کرامات

کرامات، جمع کرامت به معنی بزرگواری و جوانمردی و در اصطلاح صوفیان کارهای خارق‌العاده‌ای است که از سوی ولی [جمعِ ان اولیاء= اولیاء الله] انجام می‌گیرد. کردارهای خارق‌العاده‌ای از قبیل گذشتن بر اب، پیمودن راهی دراز در زمانی کوتاه (طیّ الارض)، شفا بخشیدن بیماران و دردمندان، خبر از رویدادهای اینده دادن، اشراف بر ضمایر، با حیوانات سخن گفتن و زبان ان‌ها را فهمیدن، رام کردن حیوانات درنده و ... را ـ که در کتب صوفیه به مشایخ نسبت داده می‌شود ـ کرامات به شمار می‌اورند.

بنا به باور صوفیه، کرامت، عنایت حق است که به صوفی ارزانی می‌شود و دل صوفی صافی چون جام جهان‌بین است که اسرار گیتی در ان جلوه‌گر می‌گردد، چرا که:

فیض روح‌القدس ار باز مدد فرماید               دگران هم بکنند ان‌چه مسیحا می‌کرد

جز بزرگان معتزله که کرامت را به سبب مشتبه شدنش با معجره ناممکن می‌شمرند، دیگر متکلمان و علمای اسلامی، کرامت را امکان‌پذیر می‌دانند و روا می‌شمارند.

در کتب صوفیه، فصول مفصلّی به ذکر کرامات اولیاء اختصاص دارد، چنان‌که بیش از یک ثلثِ کتاب اسرار التوحید فی مقامات شیخ ابی‌سعید به ذکر کرامات وی مخصوص است. در تذکره الاولیا ضمن بیان احوال هر یک از عرفا، از کرامات ان‌ها نیز سخن رفته است. جامی در نفحات الانس از انواع کرامات و خوارق عادت سخن گفته و از کردارهای خارق‌العاده اولیاءالله یاد کرده است.

ماخذ:

1.    قشیری، ابوالقاسم. رساله قشیریه. ترجمه به فارسی، به کوشش بدیع الزمان فروزانفر، تهران: ؟   ، ص ؟ ؛ هجویری. کشف‌المحجوب. به کوشش محمود عابدی، تهران: ؟، ص343.

2.    هجویری. کشف‌المحجوب. ص334، 343.

3.    حافظ، دیوان.

اصغر دادبه

منبع اصلی

دانشنامه ایران

نویسنده مقاله

اصغر دادبه