پیکرنگاری درباری: تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر تفاوت با ویرایش جدیدتر ←

نسخهٔ ‏۱۹ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۱۰

نقاشی پیگر نگاری درباری(1392)، برگرفته از بخش هنری سایت تبیان، قابل بازیابی ازhttps://article.tebyan.net/258153/

پیکرنگاری درباری، سبکی در نقاشی ایرانی که در اواخر سده 12ق / 18م اغلب با موضوع پیکرنگاری درباریان با تلفیقی از معیارهای نقاشی اروپایی و نگارگری ایرانی، در دربار فتحعلی شاه پدید آمد^[۱].

شاه قاجار شماری از برجسته‌ترین هنرمندان را در پایتخت (تهران) گرد آورد و آنها را به کار نقاشی پرده‌های بزرگ اندازه برای نصب در کاخ‌های نوساز گماشت^[۲]. پیکرنگاری درباری تلفیقی میان عناصر طبیعت گرای اروپایی و شیوه سنتی آرمانی نمودن واقعیت بود. در این مکتب پیکر انسان اهمیت اساسی پیدا کرد و اشخاص نمونه‌وار و به طرزی قراردادی تصویر شدند^[۱].

مردان غالباً با سبیل و ریش بلند، کمر باریک، نگاه خیره و زنان با چهره بیضی، ابروان پیوسته، چشمان سرمه کشیده و انگشتان حنا بسته، همگی در جامگان زربفت و مرواریدنشان تصویر می‌شدند^[۳] و به جز چهره‌ها و دستان که سایه‌پردازی می‌شد. مابقی عناصر تصویر به شکل دو بعدی و پر از نقش نگار به تصویر در می‌آمد^[۴].

ویژگی‌های این مکتب عبارتند از: ساختار متقارن بر اساس خطوط افقی و عمودی و منحنی؛ تلفیق نقشمایه‌های تزئینی و تصویری؛ رنگ گزینی محدود (با تسلط رنگ‌های گرم خصوصاً قرمز)؛ با کاربست رنگ روغن به روش خاص^[۱].

میرزا بابا، محمدصادق و باقر از بنیانگذاران این مکتب بودند و از نمایندگان دیگر این سبک می‌توان به مهرعلی اصفهانی، محمدحسن، ابوالقاسم و احمد اشاره کرد^[۵].

این مکتب که تا حد زیادی وابسته به فتحعلی شاه بود، پس از مرگ او رو به افول گذارد (1250ق)^[۶].

نیز نگاه کنید به

مکتب اصفهان

مکتب تبریز

مکتب هرات

کتابشناسی

↑ ^۱٫۰ ^۱٫۱ ^۱٫۲ پاكباز، روئين (1378). دايرةالمعارف هنر. تهران: فرهنگ معاصر، ص 147.
↑ پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 150.
↑ پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 151.
↑ شریف‌زاده، عبدالمجید (1375). تاریخ نگارگری در ایران. تهران: حوزه هنری، ص 174.
↑ رابینسن، ب. و (1376). هنر نگارگری ایران. ترجمه یعقوب آژند، تهران: مولی، ص 86-89.
↑ پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 158.

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

علی بوذری

پیوند به بیرون

رمضان ماهی، سمیه(1392)."پیکرنگاری درباری". بخش هنری تبیان، قابل بازیابی ازhttps://article.tebyan.net/258153/

غفاری، لیلا و عرب زاده، جمال(1401)."پیکره‌نگاری درباری: روایتی تصویری از عصر قاجار نقدی بر کتاب پرتره‌های سلطنتی قاجار"، پژوهش نامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی، 22(7): 415-430، قابل بازیابی از https://criticalstudy.ihcs.ac.ir/article_8178.html

مقالات مرتبط با پیکر نگاری درباری، نورمگز، قابل بازیابی ازhttps://www.noormags.ir/view/fa/keyword/%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%8C

مقالات مرتبط با پیکر نگاری درباری، پایگاه سید(SID)، قابل بازیابی از https://www.sid.ir/search/journal/paper/

[:0-1] ۱٫۰ ^۱٫۱ ^۱٫۲ پاكباز، روئين (1378). دايرةالمعارف هنر. تهران: فرهنگ معاصر، ص 147.

[2] پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 150.

[3] پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 151.

[4] شریف‌زاده، عبدالمجید (1375). تاریخ نگارگری در ایران. تهران: حوزه هنری، ص 174.

[5] رابینسن، ب. و (1376). هنر نگارگری ایران. ترجمه یعقوب آژند، تهران: مولی، ص 86-89.

[6] پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 158.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
+[[پرونده:22102383151252856111378245512067436204.jpg|بندانگشتی|نقاشی پیگر نگاری درباری(1392)، برگرفته از بخش هنری سایت تبیان، قابل بازیابی از[https://article.tebyan.net/258153/%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%8C https://article.tebyan.net/258153/]]]
 پیکرنگاری درباری، سبکی در نقاشی ایرانی  که در اواخر سده 12ق / 18م اغلب با موضوع پیکرنگاری درباریان با تلفیقی از معیارهای نقاشی اروپایی و نگارگری ایرانی، در دربار فتحعلی شاه پدید آمد<ref name=":0">پاكباز، روئين (1378). دايرةالمعارف هنر. تهران: فرهنگ معاصر، ص 147.</ref>.
-شاه قاجار شماری از برجسته‌ترین هنرمندان را در پایتخت (تهران) گرد آورد و آنها را به کار نقاشی پرده‌های بزرگ اندازه برای نصب در کاخ‌های نوساز گماشت<ref>پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 150.</ref>. پیکرنگاری درباری تلفیقی میان عناصر طبیعت گرای اروپایی و شیوه سنتی آرمانی نمودن واقعیت بود. در این مکتب پیکر انسان اهمیت اساسی پیدا کرد و اشخاص نمونه‌وار و به طرزی قراردادی تصویر شدند<ref name=":0" />. مردان غالباً با سبیل و ریش بلند، کمر باریک، نگاه خیره و زنان با چهره بیضی، ابروان پیوسته، چشمان سرمه کشیده و انگشتان حنا بسته، همگی در جامگان زربفت و مرواریدنشان تصویر می‌شدند<ref>پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 151.</ref> و به جز چهره‌ها و دستان که سایه‌پردازی می‌شد. مابقی عناصر تصویر به شکل دو بعدی و پر از نقش نگار به تصویر در می‌آمد<ref>شریف‌زاده، عبدالمجید (1375). تاریخ نگارگری در ایران. تهران: حوزه هنری، ص 174.</ref>. ویژگی‌های این مکتب عبارتند از: ساختار متقارن بر اساس خطوط افقی و عمودی و منحنی؛ تلفیق نقشمایه‌های تزئینی و تصویری؛ رنگ گزینی محدود (با تسلط رنگ‌های گرم خصوصاً قرمز)؛ با کاربست رنگ روغن به روش خاص<ref name=":0" />.
+شاه قاجار شماری از برجسته‌ترین هنرمندان را در پایتخت (تهران) گرد آورد و آنها را به کار نقاشی پرده‌های بزرگ اندازه برای نصب در کاخ‌های نوساز گماشت<ref>پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 150.</ref>. پیکرنگاری درباری تلفیقی میان عناصر طبیعت گرای اروپایی و شیوه سنتی آرمانی نمودن واقعیت بود. در این مکتب پیکر انسان اهمیت اساسی پیدا کرد و اشخاص نمونه‌وار و به طرزی قراردادی تصویر شدند<ref name=":0" />.
+مردان غالباً با سبیل و ریش بلند، کمر باریک، نگاه خیره و زنان با چهره بیضی، ابروان پیوسته، چشمان سرمه کشیده و انگشتان حنا بسته، همگی در جامگان زربفت و مرواریدنشان تصویر می‌شدند<ref>پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 151.</ref> و به جز چهره‌ها و دستان که سایه‌پردازی می‌شد. مابقی عناصر تصویر به شکل دو بعدی و پر از نقش نگار به تصویر در می‌آمد<ref>شریف‌زاده، عبدالمجید (1375). تاریخ نگارگری در ایران. تهران: حوزه هنری، ص 174.</ref>.
+ویژگی‌های این مکتب عبارتند از: ساختار متقارن بر اساس خطوط افقی و عمودی و منحنی؛ تلفیق نقشمایه‌های تزئینی و تصویری؛ رنگ گزینی محدود (با تسلط رنگ‌های گرم خصوصاً قرمز)؛ با کاربست رنگ روغن به روش خاص<ref name=":0" />.
 میرزا بابا، محمدصادق و باقر از بنیانگذاران این مکتب بودند و از نمایندگان دیگر این سبک می‌توان به مهرعلی اصفهانی، محمدحسن، ابوالقاسم و احمد اشاره کرد<ref>رابینسن، ب. و (1376). هنر نگارگری ایران. ترجمه یعقوب آژند، تهران: مولی، ص 86-89.</ref>.
@@ خط ۸: / خط ۱۲: @@
 این مکتب که تا حد زیادی وابسته به فتحعلی شاه بود، پس از مرگ او رو به افول گذارد (1250ق)<ref>پاکباز، روئین (1379). نقاشی ایرانی از دیرباز تا امروز. تهران: نارستان، ص 158.</ref>.
+== نیز نگاه کنید به ==
+* [[مکتب اصفهان]]
+* [[مکتب تبریز]]
+* [[مکتب هرات]]
+== کتابشناسی ==
+<references />
+== منبع اصلی ==
+دانشنامه ایران
+== نویسنده مقاله ==
 علی بوذری
-== کتابشناسی ==
+== پیوند به بیرون ==
+رمضان ماهی، سمیه(1392)."پیکرنگاری درباری". بخش هنری تبیان، قابل بازیابی از[https://article.tebyan.net/258153/%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%8C https://article.tebyan.net/258153/]
+غفاری، لیلا و عرب زاده، جمال(1401)."پیکره‌نگاری درباری: روایتی تصویری از عصر قاجار نقدی بر کتاب پرتره‌های سلطنتی قاجار"، پژوهش نامه انتقادی متون و برنامه های علوم انسانی، 22(7): 415-430، قابل بازیابی از https://criticalstudy.ihcs.ac.ir/article_8178.html
+مقالات مرتبط با پیکر نگاری درباری، نورمگز، قابل بازیابی از<nowiki/>https://www.noormags.ir/view/fa/keyword/%D9%BE%DB%8C%DA%A9%D8%B1%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DB%8C
+مقالات مرتبط با پیکر نگاری درباری، پایگاه سید(SID)، قابل بازیابی از [https://www.sid.ir/search/journal/paper/%d9%be%db%8c%da%a9%d8%b1%d9%86%da%af%d8%a7%d8%b1%db%8c%20%d8%af%d8%b1%d8%a8%d8%a7%d8%b1%db%8c/fa?str=%d9%be%db%8c%da%a9%d8%b1%d9%86%da%af%d8%a7%d8%b1%db%8c+%d8%af%d8%b1%d8%a8%d8%a7%d8%b1%db%8c&page=1&sort=0&fgrp=all&ftyp=all&fyrs=all https://www.sid.ir/search/journal/paper/]