند[۶].
جمعیت كل گمشادزاییها در 1361ش، 1000 خانوار برآورد شده است[۷]. جمعیت عشایر كوچنده گمشادزایی در 1377ش 996 خانوار و 5481 نفر گزارش شده است[۸]. گمشادزاییها سنی مذهبند و از طریق دامداری مخصوصاً پرورش شتر امرارمعاش میكنند[۱][۴].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ افشار سیستانی، ایرج. مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 2، ص. 922.
- ↑ درآمدی مجمل بر مطالعه عشایر سیستان و بلوچستان. تهران: 1354، ص 2.
- ↑ سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377ش جمعیت عشایری دهستانها. تهران: 1378، ص 87-104.
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ سالزمن، فیلیپ سی. «كوچ متفاوت دو طایفه بلوچ»، مجموعه كتاب آگاه، ایلات و عشایر. تهران: 1362ش، ص 185.
- ↑ درآمدی مجمل بر مطالعه عشایر سیستان و بلوچستان. تهران: 1354، ص 3.
- ↑ افشار سیستانی، ایرج. مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 2، ص. 923.
- ↑ زارش عملكرد گذشته و وضع موجود بخشهای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی استان سیستان و بلوچستان. سیستان و بلوچستان: 1361، ص 60.
- ↑ سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر كوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 51.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
معصومه ابراهیمی