پرش به محتوا

بابافغانی شیرازی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
   
   
'''بابافغانی شيرازی''' (د 925ق / 1519م)، از شاعران‌ نيمة دوم سده 9ق و معاصر شاهان صفويه‌ بود. در [[شیراز|شيراز]] به‌ دنيا آمد. در اوايل مانند پدر و برادرش‌ به‌ كاردگری (چاقوسازی) پرداخت. سپس‌ به‌ شاعری روی آورد و در غزل سرآمد شاعران‌ دوره خود شد. نخست‌ تخلص‌ «سكاكی» و پس‌ از آن‌ «فغانی» را انتخاب‌ كرد.<sup>1</sup>
بابافغانی شیرازی (د 925ق / 1519م)، از شاعران‌ نیمه دوم سده 9ق و معاصر شاهان [[صفویان|صفویه‌]] بود. در [[شیراز]] به‌ دنیا آمد. در اوایل مانند پدر و برادرش‌ به‌ كاردگری (چاقوسازی) پرداخت. سپس‌ به‌ شاعری روی آورد و در غزل سرآمد شاعران‌ دوره خود شد. نخست‌ تخلص‌ «سكاكی» و پس‌ از آن‌ «فغانی» را انتخاب‌ كرد<ref>صفا، ذبیح‌الله‌. '''''تاریخ‌ ادبیات‌ در ایران'''''. تهران‌: ابن‌ سینا، چ‌ 6، 1347، ج‌ 4، ص‌ 411.</ref>.


هنگام‌ اقامت‌ در شيراز روزها را در كنج‌ ميكده‌ها میگذرانيد. پس‌ از مدتی به‌ هرات‌ رفت‌ و به‌ خدمت مولانا جامیرسيد.<sup>2</sup> سپس‌ رهسپار آذربايجان‌ شد و چندی در تبريز سكنا گزيد. آنگاه‌ به‌ دربار سلطان‌ يعقوب‌ آق قوينلو (حك‌ 883 ـ 896ق) تقرب‌ جست‌ و به‌ جرگه شاعران‌ وی پيوست‌.<sup>3</sup> ديوانیفراهم‌ آورده‌ بود كه‌ در يكی از جنگ‌ها به‌ غارت‌ رفت‌.<sup>4</sup> مدتی بعد عازم‌ خراسان‌ شد و در ابيورد گوشه‌نشينی اختيار كرد. سرانجام‌ در مشهد رضوی درگذشت‌.<sup>5</sup>
هنگام‌ اقامت‌ در [[شیراز]] روزها را در كنج‌ میكده‌ها میگذرانید. پس‌ از مدتی به‌ هرات‌ رفت‌ و به‌ خدمت مولانا جامیرسید<ref>فغانی شیرازی. '''''دیوان‌ اشعار'''''. به‌اهتمام‌ احمد سهیلیخوانساری، تهران‌: اقبال‌، 1340، ص‌ 10‌.</ref>.سپس‌ رهسپار آذربایجان‌ شد و چندی در تبریز سكنا گزید. آنگاه‌ به‌ دربار سلطان‌ یعقوب‌ آق قوینلو (حک 883 ـ 896ق) تقرب‌ جست‌ و به‌ جرگه شاعران‌ وی پیوست‌.<sup>3</sup> دیوانیفراهم‌ آورده‌ بود كه‌ در یكی از جنگ‌ها به‌ غارت‌ رفت‌.<sup>4</sup> مدتی بعد عازم‌ خراسان‌ شد و در ابیورد گوشه‌نشینی اختیار كرد. سرانجام‌ در مشهد رضوی درگذشت‌.<sup>5</sup>


بابافغانی از بنيانگذاران‌ سبك‌ هندی (طرز تازه‌) بود كه‌ در سده‌های 10 و 11ق پيروان‌ بسياری پيدا كرد.<sup>6</sup> سادگي بيان و نازكي خيال او در سروده‌هاي متأخران تأثير بسياري گذاشت.<sup>7</sup> به‌ گفته تقیالدين‌ كاشی چون‌ در غزل‌ به‌ شيوه حافظ‌ بود، او را «حافظ‌ كوچك‌» میخواندند.<sup>8</sup>
بابافغانی از بنیانگذاران‌ سبک هندی (طرز تازه‌) بود كه‌ در سده‌های 10 و 11ق پیروان‌ بسیاری پیدا كرد.<sup>6</sup> سادگی بیان و نازكی خیال او در سروده‌های متأخران تأثیر بسیاری گذاشت.<sup>7</sup> به‌ گفته تقیالدین‌ كاشی چون‌ در غزل‌ به‌ شیوه حافظ‌ بود، او را «حافظ‌ كوچک» میخواندند.<sup>8</sup>


'''مآخذ:'''


1.    صفا، ذبيح‌الله‌. '''''تاريخ‌ ادبيات‌ در ايران'''''. تهران‌: ابن‌ سينا، چ‌ 6، 1347، ج‌ 4، ص‌ 411.
3.    صفا، ذبیح الله. همان. ص 413.


2.    فغانیشيرازی. '''''ديوان‌ اشعار'''''. به‌اهتمام‌ احمد سهيلیخوانساری، تهران‌: اقبال‌، 1340، ص‌ 10‌.
4.    فغانی شیرازی. همان. ص13.


3.    صفا، ذبيح الله. همان. ص 413.
5.    صفوی، سام‌میرزا. تحفه سامی. به‌ تصحیح‌ ركن‌الدین‌ همایونفرخ‌، تهران‌: علمی، بیتا، ص‌ 176.


4.    فغاني شيرازي. همان. ص13.
6.    سادات‌ ناصری، حسن‌. سرآمدان‌ فرهنگ‌ و تاریخ‌ ایران‌ در دوره اسلامی. تهران‌: شورایعالی فرهنگ‌ و هنر، 1353، بخش‌ اول‌، ص‌ 211.


5.    صفوی، سام‌ميرزا. '''''تحفه سامی'''''. به‌ تصحيح‌ ركن‌الدين‌ همايونفرخ‌، تهران‌: علمی، بیتا، ص‌ 176.
7.    زرین‌كوب، عبدالحسین. سیری در شعر فارسی. تهران: نوین، چ 1، 1363، ص 100.


6.    سادات‌ ناصری، حسن‌. '''''سرآمدان‌ فرهنگ‌ و تاريخ‌ ايران‌''' '''در دوره اسلامی'''''. تهران‌: شورایعالی فرهنگ‌ و هنر، 1353، بخش‌ اول‌، ص‌ 211.
8.    صفا، ذبیح‌الله‌. همان. ص‌ 411، 414.


7.    زرين‌كوب، عبدالحسين. '''''سيري در شعر فارسي''.''' تهران: نوين، چ 1، 1363، ص 100.
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،


8.    صفا، ذبيح‌الله‌. همان. ص‌ 411، 414.
== نویسنده مقاله ==
 
ابوالقاسم رادفر
'''ابوالقاسم رادفر'''

نسخهٔ ‏۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۴۰

بابافغانی شیرازی (د 925ق / 1519م)، از شاعران‌ نیمه دوم سده 9ق و معاصر شاهان صفویه‌ بود. در شیراز به‌ دنیا آمد. در اوایل مانند پدر و برادرش‌ به‌ كاردگری (چاقوسازی) پرداخت. سپس‌ به‌ شاعری روی آورد و در غزل سرآمد شاعران‌ دوره خود شد. نخست‌ تخلص‌ «سكاكی» و پس‌ از آن‌ «فغانی» را انتخاب‌ كرد[۱].

هنگام‌ اقامت‌ در شیراز روزها را در كنج‌ میكده‌ها میگذرانید. پس‌ از مدتی به‌ هرات‌ رفت‌ و به‌ خدمت مولانا جامیرسید[۲].سپس‌ رهسپار آذربایجان‌ شد و چندی در تبریز سكنا گزید. آنگاه‌ به‌ دربار سلطان‌ یعقوب‌ آق قوینلو (حک 883 ـ 896ق) تقرب‌ جست‌ و به‌ جرگه شاعران‌ وی پیوست‌.3 دیوانیفراهم‌ آورده‌ بود كه‌ در یكی از جنگ‌ها به‌ غارت‌ رفت‌.4 مدتی بعد عازم‌ خراسان‌ شد و در ابیورد گوشه‌نشینی اختیار كرد. سرانجام‌ در مشهد رضوی درگذشت‌.5

بابافغانی از بنیانگذاران‌ سبک هندی (طرز تازه‌) بود كه‌ در سده‌های 10 و 11ق پیروان‌ بسیاری پیدا كرد.6 سادگی بیان و نازكی خیال او در سروده‌های متأخران تأثیر بسیاری گذاشت.7 به‌ گفته تقیالدین‌ كاشی چون‌ در غزل‌ به‌ شیوه حافظ‌ بود، او را «حافظ‌ كوچک» میخواندند.8


3.    صفا، ذبیح الله. همان. ص 413.

4.    فغانی شیرازی. همان. ص13.

5.    صفوی، سام‌میرزا. تحفه سامی. به‌ تصحیح‌ ركن‌الدین‌ همایونفرخ‌، تهران‌: علمی، بیتا، ص‌ 176.

6.    سادات‌ ناصری، حسن‌. سرآمدان‌ فرهنگ‌ و تاریخ‌ ایران‌ در دوره اسلامی. تهران‌: شورایعالی فرهنگ‌ و هنر، 1353، بخش‌ اول‌، ص‌ 211.

7.    زرین‌كوب، عبدالحسین. سیری در شعر فارسی. تهران: نوین، چ 1، 1363، ص 100.

8.    صفا، ذبیح‌الله‌. همان. ص‌ 411، 414.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر

  1. صفا، ذبیح‌الله‌. تاریخ‌ ادبیات‌ در ایران. تهران‌: ابن‌ سینا، چ‌ 6، 1347، ج‌ 4، ص‌ 411.
  2. فغانی شیرازی. دیوان‌ اشعار. به‌اهتمام‌ احمد سهیلیخوانساری، تهران‌: اقبال‌، 1340، ص‌ 10‌.