پرش به محتوا

بیرانوند: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Maedeh (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''[[بیرانوند|بيرانوند]]'''، يا بِيْرانْوَن (بِيرِنْوَن) از ايلات لر لك زبان استان لرستان.  
'''[[بیرانوند]]'''، یا بِیْرانْوَن (بِیرِنْوَن) از ایلات لر لک زبان [[استان لرستان]].  


بيرانوندها خود را از نسل شخصي به نام هيجالي (هجالي) مي‌دانند كه از حجاز به لرستان مهاجرت كرده بود.  
بیرانوندها خود را از نسل شخصی به نام هیجالی (هجالی) می‌دانند که از حجاز به لرستان مهاجرت کرده بود.  


بيرانوندها اكثراً يكجانشين‌اند و در منطقة پشتكوه لرستان (استان ايلام) و دامنة كبيركوه و حسينه (منطقة گرمسيري بهاروند) و مناطق اطراف خرم‌آباد و بروجرد پراكنده‌اند. دستة كوچكي از بيرانوندها هنوز كوچنده هستند. و در نواحي مختلف استان‌هاي ايلام و لرستان ييلاق و قشلاق مي‌كنند.<sup>(1)</sup>  
بیرانوندها اکثراً یکجانشین‌اند و در منطقه پشتکوه لرستان (استان ایلام) و دامنه کبیرکوه و حسینه (منطقه گرمسیری بهاروند) و مناطق اطراف خرم‌آباد و بروجرد پراکنده‌اند. دسته کوچکی از بیرانوندها هنوز کوچنده هستند. و در نواحی مختلف استان‌های ایلام و لرستان ییلاق و قشلاق می‌کنند.<sup>(1)</sup>  


بيرانوند به دو شاخة آلاهينان (آلانيان) و دشائيان (دشي‌نو) تقسيم مي‌شود. خوانين بيرانوندها از شاخة آلاهينان هستند.  
بیرانوند به دو شاخه آلاهینان (آلانیان) و دشائیان (دشی‌نو) تقسیم می‌شود. خوانین بیرانوندها از شاخه آلاهینان هستند.  


شمار جمعيت اين ايل را بين 3000 تا 12000 تخمين زده‌اند، كه شمار كوچندة آنها در 1377ش، 63 خانوار و 513 نفر بوده است.<sup>(2)</sup>  
شمار جمعیت این ایل را بین 3000 تا 12000 تخمین زده‌اند، که شمار کوچنده آنها در 1377ش، 63 خانوار و 513 نفر بوده است.<sup>(2)</sup>  


گفته مي‌شود كه بيرانوندها، پيش از حكومت افشاريان در منطقة دلفان زندگي مي‌كردند و در زمان نادرشاه در سيلاخور لرستان مستقر شدند. در زمان كريم‌خان زند به شيراز كوچانده شدند و پس از تضعيف حكومت زند دوباره به لرستان بازگشتند. منابع تاريخي پس از دورة قاجار، به سركوب بيرانوندها و تبعيدشان به خراسان اشاراتي دارند.   
گفته می‌شود که بیرانوندها، پیش از حکومت افشاریان در منطقه دلفان زندگی می‌کردند و در زمان نادرشاه در سیلاخور لرستان مستقر شدند. در زمان کریم‌خان زند به شیراز کوچانده شدند و پس از تضعیف حکومت زند دوباره به لرستان بازگشتند. منابع تاریخی پس از دوره قاجار، به سرکوب بیرانوندها و تبعیدشان به خراسان اشاراتی دارند.   


'''مآخذ:'''  
'''مآخذ:'''  


1-    '''''سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستان‌ها.''''' تهران: 1378، ص 37، 39، 148، 149، 152.
1-    '''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها.''''' تهران: 1378، ص 37، 39، 148، 149، 152.


2-    '''''سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي.''''' تهران: 1378، ص 29.  
2-    '''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی.''''' تهران: 1378، ص 29.  


تلخيص از مقالة بيرانون ''دانشنامة جهان اسلام''
تلخیص از مقاله بیرانون ''دانشنامه جهان اسلام''


معصومه ابراهیمی
معصومه ابراهیمی

نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۶

بیرانوند، یا بِیْرانْوَن (بِیرِنْوَن) از ایلات لر لک زبان استان لرستان.

بیرانوندها خود را از نسل شخصی به نام هیجالی (هجالی) می‌دانند که از حجاز به لرستان مهاجرت کرده بود.

بیرانوندها اکثراً یکجانشین‌اند و در منطقه پشتکوه لرستان (استان ایلام) و دامنه کبیرکوه و حسینه (منطقه گرمسیری بهاروند) و مناطق اطراف خرم‌آباد و بروجرد پراکنده‌اند. دسته کوچکی از بیرانوندها هنوز کوچنده هستند. و در نواحی مختلف استان‌های ایلام و لرستان ییلاق و قشلاق می‌کنند.(1)

بیرانوند به دو شاخه آلاهینان (آلانیان) و دشائیان (دشی‌نو) تقسیم می‌شود. خوانین بیرانوندها از شاخه آلاهینان هستند.

شمار جمعیت این ایل را بین 3000 تا 12000 تخمین زده‌اند، که شمار کوچنده آنها در 1377ش، 63 خانوار و 513 نفر بوده است.(2)

گفته می‌شود که بیرانوندها، پیش از حکومت افشاریان در منطقه دلفان زندگی می‌کردند و در زمان نادرشاه در سیلاخور لرستان مستقر شدند. در زمان کریم‌خان زند به شیراز کوچانده شدند و پس از تضعیف حکومت زند دوباره به لرستان بازگشتند. منابع تاریخی پس از دوره قاجار، به سرکوب بیرانوندها و تبعیدشان به خراسان اشاراتی دارند.

مآخذ:

1-    سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 37، 39، 148، 149، 152.

2-    سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 29.

تلخیص از مقاله بیرانون دانشنامه جهان اسلام

معصومه ابراهیمی