پرش به محتوا

علی بن عباس اهوازی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «  علي بن عباس اهوازي (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشك نامدار ايراني. در اهواز يا ارجان (بهبهان فعلي) زاده شد. خاندانش پيرو آيين زردشتي بودند و بدين سبب به مجوسي شهرت داشت.<sup>1و2</sup> در شيراز نزد ابوماهر موسي بن سيار، پزشك نامدار ايراني، دانش آموخت...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
  علي بن عباس اهوازي (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشك نامدار ايراني. در اهواز يا ارجان (بهبهان فعلي) زاده شد. خاندانش پيرو آيين زردشتي بودند و بدين سبب به مجوسي شهرت داشت.<sup>1و2</sup> در شيراز نزد ابوماهر موسي بن سيار، پزشك نامدار ايراني، دانش آموخت و سپس آثار پزشكان يوناني را نزد خود خواند و به زودي در اين دانش چنان شهرت و مهارتي يافت كه پزشك دربار فناخسرو عضد الدولة ديلمي شد<sup>3</sup>.
[[پرونده:علی بن عباس اهوازی.jpg|بندانگشتی|علی بن عباس اهوازی برگرفته از سایت ایسنا قابل بازیابی از https://www.isna.ir/news/1403060100213/%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%AF-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA]]
علی بن عباس اهوازی (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشک نامدار ایرانی. در [[اهواز]] یا ارجان (بهبهان فعلی) زاده شد. خاندانش پیرو [[زرتشتی، دین|آیین زردشتی]] بودند و بدین سبب به مجوسی شهرت داشت<ref>قفطی. '''''تاریخ الحکماء'''''. اختصار زوزنی، به کوشش یولیوس لیپرت، لایپزیک، 1902م، ص 232.</ref><ref>Mieli, A., '''La Science arabe'''. Leiden, 1966.</ref>. در [[شیراز]] نزد ابوماهر موسی بن سیار، پزشک نامدار ایرانی، دانش آموخت و سپس آثار پزشکان یونانی را نزد خود خواند و به زودی در این دانش چنان شهرت و مهارتی یافت که پزشک دربار فناخسرو عضد الدوله دیلمی شد<ref>ابن ابی اصیبعه. '''''عیون الأنباء'''''. بیروت: 1377ق/1957م، ،'' '' ج2 ، ص230.</ref>.


مهمترين اثر اهوازي، دانشنامة پزشكي ''كامل الصناعة الطبيه'' مشهور به ''كتاب الملكي'' است. اين كتاب در دو بخش نظري و عملي و هر بخش در 10 مقاله تنظيم شده است. اهوازي در آغاز اين اثر، آثار مهم پزشكان برجستة پيشين ، از يونانيان گرفته تا رازي* را نام مي‌برد و از ديدگاهي علمي و منصفانه آنها را به نقد مي‌كشد.<sup>4</sup> آنچه اهوازي در بخش پزشكي عملي اين كتاب (پزشكي باليني و جراحي) آورده دقت و مهارت و تجربه‌اش در مداواي انواع بيماري‌ها و جراحي‌ها را آشكار مي‌سازد.<sup>5</sup> پژوهشگران غربي به برخي ديدگاه‌هاي جالب و نوآوري‌ها و كشف‌هاي وي اشاره كرده‌اند.<sup>6و7و8</sup>
مهمترین اثر اهوازی، دانشنامه پزشکی کامل الصناعه الطبیه مشهور به کتاب الملکی است. این کتاب در دو بخش نظری و عملی و هر بخش در 10 مقاله تنظیم شده است. اهوازی در آغاز این اثر، آثار مهم پزشکان برجسته پیشین ، از یونانیان گرفته تا [[زکریا رازی|رازی]]* را نام می‌برد و از دیدگاهی علمی و منصفانه آنها را به نقد می‌کشد<ref>اهوازی. '''''کامل الصناعه الطبیه'''''. قاهره: 1294ق، ج 1، ص 2-48.</ref>. آنچه اهوازی در بخش پزشکی عملی این کتاب (پزشکی بالینی و جراحی) آورده دقت و مهارت و تجربه‌اش در مداوای انواع بیماری‌ها و جراحی‌ها را آشکار می‌سازد<ref>سجادی، صادق. «اهوازی»، '''''دائره المعارف بزرگ اسلامی'''''. ج 10، ص 485.</ref>. پژوهشگران غربی به برخی دیدگاه‌های جالب و نوآوری‌ها و کشف‌های وی اشاره کرده‌اند<ref>Leclerc, L., '''Histoire de la médecine Arabe''', Paris, 1876, vol I, p 382</ref><ref>Browne, E. G., '''Arabian Medicine'''. Cambridge, 1921, pp 55-56, 123-124.</ref><ref>Elgood, C. L., A '''Medical History of Persia'''. Cambridge, 1951, pp 99-100</ref>.


شهرت عالمگير اين كتاب موجب شد كه كنستانتين آفريكانوس [1](د 1087م) سارق علمي و ادبي مشهور آثار پزشكي دورة اسلامي، اين كتاب را به لاتيني ترجمه كند و خود را مؤلف آن معرفي كند. اما تنها نيم قرن بعد و در نيمة نخست سدة 12م، استفانوس انطاكي، [2]مترجم پيزايي آثار  پزشكي و فلسفي از عربي به لاتين،  متوجه اين سرقت علمي و البته نواقص بسيار ترجمة كنستانتين شد و به ناچار كتاب را يك بار ديگر به لاتيني ترجمه كرد. البته بيشتر پژوهشگران اروپايي، كه همواره كنستانتين را يكي از مفاخر علمي اروپا در دوران تاريك سده‌هاي ميانه مي‌دانند، به جاي اشاره به سرقت آثار علمي توسط كنستانتين، كوشيده‌اند انگيزة استفانوس در افشاي اين سرقت علمي را، رقابت شخصي قلمداد كنند! دونالد كمپل[3] از معدود پژوهشگران اروپايي است كه به صراحت از كنستانتين به عنوان يك متقلب نام برده است.<sup>9</sup>
شهرت عالمگیر این کتاب موجب شد که کنستانتین آفریکانوس (Constantin Africanus )(د 1087م) سارق علمی و ادبی مشهور آثار پزشکی دوره اسلامی، این کتاب را به لاتینی ترجمه کند و خود را مؤلف آن معرفی کند. اما تنها نیم قرن بعد و در نیمه نخست سده 12م، استفانوس انطاکی(Stephanus Antiochenus)، مترجم پیزایی آثار پزشکی و فلسفی از عربی به لاتین، متوجه این سرقت علمی و البته نواقص بسیار ترجمه کنستانتین شد و به ناچار کتاب را یک بار دیگر به لاتینی ترجمه کرد. البته بیشتر پژوهشگران اروپایی، که همواره کنستانتین را یکی از مفاخر علمی اروپا در دوران تاریک سده‌های میانه می‌دانند، به جای اشاره به سرقت آثار علمی توسط کنستانتین، کوشیده‌اند انگیزه استفانوس در افشای این سرقت علمی را، رقابت شخصی قلمداد کنند! دونالد کمپل از معدود پژوهشگران اروپایی است که به صراحت از کنستانتین به عنوان یک متقلب نام برده است<ref>کرامتی. «اصطفن انطاکی»، '''''دائره المعارف بزرگ اسلامی'''''. ج 9، ص 153-155.</ref>.


'''مآخذ:'''
== نیز نگاه کنید به ==


1.    قفطي. '''''تاريخ الحكماء'''''. اختصار زوزني، به كوشش يوليوس ليپرت، لايپزيك، 1902م، ص 232.
* [[اهواز]]
* [[شیراز]]
* [[زرتشتی، دین]]
* [[زکریا رازی]]


2.             Mieli, A., '''La Science arabe'''. Leiden, 1966.
== مآخذ ==
<references />


3.    ابن ابي اصيبعه. '''''عيون الأنباء'''''. بيروت: 1377ق/1957م، ،'' '' ج2 ، ص230.
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،


4.    اهوازي. '''''كامل الصناعه الطبيه'''''. قاهره: 1294ق، ج 1، ص 2-48.
== نویسنده مقاله ==
 
یونس كرامتی
5.    سجادي، صادق. «اهوازي»، '''''دائرة المعارف بزرگ اسلامي'''''. ج 10، ص 485.
[[رده:علوم و فنون]]
 
6.             Leclerc, L., '''Histoire de la médecine Arabe''', Paris, 1876, vol I, p 382.
 
7.             Browne, E. G., '''Arabian Medicine'''. Cambridge, 1921, pp 55-56, 123-124.
 
8.             Elgood, C. L., A '''Medical History of Persia'''. Cambridge, 1951, pp 99-100.
 
9.    كرامتي. «اصطفن انطاكي»، '''''دائرة المعارف بزرگ اسلامي'''''. ج 9، ص 153-155.
 
یونس کرامتی
 
----[1]. Constantin Africanus  
 
[2]. Stephanus Antiochenus
 
[3].  

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۳۲

علی بن عباس اهوازی برگرفته از سایت ایسنا قابل بازیابی از https://www.isna.ir/news/1403060100213/%D9%85%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%B2%DB%8C%D8%A7%D8%AF-%D9%85%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA

علی بن عباس اهوازی (د حدود 384ق / 994م)، ابوالحسن، پزشک نامدار ایرانی. در اهواز یا ارجان (بهبهان فعلی) زاده شد. خاندانش پیرو آیین زردشتی بودند و بدین سبب به مجوسی شهرت داشت[۱][۲]. در شیراز نزد ابوماهر موسی بن سیار، پزشک نامدار ایرانی، دانش آموخت و سپس آثار پزشکان یونانی را نزد خود خواند و به زودی در این دانش چنان شهرت و مهارتی یافت که پزشک دربار فناخسرو عضد الدوله دیلمی شد[۳].

مهمترین اثر اهوازی، دانشنامه پزشکی کامل الصناعه الطبیه مشهور به کتاب الملکی است. این کتاب در دو بخش نظری و عملی و هر بخش در 10 مقاله تنظیم شده است. اهوازی در آغاز این اثر، آثار مهم پزشکان برجسته پیشین ، از یونانیان گرفته تا رازی* را نام می‌برد و از دیدگاهی علمی و منصفانه آنها را به نقد می‌کشد[۴]. آنچه اهوازی در بخش پزشکی عملی این کتاب (پزشکی بالینی و جراحی) آورده دقت و مهارت و تجربه‌اش در مداوای انواع بیماری‌ها و جراحی‌ها را آشکار می‌سازد[۵]. پژوهشگران غربی به برخی دیدگاه‌های جالب و نوآوری‌ها و کشف‌های وی اشاره کرده‌اند[۶][۷][۸].

شهرت عالمگیر این کتاب موجب شد که کنستانتین آفریکانوس (Constantin Africanus )(د 1087م) سارق علمی و ادبی مشهور آثار پزشکی دوره اسلامی، این کتاب را به لاتینی ترجمه کند و خود را مؤلف آن معرفی کند. اما تنها نیم قرن بعد و در نیمه نخست سده 12م، استفانوس انطاکی(Stephanus Antiochenus)، مترجم پیزایی آثار پزشکی و فلسفی از عربی به لاتین، متوجه این سرقت علمی و البته نواقص بسیار ترجمه کنستانتین شد و به ناچار کتاب را یک بار دیگر به لاتینی ترجمه کرد. البته بیشتر پژوهشگران اروپایی، که همواره کنستانتین را یکی از مفاخر علمی اروپا در دوران تاریک سده‌های میانه می‌دانند، به جای اشاره به سرقت آثار علمی توسط کنستانتین، کوشیده‌اند انگیزه استفانوس در افشای این سرقت علمی را، رقابت شخصی قلمداد کنند! دونالد کمپل از معدود پژوهشگران اروپایی است که به صراحت از کنستانتین به عنوان یک متقلب نام برده است[۹].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. قفطی. تاریخ الحکماء. اختصار زوزنی، به کوشش یولیوس لیپرت، لایپزیک، 1902م، ص 232.
  2. Mieli, A., La Science arabe. Leiden, 1966.
  3. ابن ابی اصیبعه. عیون الأنباء. بیروت: 1377ق/1957م، ،  ج2 ، ص230.
  4. اهوازی. کامل الصناعه الطبیه. قاهره: 1294ق، ج 1، ص 2-48.
  5. سجادی، صادق. «اهوازی»، دائره المعارف بزرگ اسلامی. ج 10، ص 485.
  6. Leclerc, L., Histoire de la médecine Arabe, Paris, 1876, vol I, p 382
  7. Browne, E. G., Arabian Medicine. Cambridge, 1921, pp 55-56, 123-124.
  8. Elgood, C. L., A Medical History of Persia. Cambridge, 1951, pp 99-100
  9. کرامتی. «اصطفن انطاکی»، دائره المعارف بزرگ اسلامی. ج 9، ص 153-155.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

یونس كرامتی