بیستون: تفاوت میان نسخه‌ها
صفحه‌ای تازه حاوی «'''بيستون،''' نام شهر، كوه و كتيبه‌اي از داريوش<sup>*</sup> اول، نزديك كرمانشاه و در راه تجارتي ـ نظامي بابل به همدان. بيستون كه بگستان يا بغستان (بهستان) خوانده مي‌شد مورد توجه پادشاهان هخامنشي و برخوردار از قداست ويژه‌اي بود.<sup>1</sup> گذشته از آثار...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
''' | '''[[بیستون]]،''' نام شهر، كوه و كتیبه‌ای از داریوش<sup>*</sup> اول، نزدیك كرمانشاه و در راه تجارتی ـ نظامی بابل به همدان. | ||
بیستون كه بگستان یا بغستان (بهستان) خوانده می‌شد مورد توجه پادشاهان هخامنشی و برخوردار از قداست ویژه‌ای بود<ref>Schmit, Rudger. '''''»Bistūn«. Encyclopedia Iranica'''''. London and New York. Routladge and Kegan Paul, 1990, V IV, P. 221.</ref>. گذشته از آثار دوران سلوكی<sup>*</sup> و پارتی<sup>*</sup>، كتیبه داریوش كه به اقتباس از كتیبه آنوبانی‌نی[Anubanini] شاه لولوبی[Lullubi] بر كوه بیستون در سر پل ذهاب می‌باشد،<ref>كخ، هایدماری. '''''از زبان دایوش'''''. ترجمه پرویز رجبی، تهران: كارنگ، 1376، ص 18. </ref> مهمترین اطلاعات را درباره وی و هخامنشیان<sup>*</sup> ارائه می‌دهد. تصویر اهورا مزدا، 9 نفر شورشی و داریوش كه در جلو دو تن نیزه‌دار و كمان‌دار پا بر سینه گئومات (بردیای دروغین)گذاشته است<ref>ابوالقاسمی، محسن. '''''راهنمای زبان‌های باستانی ایران'''''. تهران: سمت، 1375، ص 85.</ref> همراه با سه متن به زبان‌های ایلامی، بابلی، فارسی باستان و به خط میخی، بر روی كتیبه نقر شده‌اند<ref>ابوالقاسمی، محسن. '''''تاریخ مختصر زبان فارسی'''''. تهران: طهوری، 1379، ص 20.</ref>. متن‌ها درباره نام و نسب، مقام خانوادگی داریوش، شرح به قدرت رسیدن او و دفع شورش‌ها، توضیح درباره «ملل تابعه» هخامنشیان و دعا برای سرزمین و مردمان آن می‌باشند<ref>بریان، پیر. '''''امپراتوری هخامنشی'''''. ترجمه ناهید فروغان، تهران: فرزان، نشر قطره، 1381، ج 1، ص 188.</ref>، كه نخستین بار در 1835م رمزگشایی شد<ref>Kent, Ronald. J. '''''Old Persian, Grammar, text, lexican''''', New Haven, American Oriental Studies, 1953, P. 65.</ref>و اكنون بر اثر فرسایش كوه در معرض تخریب است. | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
== مآخذ == | |||
== منبع اصلی == | |||
دانشنامه ایران | |||
== نویسنده مقاله == | |||
مهرداد شباهنگ | مهرداد شباهنگ | ||
نسخهٔ ۱۳ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۳۴
بیستون، نام شهر، كوه و كتیبه‌ای از داریوش* اول، نزدیك كرمانشاه و در راه تجارتی ـ نظامی بابل به همدان.
بیستون كه بگستان یا بغستان (بهستان) خوانده می‌شد مورد توجه پادشاهان هخامنشی و برخوردار از قداست ویژه‌ای بود[۱]. گذشته از آثار دوران سلوكی* و پارتی*، كتیبه داریوش كه به اقتباس از كتیبه آنوبانی‌نی[Anubanini] شاه لولوبی[Lullubi] بر كوه بیستون در سر پل ذهاب می‌باشد،[۲] مهمترین اطلاعات را درباره وی و هخامنشیان* ارائه می‌دهد. تصویر اهورا مزدا، 9 نفر شورشی و داریوش كه در جلو دو تن نیزه‌دار و كمان‌دار پا بر سینه گئومات (بردیای دروغین)گذاشته است[۳] همراه با سه متن به زبان‌های ایلامی، بابلی، فارسی باستان و به خط میخی، بر روی كتیبه نقر شده‌اند[۴]. متن‌ها درباره نام و نسب، مقام خانوادگی داریوش، شرح به قدرت رسیدن او و دفع شورش‌ها، توضیح درباره «ملل تابعه» هخامنشیان و دعا برای سرزمین و مردمان آن می‌باشند[۵]، كه نخستین بار در 1835م رمزگشایی شد[۶]و اكنون بر اثر فرسایش كوه در معرض تخریب است.
نیز نگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
دانشنامه ایران
نویسنده مقاله
مهرداد شباهنگ
- ↑ Schmit, Rudger. »Bistūn«. Encyclopedia Iranica. London and New York. Routladge and Kegan Paul, 1990, V IV, P. 221.
- ↑ كخ، هایدماری. از زبان دایوش. ترجمه پرویز رجبی، تهران: كارنگ، 1376، ص 18.
- ↑ ابوالقاسمی، محسن. راهنمای زبان‌های باستانی ایران. تهران: سمت، 1375، ص 85.
- ↑ ابوالقاسمی، محسن. تاریخ مختصر زبان فارسی. تهران: طهوری، 1379، ص 20.
- ↑ بریان، پیر. امپراتوری هخامنشی. ترجمه ناهید فروغان، تهران: فرزان، نشر قطره، 1381، ج 1، ص 188.
- ↑ Kent, Ronald. J. Old Persian, Grammar, text, lexican, New Haven, American Oriental Studies, 1953, P. 65.