تنب: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''تنب'''، نام دو جزيرة بزرگ و كوچك در خليج فارس در شهرستان ابوموسي، استان هرمزگان. كلمة تمب و يا تنب واژهاي پارسي دري يا تنگستاني (پارسي جنوبي) است كه تپه، پشته و تل معني ميدهد.<sup>1</sup> '''تنب بزرگ،''' اين جزيره حدود 11 كيلومتر مربع<sup>2</sup> يا 5/2 ماي...» ایجاد کرد |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''تنب'''، نام دو | '''تنب'''، نام دو جزیره بزرگ و کوچک در [[خلیج فارس]] در شهرستان [[ابوموسی]]، [[استان هرمزگان]]. | ||
کلمه تمب و یا تنب واژهای پارسی دری یا تنگستانی (پارسی جنوبی) است که تپه، پشته و تل معنی میدهد<ref> افشارسیستانی، ایرج. '''''جزیره بوموسی و جزایر تنب بزرگ و کوچک.''''' تهران: ناشر (مؤلف)، 1371، ص 111.</ref>. | |||
'''تنب بزرگ،''' | '''تنب بزرگ،''' این جزیره حدود 11 کیلومتر مربع<sup>2</sup> یا 5/2 مایل وسعت دارد و تقریباً دایرهای شکل و سطح آن شنزار و خشک است. در بخش شمال غربی جزیره تپههایی وجود دارد که بلندترین آنها به بلندی 53 متر است.<sup>3</sup> بخش جنوبی آن هموار و به همین سبب مناسبترین لنگرگاه جزیره در این بخش و کناره شرقی آن است. کناره شرقی جزیره به جز بعضی از قسمتهای آن که از سواحل شنی تشکیل شده صخرهای و کم ارتفاع است.<sup>4</sup> این جزیره از نظر پوشش گیاهی تقریباً فقیر است، با این حال درختانی مانند لور، تَمر، کرت، مغیر و گز در آنجا به چشم میخورند.<sup>5</sup> تنب بزرگ به علت شکل دادن قسمتی از خط دفاعی ایران در تنگه هرمز، دارای اهمیت ژئواستراتژیکی است.<sup>6</sup> تنب بزرگ مانند سایر جزایر خلیج فارس در روزگار ساسانیان جزو کوره اردشیر خوره ایالت پارس شناخته میشد؛ اما در دوره اسلامی و پس از آن تا سدههای اخیر تابع ایالتهای فارس، کرمان، مکران و هرمزگان بوده است.<sup>7</sup> | ||
تنب بزرگ، 2 | تنب بزرگ، 2 آبادی و در سال 1375ش حدود 637 نفر جمعیت داشته است.<sup>8</sup> | ||
در رونوشت | در رونوشت سندی به خط عربی، پدران و بزرگان حکام کنونی رأسالخمیر و شارجه به اتفاق عده دیگری از ساکنان جزایر تنب، ابوموسی و سیری، حقانیت ایران را در مالکیت جزایر تایید کردهاند.<sup>9</sup> | ||
'''تنب | '''تنب کوچک'''، جزیره غیرمسکونی تنب کوچک، به شکل مثلث است و طول اضلاع متقابل آن از 85/1 کیلومتر بیشتر نیست. یک تپه صخرهای تیره رنگ در بخش شمال غربی جزیره وجود دارد که به عنوان بلندترین نقطه تنب کوچک دارای 116 پا یا 32 متر ارتفاع است.<sup>10</sup> بارش باران در این جزیره کم و توزیع آن نامناسب؛ اما در ماههای سرد سال باران بیشتر میبارد.<sup>11</sup> تنب کوچک در چند مایلی جنوب شرقی تنب بزرگ واقع شده و پشتوانهای برای تنب بزرگ در خط دفاعی ایران به شمار میرود و اهمیت آن از این نظر زیاد است.<sup>12</sup> | ||
نیز نگاه کنید به | |||
[[استان هرمزگان]] | |||
[[ابوموسی]] | |||
[[خلیج فارس]] | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
شوکت مقیمی | |||
'''مآخذ''' | '''مآخذ''' | ||
1- | 1- | ||
2- | 2- مرکز آمار ایران. '''''مساحت شهرستانهای ایران.''''' تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1364، ص 39. | ||
3- مجتهدزاده، | 3- مجتهدزاده، پیروز. «تاریخ و جغرافیای سیاسی جزایر تنب و ابوموسی»، '''''اطلاعات سیاسی و اقتصادی'''''. س 6، ش 11-12، مرداد و شهریور ماه 1371، ص 11 و 12. | ||
4- | 4- سنگلجی، علیمحمد. '''''راهنمای خلیج فارس'''''. ج 1، تهران: مرکز آموزش افسری نیروی دریایی، بی تا، ص 122. | ||
5- | 5- افشارسیستانی، ایرج. '''''شناخت استان هرمزگان'''''. تهران: هیرمند، 1378، ص 213، 215. | ||
6- | 6- جعفریولدانی، اصغر. '''''نگاهی تاریخی به جزایر ایرانی تنب و ابوموسی'''''. تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بینالمللی (وزارت امور خارجه)، 1376، ص 60. | ||
7- | 7- افشارسیستانی. '''''جزیره بوموسی و... .''''' ص 60-61. | ||
8- | 8- مرکز آمار ایران. '''''سرشماری عمومی نفوس و مسکن شناسنامه بخشهای کشور'''''. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1375، ص 60. | ||
9- | 9- اقتداری، احمد. ”سرگذشت تاریخی چهار جزیره خلیج فارس“، مجله '''''یغما'''''. س 31، ش 1، فروردین 1357، ص 47. | ||
10- | 10- کامران، حسن. '''''جغرافیای نظامی جزایر (هرمز، جزایر سهگانه، سیری، فارور و فارورگان).''''' تهران: انجمن جغرافیایی ایران، 1382، ص 173. | ||
11- | 11- افشارسیستانی. '''''شناخت استان هرمزگان.''''' ص 213. | ||
12- | 12- جعفری ولدانی. همانجا. | ||
شوکت مقیمی | شوکت مقیمی | ||
نسخهٔ ۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۱
تنب، نام دو جزیره بزرگ و کوچک در خلیج فارس در شهرستان ابوموسی، استان هرمزگان.
کلمه تمب و یا تنب واژهای پارسی دری یا تنگستانی (پارسی جنوبی) است که تپه، پشته و تل معنی میدهد[۱].
تنب بزرگ، این جزیره حدود 11 کیلومتر مربع2 یا 5/2 مایل وسعت دارد و تقریباً دایرهای شکل و سطح آن شنزار و خشک است. در بخش شمال غربی جزیره تپههایی وجود دارد که بلندترین آنها به بلندی 53 متر است.3 بخش جنوبی آن هموار و به همین سبب مناسبترین لنگرگاه جزیره در این بخش و کناره شرقی آن است. کناره شرقی جزیره به جز بعضی از قسمتهای آن که از سواحل شنی تشکیل شده صخرهای و کم ارتفاع است.4 این جزیره از نظر پوشش گیاهی تقریباً فقیر است، با این حال درختانی مانند لور، تَمر، کرت، مغیر و گز در آنجا به چشم میخورند.5 تنب بزرگ به علت شکل دادن قسمتی از خط دفاعی ایران در تنگه هرمز، دارای اهمیت ژئواستراتژیکی است.6 تنب بزرگ مانند سایر جزایر خلیج فارس در روزگار ساسانیان جزو کوره اردشیر خوره ایالت پارس شناخته میشد؛ اما در دوره اسلامی و پس از آن تا سدههای اخیر تابع ایالتهای فارس، کرمان، مکران و هرمزگان بوده است.7
تنب بزرگ، 2 آبادی و در سال 1375ش حدود 637 نفر جمعیت داشته است.8
در رونوشت سندی به خط عربی، پدران و بزرگان حکام کنونی رأسالخمیر و شارجه به اتفاق عده دیگری از ساکنان جزایر تنب، ابوموسی و سیری، حقانیت ایران را در مالکیت جزایر تایید کردهاند.9
تنب کوچک، جزیره غیرمسکونی تنب کوچک، به شکل مثلث است و طول اضلاع متقابل آن از 85/1 کیلومتر بیشتر نیست. یک تپه صخرهای تیره رنگ در بخش شمال غربی جزیره وجود دارد که به عنوان بلندترین نقطه تنب کوچک دارای 116 پا یا 32 متر ارتفاع است.10 بارش باران در این جزیره کم و توزیع آن نامناسب؛ اما در ماههای سرد سال باران بیشتر میبارد.11 تنب کوچک در چند مایلی جنوب شرقی تنب بزرگ واقع شده و پشتوانهای برای تنب بزرگ در خط دفاعی ایران به شمار میرود و اهمیت آن از این نظر زیاد است.12
نیز نگاه کنید به
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
شوکت مقیمی
مآخذ
1-
2- مرکز آمار ایران. مساحت شهرستانهای ایران. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1364، ص 39.
3- مجتهدزاده، پیروز. «تاریخ و جغرافیای سیاسی جزایر تنب و ابوموسی»، اطلاعات سیاسی و اقتصادی. س 6، ش 11-12، مرداد و شهریور ماه 1371، ص 11 و 12.
4- سنگلجی، علیمحمد. راهنمای خلیج فارس. ج 1، تهران: مرکز آموزش افسری نیروی دریایی، بی تا، ص 122.
5- افشارسیستانی، ایرج. شناخت استان هرمزگان. تهران: هیرمند، 1378، ص 213، 215.
6- جعفریولدانی، اصغر. نگاهی تاریخی به جزایر ایرانی تنب و ابوموسی. تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بینالمللی (وزارت امور خارجه)، 1376، ص 60.
7- افشارسیستانی. جزیره بوموسی و... . ص 60-61.
8- مرکز آمار ایران. سرشماری عمومی نفوس و مسکن شناسنامه بخشهای کشور. تهران: مرکز آمار ایران (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1375، ص 60.
9- اقتداری، احمد. ”سرگذشت تاریخی چهار جزیره خلیج فارس“، مجله یغما. س 31، ش 1، فروردین 1357، ص 47.
10- کامران، حسن. جغرافیای نظامی جزایر (هرمز، جزایر سهگانه، سیری، فارور و فارورگان). تهران: انجمن جغرافیایی ایران، 1382، ص 173.
11- افشارسیستانی. شناخت استان هرمزگان. ص 213.
12- جعفری ولدانی. همانجا.
شوکت مقیمی
- ↑ افشارسیستانی، ایرج. جزیره بوموسی و جزایر تنب بزرگ و کوچک. تهران: ناشر (مؤلف)، 1371، ص 111.