احداث: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''اِحداث'''، در لغت به معني پديد آوردن است و در اصطلاح فلسفه و كلام داراي دو معناست: 1) معناي زماني، و آن، پديد آوردن اشياي مادي است در زمان مثل پديد آوردن جماد و نبات و حيوان و هر آنچه از طريق احداث زماني پديد آيد حادث زماني است<sup>(1)</sup> به نظر متكل...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''اِحداث'''، در لغت به | '''[[احداث|اِحداث]]'''، در لغت به معنی پدید اوردن است و در اصطلاح فلسفه و کلام دارای دو معناست: 1) معنای زمانی، و ان، پدید اوردن اشیای مادی است در زمان مثل پدید اوردن جماد و نبات و حیوان و هر انچه از طریق احداث زمانی پدید اید حادث زمانی است<ref> طوسی، خواجه نصیرالدین. '''''شرح تنبیهات و اشارات'''''. تهران: مطبعه حیدری، 1378ق، ص 3/120؛ ابن سینا، '''''کتابالحدود'''''. به کوشش ماریه گواشون، مصر، ، ص 43-44. </ref> به نظر متکلمان، ماسویالله حادث زمانی است و از عدم به وجود میاید<ref>علامه حلی. '''''کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد'''''. با حواشی سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: مؤسسه الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 305-306؛ جرجانی، میر سید شریف. '''''شرح المواقف فی الکلام'''''. مصر: 1325ق / 1907م، ص 8/49-50. </ref> و به نظر فیلسوفان پدیدههای مادی (= موالید ثلاث) حادثی زمانی است؛<ref> طوسی، '''''شرح تنبیهات و اشارات'''''، همانجا.</ref> 2) معنای ذاتی، و ان دیدگاه فیلسوفان است که بر طبق ان، به موجودات فرا زمان، یعنی عقول و نفوس (= مجردات) و افلاک، که ذاتاً معدوماند، از ازل، از سوی مبدأ افاضه هستی میشود. این موجودات حادث ذاتی و قدیم زمانیاند و مراد فیلسوفان از قِدَم عالم، فرا زمان بودن همین موجودات است که بنیادهای عالم به شمار میایند<ref>جرجانی، میر سید شریف. '''''شرح المواقف فی الکلام'''''. 8/50؛ همو. '''''کتاب التعریفات'''''. مصر: 1306ق، ص 73-74؛ جامی، عبدالرحمن، '''''الدرّه الفاخره فی تحقیق مذهب الصوفیه و المتکلمین و الحکماء المتقدمین'''''. به اهتمام نیکو لاهیرو...، تهران: 1358، ص 26.</ref>. | ||
]حادث | ]حادث زمانی ← اِحداث[ | ||
]حادث | ]حادث ذاتی ← اِحداث [ | ||
] | ]قدیم زمانی ← اِحداث [ | ||
== '''ماخذ:''' == | |||
1- طوسی، خواجه نصیرالدین. '''''شرح تنبیهات و اشارات'''''. تهران: مطبعه حیدری، 1378ق، ص 3/120؛ ابن سینا، '''''کتابالحدود'''''. به کوشش ماریه گواشون، مصر، ، ص 43-44. | |||
''' | 2- علامه حلی. '''''کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد'''''. با حواشی سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: مؤسسه الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 305-306؛ جرجانی، میر سید شریف. '''''شرح المواقف فی الکلام'''''. مصر: 1325ق / 1907م، ص 8/49-50. | ||
3- طوسی، '''''شرح تنبیهات و اشارات'''''، همانجا. | |||
4- جرجانی، میر سید شریف. '''''شرح المواقف فی الکلام'''''. 8/50؛ همو. '''''کتاب التعریفات'''''. مصر: 1306ق، ص 73-74؛ جامی، عبدالرحمن، '''''الدرّه الفاخره فی تحقیق مذهب الصوفیه و المتکلمین و الحکماء المتقدمین'''''. به اهتمام نیکو لاهیرو...، تهران: 1358، ص 26. | |||
اصغر دادبه | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
== منبع اصلی == | |||
دانشنامه ایران | |||
== نویسنده مقاله == | |||
اصغر دادبه | اصغر دادبه | ||
نسخهٔ ۵ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۴۲
اِحداث، در لغت به معنی پدید اوردن است و در اصطلاح فلسفه و کلام دارای دو معناست: 1) معنای زمانی، و ان، پدید اوردن اشیای مادی است در زمان مثل پدید اوردن جماد و نبات و حیوان و هر انچه از طریق احداث زمانی پدید اید حادث زمانی است[۱] به نظر متکلمان، ماسویالله حادث زمانی است و از عدم به وجود میاید[۲] و به نظر فیلسوفان پدیدههای مادی (= موالید ثلاث) حادثی زمانی است؛[۳] 2) معنای ذاتی، و ان دیدگاه فیلسوفان است که بر طبق ان، به موجودات فرا زمان، یعنی عقول و نفوس (= مجردات) و افلاک، که ذاتاً معدوماند، از ازل، از سوی مبدأ افاضه هستی میشود. این موجودات حادث ذاتی و قدیم زمانیاند و مراد فیلسوفان از قِدَم عالم، فرا زمان بودن همین موجودات است که بنیادهای عالم به شمار میایند[۴].
]حادث زمانی ← اِحداث[
]حادث ذاتی ← اِحداث [
]قدیم زمانی ← اِحداث [
ماخذ:
1- طوسی، خواجه نصیرالدین. شرح تنبیهات و اشارات. تهران: مطبعه حیدری، 1378ق، ص 3/120؛ ابن سینا، کتابالحدود. به کوشش ماریه گواشون، مصر، ، ص 43-44.
2- علامه حلی. کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. با حواشی سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: مؤسسه الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 305-306؛ جرجانی، میر سید شریف. شرح المواقف فی الکلام. مصر: 1325ق / 1907م، ص 8/49-50.
3- طوسی، شرح تنبیهات و اشارات، همانجا.
4- جرجانی، میر سید شریف. شرح المواقف فی الکلام. 8/50؛ همو. کتاب التعریفات. مصر: 1306ق، ص 73-74؛ جامی، عبدالرحمن، الدرّه الفاخره فی تحقیق مذهب الصوفیه و المتکلمین و الحکماء المتقدمین. به اهتمام نیکو لاهیرو...، تهران: 1358، ص 26.
اصغر دادبه
نیز نگاه کنید به
منبع اصلی
دانشنامه ایران
نویسنده مقاله
اصغر دادبه
- ↑ طوسی، خواجه نصیرالدین. شرح تنبیهات و اشارات. تهران: مطبعه حیدری، 1378ق، ص 3/120؛ ابن سینا، کتابالحدود. به کوشش ماریه گواشون، مصر، ، ص 43-44.
- ↑ علامه حلی. کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. با حواشی سید ابراهیم موسوی زنجانی، بیروت: مؤسسه الاعلمی للمطبوعات، 1399ق / 1979م، ص 305-306؛ جرجانی، میر سید شریف. شرح المواقف فی الکلام. مصر: 1325ق / 1907م، ص 8/49-50.
- ↑ طوسی، شرح تنبیهات و اشارات، همانجا.
- ↑ جرجانی، میر سید شریف. شرح المواقف فی الکلام. 8/50؛ همو. کتاب التعریفات. مصر: 1306ق، ص 73-74؛ جامی، عبدالرحمن، الدرّه الفاخره فی تحقیق مذهب الصوفیه و المتکلمین و الحکماء المتقدمین. به اهتمام نیکو لاهیرو...، تهران: 1358، ص 26.