پرش به محتوا

بهاءالدین ولد: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی « '''بهاءالدین ولد''' (543 ـ 628 ق / 1148 ـ 1231 م) محمد بن حسین خطیبی بلخی معروف به بهاء ولد، فقیه، ‌واعظ و صوفی. بهاءالدین محمد از بزرگان روزگار خود و پدر جلال‌الدین محمد مولوی<sup>*</sup> (د 672 ق/ 1273م) عارف و شاعر مشهور بود.<sup>1</sup> برخی نسبش را به خلیفه اول، ابو...» ایجاد کرد
 
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:
'''بهاءالدین ولد''' (543 ـ 628 ق / 1148 ـ 1231 م) محمد بن حسین خطیبی بلخی معروف به بهاء ولد، فقیه، ‌واعظ و صوفی.
'''بهاءالدین ولد''' (543 ـ 628 ق / 1148 ـ 1231 م) محمد بن حسین خطیبی بلخی معروف به بهاء ولد، فقیه، ‌واعظ و صوفی.


بهاءالدین محمد از بزرگان روزگار خود و پدر جلال‌الدین محمد مولوی<sup>*</sup> (د 672 ق/ 1273م) عارف و شاعر مشهور بود.<sup>1</sup> برخی نسبش را به خلیفه اول، ابوبکر رسانده‌اند و مادرش، ملکه جهان را از شاهزادگان خوارزمشاهی دانسته‌اند. بهاءولد نزد شیخ نجم‌الدین کبری (د 618 ق) بنیانگذار طریقت کبرویه تربیت یافت.<sup>2</sup> سال‌ها در بلخ با حرمت و حشمت زیست. گویا بعدها در 609 / 610ق به سبب آزردگی از سلطان محمد خوارزمشاه (حک 490 / 491 ـ 521 ق) همراه جلال‌الدین بلخ را ترک گفت.<sup>3</sup> ابتدا به نیشابور رفت و در آن شهر با [[عطار نیشابوری]]<sup>*</sup> (د 618 ق) دیدار کرد. سپس رهسپار بغداد، مکه و ملاطیه شد و چهار سال در آن‌جا سکنا گزید.<sup>4</sup> هنگام هجوم مغولان به خوارزم و ماوراءالنهر در ارزنجان، سیواس و آسیای صغیر به وعظ و درس مشغول بود و چند سالی در آن نواحی و نیز لارَنده به سر برد.<sup>5</sup> پس از آن در 617 ق به دعوت علاءالدین کیقباد اول (حک 616 ـ 634 ق) به قونیه پایتخت [[سلجوقیان]] روم رفت و در آن شهر با استقبال گرم مردم روبرو شد.<sup>6</sup> در آن‌جا شهرت بسیاری یافت و امیر بدرالدین گوهرتاش، ندیم سلطان به جرگه مریدانش پیوست و مدرسه‌ای به نام او ساخت. سرانجام دو سال پس از ورودش به قونیه درگذشت.<sup>7</sup> تنها کتابی که از او بر جای مانده معارف مجموعه سخنان و مواعظ او است.<sup>8</sup>  
بهاءالدین محمد از بزرگان روزگار خود و پدر جلال‌الدین محمد مولوی<sup>*</sup> (د 672 ق/ 1273م) عارف و شاعر مشهور بود<ref>صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: دانشگاه تهران: چ3، 1358، ج3، ب1، ص450.</ref>.برخی نسبش را به خلیفه اول، ابوبکر رسانده‌اند و مادرش، ملکه جهان را از شاهزادگان خوارزمشاهی دانسته‌اند. بهاءولد نزد شیخ نجم‌الدین کبری (د 618 ق) بنیانگذار طریقت کبرویه تربیت یافت.<sup>2</sup> سال‌ها در بلخ با حرمت و حشمت زیست. گویا بعدها در 609 / 610ق به سبب آزردگی از سلطان محمد خوارزمشاه (حک 490 / 491 ـ 521 ق) همراه جلال‌الدین بلخ را ترک گفت.<sup>3</sup> ابتدا به نیشابور رفت و در آن شهر با [[عطار نیشابوری]]<sup>*</sup> (د 618 ق) دیدار کرد. سپس رهسپار بغداد، مکه و ملاطیه شد و چهار سال در آن‌جا سکنا گزید.<sup>4</sup> هنگام هجوم مغولان به خوارزم و ماوراءالنهر در ارزنجان، سیواس و آسیای صغیر به وعظ و درس مشغول بود و چند سالی در آن نواحی و نیز لارَنده به سر برد.<sup>5</sup> پس از آن در 617 ق به دعوت علاءالدین کیقباد اول (حک 616 ـ 634 ق) به قونیه پایتخت [[سلجوقیان]] روم رفت و در آن شهر با استقبال گرم مردم روبرو شد.<sup>6</sup> در آن‌جا شهرت بسیاری یافت و امیر بدرالدین گوهرتاش، ندیم سلطان به جرگه مریدانش پیوست و مدرسه‌ای به نام او ساخت. سرانجام دو سال پس از ورودش به قونیه درگذشت.<sup>7</sup> تنها کتابی که از او بر جای مانده معارف مجموعه سخنان و مواعظ او است.<sup>8</sup>


'''مآخذ:'''
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،


1. صفا، ذبیح‌الله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: دانشگاه تهران: چ3، 1358، ج3، ب1، ص450.
== نویسنده مقاله ==
ابوالقاسم رادفر
 
 
1.  


2. '''''اثر آفرینان'''''. زیر نظر سیدکمال حاج سیدجوادی، با همکاری عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران، چ1، 1377، ج2، ص82.
2. '''''اثر آفرینان'''''. زیر نظر سیدکمال حاج سیدجوادی، با همکاری عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران، چ1، 1377، ج2، ص82.
خط ۲۳: خط ۲۸:


و نیز نگ: سلیم، غلامرضا. '''''آشنایی با مولوی'''''. با مقدمه غلامحسین یوسفی، تهران: توس، 1361، ص16 ـ 19.
و نیز نگ: سلیم، غلامرضا. '''''آشنایی با مولوی'''''. با مقدمه غلامحسین یوسفی، تهران: توس، 1361، ص16 ـ 19.
ابوالقاسم رادفر

نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۲

بهاءالدین ولد (543 ـ 628 ق / 1148 ـ 1231 م) محمد بن حسین خطیبی بلخی معروف به بهاء ولد، فقیه، ‌واعظ و صوفی.

بهاءالدین محمد از بزرگان روزگار خود و پدر جلال‌الدین محمد مولوی* (د 672 ق/ 1273م) عارف و شاعر مشهور بود[۱].برخی نسبش را به خلیفه اول، ابوبکر رسانده‌اند و مادرش، ملکه جهان را از شاهزادگان خوارزمشاهی دانسته‌اند. بهاءولد نزد شیخ نجم‌الدین کبری (د 618 ق) بنیانگذار طریقت کبرویه تربیت یافت.2 سال‌ها در بلخ با حرمت و حشمت زیست. گویا بعدها در 609 / 610ق به سبب آزردگی از سلطان محمد خوارزمشاه (حک 490 / 491 ـ 521 ق) همراه جلال‌الدین بلخ را ترک گفت.3 ابتدا به نیشابور رفت و در آن شهر با عطار نیشابوری* (د 618 ق) دیدار کرد. سپس رهسپار بغداد، مکه و ملاطیه شد و چهار سال در آن‌جا سکنا گزید.4 هنگام هجوم مغولان به خوارزم و ماوراءالنهر در ارزنجان، سیواس و آسیای صغیر به وعظ و درس مشغول بود و چند سالی در آن نواحی و نیز لارَنده به سر برد.5 پس از آن در 617 ق به دعوت علاءالدین کیقباد اول (حک 616 ـ 634 ق) به قونیه پایتخت سلجوقیان روم رفت و در آن شهر با استقبال گرم مردم روبرو شد.6 در آن‌جا شهرت بسیاری یافت و امیر بدرالدین گوهرتاش، ندیم سلطان به جرگه مریدانش پیوست و مدرسه‌ای به نام او ساخت. سرانجام دو سال پس از ورودش به قونیه درگذشت.7 تنها کتابی که از او بر جای مانده معارف مجموعه سخنان و مواعظ او است.8

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر


1.

2. اثر آفرینان. زیر نظر سیدکمال حاج سیدجوادی، با همکاری عبدالحسین نوایی، تهران: انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ایران، چ1، 1377، ج2، ص82.

3. زرین‌کوب، عبدالحسین. با کاروان حله. تهران: علمی، چ10، 1376، ص228.

4. براون، ادوارد. تاریخ ادبیات ایران؛ از سنایی تا سعدی. ترجمه غلام حسین صدری افشار. تهران: مروارید، چ1، 1351، ص200.

5. زرین‌کوب، عبدالحسین. همان‌جا.

6. همو. پله پله تا ملاقات خدا. تهران: علمی، چ2، 1371، ص62، 63.

7. گولپینارلی، عبدالباقی. مولانا جلال الدین، زندگانی، فلسفه، آثار و گزیده‌ای از آن‌ها. با ترجمه و توضیحات توفیق سبحانی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، چ3، 1375، ص95.

8. بهاءولد، ‌محمد بن حسین خطیبی بلخی. معارف. به اهتمام بدیع‌الزمان فروزانفر، تهران: طهوری، چ2، 1352، ج1، ص کط (مقدمه مصحح).

و نیز نگ: سلیم، غلامرضا. آشنایی با مولوی. با مقدمه غلامحسین یوسفی، تهران: توس، 1361، ص16 ـ 19.

  1. صفا، ذبیح‌الله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: دانشگاه تهران: چ3، 1358، ج3، ب1، ص450.