سکر: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''[[سکر]]،''' در برابر صحو در لغت به معنی مستی و مست شدن است. در اصطلاح تصوف و عرفان، سُکر، از جمله احوال قلبی است | '''[[سکر]]،''' در برابر صحو در لغت به معنی مستی و مست شدن است. در اصطلاح [[تصوف]] و عرفان، سُکر، از جمله احوال قلبی است وآن بیخودی و سرمستی ی است که از ذکر و تعظیم خدا<ref>سراج نیشابوری. '''''اللّمع فی التّصوف'''''. به کوشش نیکلسن، لیدن: 1914م، ص343.</ref> و در پی غلبه محبت [[حق|حق تعالی]] بر دل سالک به بار میآید<ref name=":0">کلابادی. '''''التعرّف'''''. چاپ ، ص413- 417.</ref><ref>هجویری. '''''کشف''''' '''''المحجوب'''''. چاپ عابدی، ص279- 283.</ref>. سکر، اصطلاحی است در حوزه معرفت شناسی و بدین معنا که به نظر اهل [[عشق]] لازمه کشف حقیقت، غیر از تصفیه و تزکیه دل، خروج از حالت استشعاری و رسیدن به حالت سرمستی و بیخودی نیز هست. به همین سبب کَلابادی یا کلاباذی (د 380ق / ؟م) تصریح میکند که سالک در حالت سکر، ماهیت اشیا را میفهمد<ref name=":0" /> و به حقیقت اشیا پی میبرد و مولوی در یک غزل حالت بیخودی را در برابر حالت باخودی (= [[صحو]]) قرار میدهد و نتیجه میگیرد که تا وقتی سالک، بیخود نشود به وصال معشوق نایل نمیگردد<ref> مولوی. '''''غزلیات''''' '''''شمس'''''</ref> و به کشف حقیقت دست نمییابد. | ||
=== طبقهبندی === | |||
سکر دارای اقسام و درجاتی است که از جمله آنها طبق نظر ابوالقاسم قشیری (سده 5 هجری قمری) دو گونه است: | |||
# ''سکر ناقص'' یا ''سکر متساکر'' است و آن سرمستی ناتمام است؛ | |||
# ''سکر کامل و تمام''، یعنی بیخودی و سرمستی کامل است و آن سرمستی ی است که نتیجه آن توجه تمام به الله و بیتوجهی کامل به ماسویالله است<ref> قشیری. '''''الرساله'''''. چاپ بیروت، 2001م، ص112- 114.</ref><ref>هجویری. '''''کشف''''' '''''المحجوب'''''. چاپ عابدی، ص279- 283.</ref><ref>ابنعربی. '''''الفتوحات'''''. چاپ بولاق، 2/554- 546.</ref> [← [[صحو]]] | |||
== نیز نگاه کنید به == | == نیز نگاه کنید به == | ||
* [[تصوف]] | |||
* [[صحو]]<br /> | |||
== مآخذ == | |||
== | |||
<references /> | <references /> | ||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی | [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
اصغر دادبه | اصغر دادبه | ||
[[رده:عرفان، فلسفه و کلام]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۱ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۷
سکر، در برابر صحو در لغت به معنی مستی و مست شدن است. در اصطلاح تصوف و عرفان، سُکر، از جمله احوال قلبی است وآن بیخودی و سرمستی ی است که از ذکر و تعظیم خدا[۱] و در پی غلبه محبت حق تعالی بر دل سالک به بار میآید[۲][۳]. سکر، اصطلاحی است در حوزه معرفت شناسی و بدین معنا که به نظر اهل عشق لازمه کشف حقیقت، غیر از تصفیه و تزکیه دل، خروج از حالت استشعاری و رسیدن به حالت سرمستی و بیخودی نیز هست. به همین سبب کَلابادی یا کلاباذی (د 380ق / ؟م) تصریح میکند که سالک در حالت سکر، ماهیت اشیا را میفهمد[۲] و به حقیقت اشیا پی میبرد و مولوی در یک غزل حالت بیخودی را در برابر حالت باخودی (= صحو) قرار میدهد و نتیجه میگیرد که تا وقتی سالک، بیخود نشود به وصال معشوق نایل نمیگردد[۴] و به کشف حقیقت دست نمییابد.
طبقهبندی
سکر دارای اقسام و درجاتی است که از جمله آنها طبق نظر ابوالقاسم قشیری (سده 5 هجری قمری) دو گونه است:
- سکر ناقص یا سکر متساکر است و آن سرمستی ناتمام است؛
- سکر کامل و تمام، یعنی بیخودی و سرمستی کامل است و آن سرمستی ی است که نتیجه آن توجه تمام به الله و بیتوجهی کامل به ماسویالله است[۵][۶][۷] [← صحو]
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ سراج نیشابوری. اللّمع فی التّصوف. به کوشش نیکلسن، لیدن: 1914م، ص343.
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ کلابادی. التعرّف. چاپ ، ص413- 417.
- ↑ هجویری. کشف المحجوب. چاپ عابدی، ص279- 283.
- ↑ مولوی. غزلیات شمس
- ↑ قشیری. الرساله. چاپ بیروت، 2001م، ص112- 114.
- ↑ هجویری. کشف المحجوب. چاپ عابدی، ص279- 283.
- ↑ ابنعربی. الفتوحات. چاپ بولاق، 2/554- 546.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
اصغر دادبه