پرش به محتوا

محمدعلی افراشته: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:محمد-علی-افراشته.jpg|بندانگشتی|محمد علی افراشته، برگرفته از پایگاه خبری شیرین طنز، قابل بازیابی از [https://shirintanz.ir/%D9%85%D8%AD%D9%85%D8%AF-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%A7%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%B4%D8%AA%D9%87-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D9%88-%DA%86%D9%87-%DA%A9%D8%B1%D8%AF/ https://shirintanz.ir//]]]
افراشته، محمدعلی (1312ق / 1892م- 1338ش<sup>*</sup>) نویسنده، روزنامه‌نگار، شاعر و نمایشنامه‌نویس.
افراشته، محمدعلی (1312ق / 1892م- 1338ش<sup>*</sup>) نویسنده، روزنامه‌نگار، شاعر و نمایشنامه‌نویس.


در روستای بازقلعه در حومه‌ی رشت متولد شد و در 51 سالگی به علت سکته‌ی قلبی در صوفیه بلغارستان بدرود حیات گفت و در همان شهر بخاک سپرده شد و «بشکنی ای قلم ...» بیت مشهورش را بر روی سنگ قبرش نقد کردند<ref>نوح، نصرت‌الله (1358). مجموعه آثار محمدعلی افراشته. تهران: انتشارات توکا، ص 14.</ref>.  
در روستای بازقلعه در حومه‌ی رشت متولد شد و در 51 سالگی به علت سکته‌ی قلبی در صوفیه بلغارستان بدرود حیات گفت و در همان شهر بخاک سپرده شد و «بشکنی ای قلم ...» بیت مشهورش را بر روی سنگ قبرش نقد کردند<ref>نوح، نصرت‌الله (1358). مجموعه آثار محمدعلی افراشته. تهران: انتشارات توکا، ص 14.</ref>.  


نام افراشته بعد از شهریور 1320 ش بعنوان شاعری خلقی و مبارز بر زبانها افتاد. آثار او از آن سالها تا 15 بهمن 1327 در نشریات وابسته به «حزب توده ایران» چاپ می‌گردید؛ و پس از غیرقانونی اعلام شدن حزب مذکور، مقالات و اشعار او در نشریات مخفی آن سالها منتشر می‌گردید<ref>نوح، نصرت‌الله (1358). مجموعه آثار محمدعلی افراشته. تهران: انتشارات توکا، ص 7.</ref>.
نام افراشته بعد از شهریور 1320 ش بعنوان شاعری خلقی و مبارز بر زبانها افتاد. آثار او از آن سالها تا 15 بهمن 1327 در نشریات وابسته به «حزب توده ایران» چاپ می‌گردید؛ و پس از غیرقانونی اعلام شدن حزب مذکور، مقالات و اشعار او در نشریات مخفی آن سالها منتشر می‌گردید<ref>نوح، نصرت‌الله (1358). مجموعه آثار محمدعلی افراشته. تهران: انتشارات توکا، ص 7.</ref>. در سال 1325ش که «نخستین کنگره‌ی نویسندگان و شعرای ایران» تشکیل شد، افراشته دو قطعه از اشعارش بنام «پالتو» و «شغال محکوم» را خواند<ref>چیستا (1381). سال نوزدهم. شماره‌ی 8 و 9، ص 568.</ref>.


در سال 1325ش که «نخستین کنگره‌ی نویسندگان و شعرای ایران» تشکیل شد، افراشته دو قطعه از اشعارش بنام «پالتو» و «شغال محکوم» را خواند<ref>چیستا (1381). سال نوزدهم. شماره‌ی 8 و 9، ص 568.</ref>.  
از 29 اسفند ماه 1329ش، افراشته دست به انتشار روزنامه‌ی «چلنگر»<sup>*</sup> زد. انتشار این روزنامه حادثه‌ای در دنیای شعر، طنز و مطبوعات کشور بود.<sup>*</sup> افراشته در زمینه‌ی نمایشنامه‌نویسی هم ذوق خود را آزمایش کرد و چندین نمایشنامه نوشت. اکثر نمایشنامه‌های او در روزنامه‌ی خودش (چلنگر) چاپ می‌شد.


از 29 اسفند ماه 1329ش، افراشته دست به انتشار روزنامه‌ی «چلنگر»<sup>*</sup> زد. انتشار این روزنامه حادثه‌ای در دنیای شعر، طنز و مطبوعات کشور بود.<sup>*</sup>
بعد از کودتای 28 مرداد 1332ش، افراشته یکسال و نیم به زندگی مخفی پرداخت تا اینکه به کمک دوستانش از کشور خارج گردید و به بلغارستان رفت<ref>روزنامه آهنگر. ویژه‌نامه بیستمین سالگرد درگذشت محمدعلی افراشته. شماره 4.</ref>. پس از یادگیری زبان بلغاری، اشعار و داستان‌های خود را در هفته‌نامه‌ی «استرشل» (زنبور قرمز) به چاپ می‌رساند<ref>چیستا (1381). سال نوزدهم. شماره‌ی 8 و 9، ص 570.</ref><ref>درمجله چیستا، شماره‌ی 8 و 9 سال نوزدهم، شماره ردیف 188، 189 صفحه 566، در مقاله‌ی افراشته، سال تولدش 1278ش آمده است.</ref><ref>افراشته شاعر خلق از دربدری‌هایش سخن می‌گوید: مجموعه آثار محمدعلی افراشته، گردآورنده، نصرت‌الله نوح، نشر توکا، بهمن 1358، ص 31.   </ref>.  
 
افراشته در زمینه‌ی نمایشنامه‌نویسی هم ذوق خود را آزمایش کرد و چندین نمایشنامه نوشت. اکثر نمایشنامه‌های او در روزنامه‌ی خودش (چلنگر) چاپ می‌شد.
 
بعد از کودتای 28 مرداد 1332ش، افراشته یکسال و نیم به زندگی مخفی پرداخت تا اینکه به کمک دوستانش از کشور خارج گردید و به بلغارستان رفت<ref>روزنامه آهنگر. ویژه‌نامه بیستمین سالگرد درگذشت محمدعلی افراشته. شماره 4.</ref>.  
 
پس از یادگیری زبان بلغاری، اشعار و داستان‌های خود را در هفته‌نامه‌ی «استرشل» (زنبور قرمز) به چاپ می‌رساند<ref>چیستا (1381). سال نوزدهم. شماره‌ی 8 و 9، ص 570.</ref><ref>درمجله چیستا، شماره‌ی 8 و 9 سال نوزدهم، شماره ردیف 188، 189 صفحه 566، در مقاله‌ی افراشته، سال تولدش 1278ش آمده است.</ref><ref>افراشته شاعر خلق از دربدری‌هایش سخن می‌گوید: مجموعه آثار محمدعلی افراشته، گردآورنده، نصرت‌الله نوح، نشر توکا، بهمن 1358، ص 31.   </ref>.


آثار:  
آثار:  

نسخهٔ ‏۱۲ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۰۴

محمد علی افراشته، برگرفته از پایگاه خبری شیرین طنز، قابل بازیابی از https://shirintanz.ir//

افراشته، محمدعلی (1312ق / 1892م- 1338ش*) نویسنده، روزنامه‌نگار، شاعر و نمایشنامه‌نویس.

در روستای بازقلعه در حومه‌ی رشت متولد شد و در 51 سالگی به علت سکته‌ی قلبی در صوفیه بلغارستان بدرود حیات گفت و در همان شهر بخاک سپرده شد و «بشکنی ای قلم ...» بیت مشهورش را بر روی سنگ قبرش نقد کردند[۱].

نام افراشته بعد از شهریور 1320 ش بعنوان شاعری خلقی و مبارز بر زبانها افتاد. آثار او از آن سالها تا 15 بهمن 1327 در نشریات وابسته به «حزب توده ایران» چاپ می‌گردید؛ و پس از غیرقانونی اعلام شدن حزب مذکور، مقالات و اشعار او در نشریات مخفی آن سالها منتشر می‌گردید[۲]. در سال 1325ش که «نخستین کنگره‌ی نویسندگان و شعرای ایران» تشکیل شد، افراشته دو قطعه از اشعارش بنام «پالتو» و «شغال محکوم» را خواند[۳].

از 29 اسفند ماه 1329ش، افراشته دست به انتشار روزنامه‌ی «چلنگر»* زد. انتشار این روزنامه حادثه‌ای در دنیای شعر، طنز و مطبوعات کشور بود.* افراشته در زمینه‌ی نمایشنامه‌نویسی هم ذوق خود را آزمایش کرد و چندین نمایشنامه نوشت. اکثر نمایشنامه‌های او در روزنامه‌ی خودش (چلنگر) چاپ می‌شد.

بعد از کودتای 28 مرداد 1332ش، افراشته یکسال و نیم به زندگی مخفی پرداخت تا اینکه به کمک دوستانش از کشور خارج گردید و به بلغارستان رفت[۴]. پس از یادگیری زبان بلغاری، اشعار و داستان‌های خود را در هفته‌نامه‌ی «استرشل» (زنبور قرمز) به چاپ می‌رساند[۵][۶][۷].

آثار:

کمدی اخوی‌زاده، تهران، 1325، ص 20.

«مسخره‌بازی»، «خودکشی شوهر خواهر»[۸].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. نوح، نصرت‌الله (1358). مجموعه آثار محمدعلی افراشته. تهران: انتشارات توکا، ص 14.
  2. نوح، نصرت‌الله (1358). مجموعه آثار محمدعلی افراشته. تهران: انتشارات توکا، ص 7.
  3. چیستا (1381). سال نوزدهم. شماره‌ی 8 و 9، ص 568.
  4. روزنامه آهنگر. ویژه‌نامه بیستمین سالگرد درگذشت محمدعلی افراشته. شماره 4.
  5. چیستا (1381). سال نوزدهم. شماره‌ی 8 و 9، ص 570.
  6. درمجله چیستا، شماره‌ی 8 و 9 سال نوزدهم، شماره ردیف 188، 189 صفحه 566، در مقاله‌ی افراشته، سال تولدش 1278ش آمده است.
  7. افراشته شاعر خلق از دربدری‌هایش سخن می‌گوید: مجموعه آثار محمدعلی افراشته، گردآورنده، نصرت‌الله نوح، نشر توکا، بهمن 1358، ص 31.   
  8. تقیان، لاله (1370). کتابشناسی تئاتر. تهران: انتشارات نمایش، ص 98.

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

محمود عزیزی