شهدای کربلا: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۶ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۲۵

شهدای کربلا، یاران امام حسین(ع) که در رکاب آن حضرت در روز عاشورا در کربلا به شهادت رسیدند^[۱]. جمعی از خاندان پیامبر و جمعی از اصحاب از مدینه به آن حضرت آمده بودند. برخی از مکه یا در طول راه به وی پیوستند، برخی از کوفه توانستند به آن حضرت بپیوندند و کسانی هم پیش از عاشورا در راه نهضت حسینی شهید شدند که همه از شهدای کربلا به شمار می‌آیند^[۲].

دربارۀ شهدای کربلا گزارش‌های متفاوتی براساس روایت‌های عینی شاهدان این واقعه موجوداتی که به دلیل استوار بودن این روایت‌ها بر حدس و مشاهده (به جای شمارش دقیق) در آنها اختلافاتی وجود دارد^[۳]. مسعودی در مروج الذهب یاران امام را پانصد سوار و یکصد پیاده ذکر می‌کند^[۴]. عمار دهنی به روایت امام باقر(ع) تعداد یاران امام را به هنگام فرود آمدن در کربلا چهل و پنج سوار و یکصد پیاده آورده است و طبری افزوده بر گزارش عمار دهنی، تعداد یاران امام را نزدیک به یکصد مرد و تعداد شهدا را هشتاد و هفت نفر دانسته است.

ابومخنف عدۀ یاران امام در روز عاشورا را سی و دو نفر سواره و چهل نفر پیاده (مجموعاً هفتاد و دو نفر) ذکر کرده است؛ دینوری^[۵] و یعقوبی^[۶] و شیخ مفید نیز در این قول با او همراهند.

معروف ترین شهدای کربلا عبارتند از: 1- علی اکبر 2- ابوالفضل عباس بن علی بن ابی طالب 3- عبدالله بن علی بن ابی طالب 4- جعفر بن علی بن ابی طالب 5- عثمان بن علی بن ابوطالب 6- محمد بن علی بن ابی طالب 7- عبدالله بن حسین بن علی 8- ابوبکر بن حسن بن علی 9- قاسم بن حسن بن علی 10- عبدالله بن حسن بن علی 11- عون بن عبدالله بن جعفر 12- محمد بن عبدالله بن جعفر 13- جعفر بن عقیل 14- عبدالرحمن بن عقیل 15- عبدالله بن عقیق 16- عبدالله بن عقیل 17- محمد بن ابی سعید بن عقیل که این هفده نفر از آل ابی طالب بوده‌اند^[۷].

18- سلیمان غلام امام حسین 19- قارب غلام امام حسین 20- منجح غلام امام حسین 21- مسلم بن عوسجه 22- سعد بن عبدالله حنفی 23- بشر بن عمر خضرمی 24- یزید بن حصین همدانی 25- عمر بن کعب انصاری 26- نعیم بن عجلان انصاری 27- زهیر بن قین بجلی 28- عمرو بن قزطه انصاری 29- حبیب بن مظاهر اسدی 30- حر بن یزید ریاحی 31- عبدالله بن عمیر کلبی 32- نافع بن هلال بجلی 33- انس بن کاهل اسدی 34- قیس بن مسهر صیداوی 35- عبدالله بن عروه غفاری 36- عبدالرحمن بن عروه غفاری 37- جواد بن حوی غلام ابوذر 38- شبیب بن عبدالله فهشلی 39- حجاج بن زید سعدی 40- قاسط بن ظهیر تغلبی 41- کرش بن ظهیر تغلبی 42- کنانۀ بن عقیق 43- ضرغامۀ بن مالک 44- حوی بن مالک 45- عمرو بن صیعه 46- زید بن ثبیت قیسی 47 و 48- عبدالله و عبیدالله فرزندان زید بن ثبیت 49- عامر بن مسلم 50- قعنب بن عمرو 51- سالم مولای عامر بن مسلم 52- سیف بن مالک 53- زهیر بن بشر 54- زید بن معقل جعفی 55- حجاج بن مسروق جعفی 56 و 57- مسعود بن حجاج و پسرش 58- مجمع بن عبدالله عائذی 59- عمار بن حسان طائی 60- حباب بن حارث ازدی 61- جندب بن حجر خولانی 62 و 63- عمر بن خالد صیداوی و غلامش سعید 64- یزید بن زیاد کندی 65- زاهد غلام عمرو بن حمق خزاعی 66- جبلۀ بن علی شیبانی 67- سالم مولی بنی المدینۀ الکلبی 68- اسلم بن کثیر ازدی 69- زهیر بن سلیم ازدی 70- قاسم بن حبیب ازدی 71- عمر بن جندب حضرمی 72- ابوتمام صائی و ...^[۸].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ قمی، حاج شیخ عباس. سفینۀالبحار. تهران: نشر فراهانی، بی تا، ج2، ص11.
↑ محدثی، جواد. فرهنگ عاشورا. تهران: نشر معروف، بی تا، ص51.
↑ سید بن طاووس. لهوف فی قتلی الطفوف. قم: متن کامل عربی و ترجمه فارسی به اهتمام عبدالرحیم عقیقی بخشایشی، نشر نوید اسلام، 1372، صفحات متعدد.
↑ مسعودی، ابوالحسن. مروج الذهب. قاهره: مطبعۀالعاده، 1384هـق/ 1964م، ج3، ص73- 74.
↑ دینوری، ابوحنیفه محمد. اخبار الطوال. ترجمۀ محمود مهدوی دامغانی، تهران: نشر مانی، 1364، ص31.
↑ حمد بن ابی یعقوب. تاریخ یعقوبی. ترجمۀ محمد ابراهیم آیتی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1370، ج2، ص179.
↑ شمس الدین، محمد مهدی. انصارالحسین. تهران: مؤسسۀ البعثه، 1407هـق، ص111.
↑ مجلسی، محمدباقر. بحارالانوار. تهران: مکتبۀالاسلامیه، 1398 هـق، ج45، ص64.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

خدیجه بوترابی

[1] قمی، حاج شیخ عباس. سفینۀالبحار. تهران: نشر فراهانی، بی تا، ج2، ص11.

[2] محدثی، جواد. فرهنگ عاشورا. تهران: نشر معروف، بی تا، ص51.

[3] سید بن طاووس. لهوف فی قتلی الطفوف. قم: متن کامل عربی و ترجمه فارسی به اهتمام عبدالرحیم عقیقی بخشایشی، نشر نوید اسلام، 1372، صفحات متعدد.

[4] مسعودی، ابوالحسن. مروج الذهب. قاهره: مطبعۀالعاده، 1384هـق/ 1964م، ج3، ص73- 74.

[5] دینوری، ابوحنیفه محمد. اخبار الطوال. ترجمۀ محمود مهدوی دامغانی، تهران: نشر مانی، 1364، ص31.

[6] حمد بن ابی یعقوب. تاریخ یعقوبی. ترجمۀ محمد ابراهیم آیتی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1370، ج2، ص179.

[7] شمس الدین، محمد مهدی. انصارالحسین. تهران: مؤسسۀ البعثه، 1407هـق، ص111.

[8] مجلسی، محمدباقر. بحارالانوار. تهران: مکتبۀالاسلامیه، 1398 هـق، ج45، ص64.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-'''شهدای کربلا،''' یاران امام حسین(ع) که در رکاب آن حضرت در روز عاشورا در کربلا به شهادت رسیدند<ref>قمی، حاج شیخ عباس. '''''سفینۀالبحار'''''. تهران: نشر فراهانی، بی تا، ج2، ص11.</ref>. جمعی از خاندان پیامبر و جمعی از اصحاب از مدینه به آن حضرت آمده بودند. برخی از مکه یا در طول راه به وی پیوستند، برخی از کوفه توانستند به آن حضرت بپیوندند و کسانی هم پیش از عاشورا در راه نهضت حسینی شهید شدند که همه از شهدای کربلا به شمار می‌آیند<ref>محدثی، جواد. '''''فرهنگ عاشورا'''''. تهران: نشر معروف، بی تا، ص51.</ref>.
+'''شهدای کربلا،''' یاران [[امام حسین بن علی(ع)|امام حسین(ع)]] که در رکاب آن حضرت در روز عاشورا در کربلا به شهادت رسیدند<ref>قمی، حاج شیخ عباس. '''''سفینۀالبحار'''''. تهران: نشر فراهانی، بی تا، ج2، ص11.</ref>. جمعی از خاندان پیامبر و جمعی از اصحاب از [[مدینه]] به آن حضرت آمده بودند. برخی از مکه یا در طول راه به وی پیوستند، برخی از کوفه توانستند به آن حضرت بپیوندند و کسانی هم پیش از عاشورا در راه نهضت حسینی شهید شدند که همه از شهدای کربلا به شمار می‌آیند<ref>محدثی، جواد. '''''فرهنگ عاشورا'''''. تهران: نشر معروف، بی تا، ص51.</ref>.
-دربارۀ شهدای کربلا گزارش‌های متفاوتی براساس روایت‌های عینی شاهدان این واقعه موجوداتی که به دلیل استوار بودن این روایت‌ها بر حدس و مشاهده (به جای شمارش دقیق) در آنها اختلافاتی وجود دارد<ref>سید بن طاووس. '''''لهوف فی قتلی الطفوف'''''. قم: متن کامل عربی و ترجمه فارسی به اهتمام عبدالرحیم عقیقی بخشایشی، نشر نوید اسلام، 1372، صفحات متعدد.</ref>. مسعودی در ''مروج'' ''الذهب'' یاران امام را پانصد سوار و یکصد پیاده ذکر می‌کند<ref>مسعودی، ابوالحسن. '''''مروج الذهب.''''' قاهره: مطبعۀالعاده، 1384هـق/ 1964م، ج3، ص73- 74.</ref>. عمار دهنی به روایت امام باقر(ع) تعداد یاران امام را به هنگام فرود آمدن در کربلا چهل و پنج سوار و یکصد پیاده آورده است و طبری افزوده بر گزارش عمار دهنی، تعداد یاران امام را نزدیک به یکصد مرد و تعداد شهدا را هشتاد و هفت نفر دانسته است.
+دربارۀ شهدای کربلا گزارش‌های متفاوتی براساس روایت‌های عینی شاهدان این واقعه موجوداتی که به دلیل استوار بودن این روایت‌ها بر حدس و مشاهده (به جای شمارش دقیق) در آنها اختلافاتی وجود دارد<ref>سید بن طاووس. '''''لهوف فی قتلی الطفوف'''''. قم: متن کامل عربی و ترجمه فارسی به اهتمام عبدالرحیم عقیقی بخشایشی، نشر نوید اسلام، 1372، صفحات متعدد.</ref>. مسعودی در ''مروج'' ''الذهب'' یاران امام را پانصد سوار و یکصد پیاده ذکر می‌کند<ref>مسعودی، ابوالحسن. '''''مروج الذهب.''''' قاهره: مطبعۀالعاده، 1384هـق/ 1964م، ج3، ص73- 74.</ref>. عمار دهنی به روایت [[امام علی النقی هادی(ع)|امام باقر(ع)]] تعداد یاران امام را به هنگام فرود آمدن در کربلا چهل و پنج سوار و یکصد پیاده آورده است و طبری افزوده بر گزارش عمار دهنی، تعداد یاران امام را نزدیک به یکصد مرد و تعداد شهدا را هشتاد و هفت نفر دانسته است.
 ابومخنف عدۀ یاران امام در روز عاشورا را سی و دو نفر سواره و چهل نفر پیاده (مجموعاً هفتاد و دو نفر) ذکر کرده است؛ دینوری<ref>دینوری، ابوحنیفه محمد. '''''اخبار الطوال'''''. ترجمۀ محمود مهدوی دامغانی، تهران: نشر مانی، 1364، ص31.</ref> و یعقوبی<ref>حمد بن ابی یعقوب. '''''تاریخ یعقوبی'''''. ترجمۀ محمد ابراهیم آیتی، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1370، ج2، ص179.</ref> و شیخ مفید نیز در این قول با او همراهند.
@@ خط ۸: / خط ۸: @@
 - سلیمان غلام امام حسین 19- قارب غلام امام حسین 20- منجح غلام امام حسین 21- مسلم بن عوسجه 22- سعد بن عبدالله حنفی 23- بشر بن عمر خضرمی 24- یزید بن حصین همدانی 25- عمر بن کعب انصاری 26- نعیم بن عجلان انصاری 27- زهیر بن قین بجلی 28- عمرو بن قزطه انصاری 29- حبیب بن مظاهر اسدی 30- حر بن یزید ریاحی 31- عبدالله بن عمیر کلبی 32- نافع بن هلال بجلی 33- انس بن کاهل اسدی 34- قیس بن مسهر صیداوی 35- عبدالله بن عروه غفاری 36- عبدالرحمن بن عروه غفاری 37- جواد بن حوی غلام ابوذر 38- شبیب بن عبدالله فهشلی 39- حجاج بن زید سعدی 40- قاسط بن ظهیر تغلبی 41- کرش بن ظهیر تغلبی 42- کنانۀ بن عقیق 43- ضرغامۀ بن مالک 44- حوی بن مالک 45- عمرو بن صیعه 46- زید بن ثبیت قیسی 47 و 48- عبدالله و عبیدالله فرزندان زید بن ثبیت 49- عامر بن مسلم 50- قعنب بن عمرو 51- سالم مولای عامر بن مسلم 52- سیف بن مالک 53- زهیر بن بشر 54- زید بن معقل جعفی 55- حجاج بن مسروق جعفی 56 و 57- مسعود بن حجاج و پسرش 58- مجمع بن عبدالله عائذی 59- عمار بن حسان طائی 60- حباب بن حارث ازدی 61- جندب بن حجر خولانی 62 و 63- عمر بن خالد صیداوی و غلامش سعید 64- یزید بن زیاد کندی 65- زاهد غلام عمرو بن حمق خزاعی 66- جبلۀ بن علی شیبانی 67- سالم مولی بنی المدینۀ الکلبی 68- اسلم بن کثیر ازدی 69- زهیر بن سلیم ازدی 70- قاسم بن حبیب ازدی 71- عمر بن جندب حضرمی 72- ابوتمام صائی و ...<ref>مجلسی، محمدباقر. '''''بحارالانوار'''''. تهران: مکتبۀالاسلامیه، 1398 هـق، ج45، ص64.</ref>.
+== نیز نگاه کنید به ==
+* [[امام حسین بن علی(ع)]]
+* [[شِمر]]
 == مآخذ ==
+<references />
+== منبع اصلی ==
+[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
+== نویسنده مقاله ==
+خدیجه بوترابی
+[[رده:علوم اسلامی و حقوق فقهی]]