کلیم کاشانی: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''كلیم كاشانی،''' (990 ـ 1061ق / 1582 ـ 1651م) شاعر. میرزا ابوطالب متخلص به كلیم، مشهور به طالبای كلیم و طالب از شاعران بزرگ سبك هندی/ اصفهانی در همدان زاده شد. به سبب اقامت دراز مدتش در كاشان به كلیم كاشانی نیز آوازه یافت.<sup>1</sup> در جوانی در روزگ...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
کلیم کاشانی، (990 ـ 1061ق / 1582 ـ 1651م) شاعر. | |||
میرزا ابوطالب متخلص به | میرزا ابوطالب متخلص به کلیم، مشهور به طالبای کلیم و طالب از شاعران بزرگ سبک هندی/ اصفهانی در [[همدان]] زاده شد. به سبب اقامت دراز مدتش در [[کاشان]] به کلیم کاشانی نیز آوازه یافت<ref>'''''اثر''''' '''''آفرینان'''''. زیر نظر عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، چ1، 1380، ج 5، ص47.</ref>. در جوانی در روزگار پادشاهی جهانگیر گورکانی (حک 1014 ـ 1037ق/ ؟م) رهسپار هندوستان شد. در دکن به خدمت شاه نوازخان نماینده ابراهیم شاه ثانی عادلشاهی درآمد و او را مدح گفت<ref>صفا، ذبیح الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس ، چ7، 1373، ج5، ب2، ص 1171 ـ 1172.</ref>. در حـ 1028ق/ 1619م به وطن خود بازگشت و در 1030ق / 1621م بار دیگر به هندوستان رفت. این بار مورد حمایت میرجمله شهرستانی متخلص به روحالامین شاعر ایرانی دربار جهانگیر قرار گرفت<ref>شمس لنگرودی، محمد. '''''سبک هندی و کلیم کاشانی ؛ گردباد شور جنون'''''. تهران: نشر مرکز، چ3 (ویرایش2)، 1372، ص 101 ، 102 (به اختصار).</ref>. سپس در دوره شاه جهان (حک 1037 ـ 1068ق) نزد وی تقرب یافت و ملقب به ملکالشعرا گردید<ref>برون، ادوارد. '''''تاریخ ادبیات ایران.''''' ترجمه غلامرضا رشید یاسمی، تهران: ابن سینا، چ3، 1345، ج4، ص195.</ref>. در پایان حیات پس از نظم فتوحات شاه جهان با اجازه پادشاه در کشمیر سکنا گزید و همانجا درگذشت<ref>زرین کوب، عبدالحسین. '''''سیری در شعر فارسی'''''. تهران: نوین ، چ1، 1363، ص116.</ref>. آرامگاه او در سرینگر در مکانی مشهور به مزارات کشمیر قرار دارد. کلیم با شاعرانی چون ملک قمی (د 1025ق / 1616م)، محمد هاشم سنجر (1031ق / 1621م)، [[صائب تبریزی]] (د 1080ق/ 1669م) و دیگران معاصر بود<ref>شمس لنگرودی، محمد. '''''سبک هندی و کلیم کاشانی ؛ گردباد شور جنون'''''. تهران: نشر مرکز، چ3 (ویرایش2)، 1372، ص 106، 107 (به اختصار).</ref>. از لحاظ به نظم درآوردن امثال و حکم بر [[صائب تبریزی]]<sup>*</sup> پیشی داشت و از مضامین بکر و تازه بهره میگرفت<ref>ریپکا، یان و دیگران. '''''تاریخ ادبیات ایران'''''. ترجمه عیسی شهابی، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1354، ص477.</ref>. از آثار کلیم یکی دیوان شعر است که نخستین بار در 1314ش / 1935م در [[استان تهران|تهران]] چاپ شد. چاپ دوم آن نیز به وسیله ح. پرتو بیضایی در 1336ش / 1957م در تهران صورت گرفته و 8668 بیت را در بر دارد و اثر دیگر او ظفرنامه شاه جهانی / پادشاه نامه نام دارد<ref>صفا، ذبیح الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: فردوس ، چ7، 1373، ج5، ب2، ص1175.</ref>. کلیم در سبک هندی، تحولی ایجاد کرد که ابتدا در صائب و سپس در شعر ادامهدهندگان سبک هندی استمرار یافت<ref>حسنپور آلاشتی، حسین. '''''طرز تازه ؛ سبک شناسی غزل سبک هندی'''''. تهران: سخن، 1384، ص159.</ref><ref>گلچین معانی، احمد. '''''کاروان هند'''''. مشهد: آستان قدس رضوی، چ1، 1369، ج 2، ص 1175 ـ 1179.</ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[همدان]] | |||
* [[کاشان]] | |||
* [[صائب تبریزی]] | |||
* [[استان تهران]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
ابوالقاسم رادفر | ابوالقاسم رادفر | ||
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | |||
[[رده:ادبیات]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۰۸
کلیم کاشانی، (990 ـ 1061ق / 1582 ـ 1651م) شاعر.
میرزا ابوطالب متخلص به کلیم، مشهور به طالبای کلیم و طالب از شاعران بزرگ سبک هندی/ اصفهانی در همدان زاده شد. به سبب اقامت دراز مدتش در کاشان به کلیم کاشانی نیز آوازه یافت[۱]. در جوانی در روزگار پادشاهی جهانگیر گورکانی (حک 1014 ـ 1037ق/ ؟م) رهسپار هندوستان شد. در دکن به خدمت شاه نوازخان نماینده ابراهیم شاه ثانی عادلشاهی درآمد و او را مدح گفت[۲]. در حـ 1028ق/ 1619م به وطن خود بازگشت و در 1030ق / 1621م بار دیگر به هندوستان رفت. این بار مورد حمایت میرجمله شهرستانی متخلص به روحالامین شاعر ایرانی دربار جهانگیر قرار گرفت[۳]. سپس در دوره شاه جهان (حک 1037 ـ 1068ق) نزد وی تقرب یافت و ملقب به ملکالشعرا گردید[۴]. در پایان حیات پس از نظم فتوحات شاه جهان با اجازه پادشاه در کشمیر سکنا گزید و همانجا درگذشت[۵]. آرامگاه او در سرینگر در مکانی مشهور به مزارات کشمیر قرار دارد. کلیم با شاعرانی چون ملک قمی (د 1025ق / 1616م)، محمد هاشم سنجر (1031ق / 1621م)، صائب تبریزی (د 1080ق/ 1669م) و دیگران معاصر بود[۶]. از لحاظ به نظم درآوردن امثال و حکم بر صائب تبریزی* پیشی داشت و از مضامین بکر و تازه بهره میگرفت[۷]. از آثار کلیم یکی دیوان شعر است که نخستین بار در 1314ش / 1935م در تهران چاپ شد. چاپ دوم آن نیز به وسیله ح. پرتو بیضایی در 1336ش / 1957م در تهران صورت گرفته و 8668 بیت را در بر دارد و اثر دیگر او ظفرنامه شاه جهانی / پادشاه نامه نام دارد[۸]. کلیم در سبک هندی، تحولی ایجاد کرد که ابتدا در صائب و سپس در شعر ادامهدهندگان سبک هندی استمرار یافت[۹][۱۰].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ اثر آفرینان. زیر نظر عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، چ1، 1380، ج 5، ص47.
- ↑ صفا، ذبیح الله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: فردوس ، چ7، 1373، ج5، ب2، ص 1171 ـ 1172.
- ↑ شمس لنگرودی، محمد. سبک هندی و کلیم کاشانی ؛ گردباد شور جنون. تهران: نشر مرکز، چ3 (ویرایش2)، 1372، ص 101 ، 102 (به اختصار).
- ↑ برون، ادوارد. تاریخ ادبیات ایران. ترجمه غلامرضا رشید یاسمی، تهران: ابن سینا، چ3، 1345، ج4، ص195.
- ↑ زرین کوب، عبدالحسین. سیری در شعر فارسی. تهران: نوین ، چ1، 1363، ص116.
- ↑ شمس لنگرودی، محمد. سبک هندی و کلیم کاشانی ؛ گردباد شور جنون. تهران: نشر مرکز، چ3 (ویرایش2)، 1372، ص 106، 107 (به اختصار).
- ↑ ریپکا، یان و دیگران. تاریخ ادبیات ایران. ترجمه عیسی شهابی، تهران: بنگاه ترجمه و نشر کتاب، 1354، ص477.
- ↑ صفا، ذبیح الله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: فردوس ، چ7، 1373، ج5، ب2، ص1175.
- ↑ حسنپور آلاشتی، حسین. طرز تازه ؛ سبک شناسی غزل سبک هندی. تهران: سخن، 1384، ص159.
- ↑ گلچین معانی، احمد. کاروان هند. مشهد: آستان قدس رضوی، چ1، 1369، ج 2، ص 1175 ـ 1179.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر