پرش به محتوا

غلامحسین ساعدی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «ساعدي، غلامحسين (1314 ـ 1364 ش) نمايشنامه‌نويس، داستان‌نويس. غلامحسين ساعدي مشهور به گوهر مراد در تبريز به دنيا آمد. تحصيلات ابتدايي و متوسطه را در زادگاهش به پايان رساند. سپس به تهران آمد و رشتة پزشكي خواند. از اواخر دهة سي و اوايل دهة چهل به كار...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
ساعدي، غلامحسين (1314 ـ 1364 ش) نمايشنامه‌نويس، داستان‌نويس.
ساعدی، غلامحسین (1314 ـ 1364 ش) نمایشنامه‌نویس، داستان‌نویس.


غلامحسين ساعدي مشهور به گوهر مراد در تبريز به دنيا آمد. تحصيلات ابتدايي و متوسطه را در زادگاهش به پايان رساند. سپس به تهران آمد و رشتة پزشكي خواند. از اواخر دهة سي و اوايل دهة چهل به كار نويسندگي پرداخت.<sup>1</sup> در 1314ش همكاري با مجلة ''آرش'' و ''كتاب هفته'' را آغاز كرد و از اين راه با بزرگان شعر و ادب ايران نظير پرويز ناتل خانلري<sup>*</sup> و ديگران آشنا شد.<sup>2</sup> در ميان سال‌هاي 1342ـ1343 ش و نيز 1345 ـ 1346 ش داستان‌ها و نمايشنامه‌هاي ساعدي مورد استقبال هنر دوستان قرار گرفت. در 1353 ش با مشاركت گروهي از نويسندگان به انتشار مجلة ''الفبا'' پرداخت، ‌اما پيش از انتشار شمارة ششم اين مجله به زندان افتاد.<sup>3</sup> در 1357 ش به دعوت انجمن قلم امريكا به آن كشور رفت. در همان سال سفري هم به لندن كرد و در طول اقامت خود در آنجا در انتشار مجلة‌ ''ايرانشهر'' با احمد شاملو<sup>*</sup> به همكاري پرداخت.<sup>4</sup> در اواخر 1360 ش رهسپار پاريس شد. سرانجام در همان‌جا درگذشت.<sup>5</sup> در نمايشنامه‌هاي ساعدي دو شيوة رواني و اجتماعي با هم آميخته است و گاه جنبة رواني آنها بر واقعيت‌هاي زيستي و اجتماعي مي‌چربد.<sup>6</sup> قصه‌هاي او از نظر فرهنگ جغرافيايي بر سه محور اساسي قرار دارد: 1ـ بندرهاي جنوب كشور، 2ـ روستاهاي آذربايجان، 3ـ شهرهاي بزرگ.<sup>7</sup> ''شب‌نشيني با شكوه'' (چ 2، 1339 ش)؛ ''عزاداران بَيَل'' (1343 ش)؛ ''آي با كلاه، ‌آي بي كلاه'' (1346ش)؛ ''پرواربندان'' (1348 ش)؛ ''چشم در برابر چشم'' و فيلم نامة ''گاو'' از جمله آثار مشهور وي هستند.<sup>8</sup>  
غلامحسین ساعدی مشهور به گوهر مراد در [[تبریز]] به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در زادگاهش به پایان رساند. سپس به تهران آمد و [[پزشکی|رشته پزشكی]] خواند. از اواخر دهه سی و اوایل دهه چهل به كار نویسندگی پرداخت<ref>حقوقی، محمد. '''''ادبیات امروز ایران (1)'''''، ‌تهران: نشر قطره، ‌1379 ش، ج.4، ص 235.</ref>. در 1314ش همكاری با مجله ''آرش'' و ''كتاب هفته'' را آغاز كرد و از این راه با بزرگان شعر و ادب ایران نظیر [[ناتل خانلری، پرویز(ادبیات)|پرویز ناتل خانلری]]<sup>*</sup> و دیگران آشنا شد<ref>مجابی، ‌جواد. '''''شناختنامه غلامحسین ساعدی'''''، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ص 9.</ref>. در میان سال‌های 1342ـ1343 ش و نیز 1345 ـ 1346 ش داستان‌ها و نمایشنامه‌های ساعدی مورد استقبال هنر دوستان قرار گرفت. در 1353 ش با مشاركت گروهی از نویسندگان به انتشار مجله ''الفبا'' پرداخت، ‌اما پیش از انتشار شماره ششم این مجله به زندان افتاد<ref>اتحاد، ‌هوشنگ. '''''پژوهشگران معاصر ایران'''''، تهران: فرهنگ معاصر، 1382 ش، ج.1،ص 920، 921.</ref>.


'''مآخذ:'''
در 1357 ش به دعوت انجمن قلم امریكا به آن كشور رفت. در همان سال سفری هم به لندن كرد و در طول اقامت خود در آنجا در انتشار مجله‌ ''[[ایرانشهر]]'' با [[احمد شاملو]]<sup>*</sup> به همكاری پرداخت<ref>اتحاد، ‌هوشنگ. '''''پژوهشگران معاصر ایران'''''، تهران: فرهنگ معاصر، 1382 ش، ج.1، ص 922.</ref>. در اواخر 1360 ش رهسپار پاریس شد. سرانجام در همان‌جا درگذشت<ref>مجابی، ‌جواد. '''''شناختنامه غلامحسین ساعدی'''''، تهران: نشر قطره، 1378 ش، ج.1، ص 14.</ref>. در نمایشنامه‌های ساعدی دو شیوه روانی و اجتماعی با هم آمیخته است و گاه جنبه روانی آنها بر واقعیت‌های زیستی و اجتماعی می‌چربد<ref>دستغیب، عبدالعلی. '''''نقد آثار غلامحسین ساعدی'''''، تهران: چاپار،، 1352 ش، ج.1، ص 16.</ref>. قصه‌های او از نظر فرهنگ جغرافیایی بر سه محور اساسی قرار دارد: 1ـ بندرهای جنوب كشور، 2ـ روستاهای آذربایجان، 3ـ شهرهای بزرگ<ref>سپانلو، محمدعلی. '''''نویسندگان پیشرو ایران'''''، تهران: كتاب زمان،  1362 ش، ج.1، ص 117.</ref>. ''شب‌نشینی با شكوه'' (چ 2، 1339 ش)؛ ''عزاداران بَیَل'' (1343 ش)؛ ''آی با كلاه، ‌آی بی كلاه'' (1346ش)؛ ''پرواربندان'' (1348 ش)؛ ''چشم در برابر چشم'' و فیلم نامه ''گاو'' از جمله آثار مشهور وی هستند<ref>مجابی، ‌جواد. '''''شناختنامه غلامحسین ساعدی'''''، تهران: نشر قطره، 1378 ش، ‌ج.1، ص 15.</ref><ref>آژند، ‌یعقوب. '''''ادبیات داستانی در ایران و ممالک اسلامی'''''، ‌تهران: آرمین، ‌ 1373 ش، ج.1، ص 150.</ref><ref>یاحقی، ‌محمدجعفر. '''''جویبار لحظه‌ها'''''، ‌تهران: جامی،  1378 ش، ج.1، ص 274 ـ 275.</ref>.


حقوقي، محمد. ''ادبيات امروز ايران (1)''، ‌تهران: نشر قطره، ‌چ 4، 1379 ش، ص 235.
== مآخذ ==
حقوقی، محمد. ''ادبیات امروز ایران (1)''، ‌تهران: نشر قطره، ‌چ 4، 1379 ش، ص 235.


مجابي، ‌جواد. ''شناختنامة غلامحسين ساعدي''، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ص 9.
مجابی، ‌جواد. ''شناختنامه غلامحسین ساعدی''، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ص 9.


3ـ اتحاد، ‌هوشنگ. ''پژوهشگران معاصر ايران''، تهران: فرهنگ معاصر، چ 1، 1382 ش، ص 920، 921.
3ـ اتحاد، ‌هوشنگ. ''پژوهشگران معاصر ایران''، تهران: فرهنگ معاصر، چ 1، 1382 ش، ص 920، 921.


همان، ص 922.
اتحاد، ‌هوشنگ. ''پژوهشگران معاصر ایران''، تهران: فرهنگ معاصر، چ 1، 1382 ش، ص 922.


مجابي، ‌جواد. ص 14.
مجابی، ‌جواد. ''شناختنامه غلامحسین ساعدی''، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش،ص 14.


دستغيب، عبدالعلي. ''نقد آثار غلامحسين ساعدي''، تهران: چاپار، چ 1، 1352 ش، ص 16.
دستغیب، عبدالعلی. ''نقد آثار غلامحسین ساعدی''، تهران: چاپار، چ 1، 1352 ش، ص 16.


7ـ سپانلو، محمدعلي. ''نويسندگان پيشرو ايران''، تهران: كتاب زمان، چ 1، 1362 ش، ص 117.
7ـ سپانلو، محمدعلی. ''نویسندگان پیشرو ایران''، تهران: كتاب زمان، چ 1، 1362 ش، ص 117.


مجابي، جواد. همان، ص 15.
مجابی، ‌جواد. ''شناختنامه غلامحسین ساعدی''، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ ص 15.


و نيز نگ: آژند، ‌يعقوب. ''ادبيات داستاني در ايران و ممالك اسلامي''، ‌تهران: آرمين، ‌چ 1، 1373 ش، ص 150؛ ياحقي، ‌محمدجعفر. ''جويبار لحظه‌ها''، ‌تهران: جامي، چ 1، 1378 ش، ص 274 ـ 275.
و نیز نگ: آژند، ‌یعقوب. ''ادبیات داستانی در ایران و ممالك اسلامی''، ‌تهران: آرمین، ‌چ 1، 1373 ش، ص 150؛ یاحقی، ‌محمدجعفر. ''جویبار لحظه‌ها''، ‌تهران: جامی، چ 1، 1378 ش، ص 274 ـ 275.


ابوالقاسم رادفر
ابوالقاسم رادفر

نسخهٔ ‏۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۱۴

ساعدی، غلامحسین (1314 ـ 1364 ش) نمایشنامه‌نویس، داستان‌نویس.

غلامحسین ساعدی مشهور به گوهر مراد در تبریز به دنیا آمد. تحصیلات ابتدایی و متوسطه را در زادگاهش به پایان رساند. سپس به تهران آمد و رشته پزشكی خواند. از اواخر دهه سی و اوایل دهه چهل به كار نویسندگی پرداخت[۱]. در 1314ش همكاری با مجله آرش و كتاب هفته را آغاز كرد و از این راه با بزرگان شعر و ادب ایران نظیر پرویز ناتل خانلری* و دیگران آشنا شد[۲]. در میان سال‌های 1342ـ1343 ش و نیز 1345 ـ 1346 ش داستان‌ها و نمایشنامه‌های ساعدی مورد استقبال هنر دوستان قرار گرفت. در 1353 ش با مشاركت گروهی از نویسندگان به انتشار مجله الفبا پرداخت، ‌اما پیش از انتشار شماره ششم این مجله به زندان افتاد[۳].

در 1357 ش به دعوت انجمن قلم امریكا به آن كشور رفت. در همان سال سفری هم به لندن كرد و در طول اقامت خود در آنجا در انتشار مجله‌ ایرانشهر با احمد شاملو* به همكاری پرداخت[۴]. در اواخر 1360 ش رهسپار پاریس شد. سرانجام در همان‌جا درگذشت[۵]. در نمایشنامه‌های ساعدی دو شیوه روانی و اجتماعی با هم آمیخته است و گاه جنبه روانی آنها بر واقعیت‌های زیستی و اجتماعی می‌چربد[۶]. قصه‌های او از نظر فرهنگ جغرافیایی بر سه محور اساسی قرار دارد: 1ـ بندرهای جنوب كشور، 2ـ روستاهای آذربایجان، 3ـ شهرهای بزرگ[۷]. شب‌نشینی با شكوه (چ 2، 1339 ش)؛ عزاداران بَیَل (1343 ش)؛ آی با كلاه، ‌آی بی كلاه (1346ش)؛ پرواربندان (1348 ش)؛ چشم در برابر چشم و فیلم نامه گاو از جمله آثار مشهور وی هستند[۸][۹][۱۰].

مآخذ

1ـ حقوقی، محمد. ادبیات امروز ایران (1)، ‌تهران: نشر قطره، ‌چ 4، 1379 ش، ص 235.

2ـ مجابی، ‌جواد. شناختنامه غلامحسین ساعدی، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ص 9.

3ـ اتحاد، ‌هوشنگ. پژوهشگران معاصر ایران، تهران: فرهنگ معاصر، چ 1، 1382 ش، ص 920، 921.

4ـ اتحاد، ‌هوشنگ. پژوهشگران معاصر ایران، تهران: فرهنگ معاصر، چ 1، 1382 ش، ص 922.

5ـ مجابی، ‌جواد. شناختنامه غلامحسین ساعدی، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش،ص 14.

6ـ دستغیب، عبدالعلی. نقد آثار غلامحسین ساعدی، تهران: چاپار، چ 1، 1352 ش، ص 16.

7ـ سپانلو، محمدعلی. نویسندگان پیشرو ایران، تهران: كتاب زمان، چ 1، 1362 ش، ص 117.

8ـ مجابی، ‌جواد. شناختنامه غلامحسین ساعدی، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ ص 15.

و نیز نگ: آژند، ‌یعقوب. ادبیات داستانی در ایران و ممالك اسلامی، ‌تهران: آرمین، ‌چ 1، 1373 ش، ص 150؛ یاحقی، ‌محمدجعفر. جویبار لحظه‌ها، ‌تهران: جامی، چ 1، 1378 ش، ص 274 ـ 275.

ابوالقاسم رادفر

  1. حقوقی، محمد. ادبیات امروز ایران (1)، ‌تهران: نشر قطره، ‌1379 ش، ج.4، ص 235.
  2. مجابی، ‌جواد. شناختنامه غلامحسین ساعدی، تهران: نشر قطره، چ 1، 1378 ش، ‌ص 9.
  3. اتحاد، ‌هوشنگ. پژوهشگران معاصر ایران، تهران: فرهنگ معاصر، 1382 ش، ج.1،ص 920، 921.
  4. اتحاد، ‌هوشنگ. پژوهشگران معاصر ایران، تهران: فرهنگ معاصر، 1382 ش، ج.1، ص 922.
  5. مجابی، ‌جواد. شناختنامه غلامحسین ساعدی، تهران: نشر قطره، 1378 ش، ج.1، ص 14.
  6. دستغیب، عبدالعلی. نقد آثار غلامحسین ساعدی، تهران: چاپار،، 1352 ش، ج.1، ص 16.
  7. سپانلو، محمدعلی. نویسندگان پیشرو ایران، تهران: كتاب زمان، 1362 ش، ج.1، ص 117.
  8. مجابی، ‌جواد. شناختنامه غلامحسین ساعدی، تهران: نشر قطره، 1378 ش، ‌ج.1، ص 15.
  9. آژند، ‌یعقوب. ادبیات داستانی در ایران و ممالک اسلامی، ‌تهران: آرمین، ‌ 1373 ش، ج.1، ص 150.
  10. یاحقی، ‌محمدجعفر. جویبار لحظه‌ها، ‌تهران: جامی، 1378 ش، ج.1، ص 274 ـ 275.