پرش به محتوا

غوریان: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''غوريان،''' يا آل‌شنسب سلسله‌اي محلي در شرق ايران (حك543-612ق/1148-1215م).
'''غوریان،''' یا آل‌شنسب سلسله‌ای محلی در شرق [[کشور ایران|ایران]] (حک543-612ق/1148-1215م).


غور ناحية كوهستاني وسيعي بين هرات، غزنه و غرجستان و طخارستان و سرچشمة رودهاي شرق ايران است. مركز سياسي غور فيروزكوه و از شهرهاي مهم آن باميان بود. غوريان در ابتدا حكام محلي بودند كه با ضعف غزنويان متعرض متصرفات آنان شدند.<sup>2</sup> مؤسس حقيقي اين سلسله سيف‌الدين سوري (حك543-544ق / 1148-1149م) بود كه بر غزنه متولي شد امّا بهرام‌شاه غزنوي او را به قتل رسانيد.<sup>3</sup> بعد از او علاءالدين حسين جهانسوز (حك 544-556ق / 1149-1161م) به قصد انتقال خون برادرش با بهرام‌شاه چندين جنگ به راه انداخت و او را به هند فراري داد و هفت شبانه‌روز غزنه را در آتش سوزانيد<sup>4</sup> او از سنجر سلجوقي در 547ق شكست خورد.<sup>5</sup> محمد بن علاءالدين دعاة اسماعيلي را كشت و در جنگ با تركان غز كشته شد. غياث‌الدين محمد بن سام دولت غوري را از مغرب و جنوب غربي گسترش داد<sup>6</sup> امّا سلطان محمد خوارزمشاه در 597ق غوريان را شكست داد. پس از آن، معزالدين محمد بن سام ملك شهاب‌الدين به حكومت پرداخت. او فتوحات زياد در هند نمود و دچار شورش‌هاي محلي گرديد. غياث‌الدين محمود و بهاءالدين سام و علاءالدين اتسز از (602-610ق / ؟ م) به غور حكومت يافتند و سرانجام علاءالدين محمد بن شجاع‌الدين علي بعد از دو سال حكومت تسليم عمال [[خوارزمشاهیان|خوارزمشاه]] شد و سلسلة غوري پايان يافت. سلسلة غوري در اصل ايراني بودند و به آداب و رسوم ايراني توجه تمام داشتند. آنان ادامه دهندة سنت غازيان اسلامي غزنويان بودند.<sup>7</sup>
غور ناحیه کوهستانی وسیعی بین هرات، غزنه و غرجستان و طخارستان و سرچشمه رودهای شرق [[کشور ایران|ایران]] است. مرکز سیاسی غور فیروزکوه و از شهرهای مهم آن بامیان بود<ref>لسترنج، گی. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان، تهران: 1377، عملی و فرهنگی، نقشه شماره 8.</ref>. غوریان در ابتدا حکام محلی بودند که با ضعف [[غزنویان]] متعرض متصرفات آنان شدند<ref>مشکور، محمدجواد. '''''تاریخ ایران زمین.''''' تهران: 1372، اشراقی،  ص 203.</ref>. مؤسس حقیقی این سلسله سیف‌الدین سوری (حک543-544ق / 1148-1149م) بود که بر غزنه متولی شد امّا بهرام‌شاه [[غزنویان|غزنوی]] او را به قتل رسانید<ref>باسورث، ادموندکلیفورد. '''''سلسله‌های اسلامی جدید'''''. ترجمه فریدون بدره‌ای، تهران: 1381، باز، ص 586.</ref>. بعد از او علاءالدین حسین جهانسوز (حک 544-556ق / 1149-1161م) به قصد انتقال خون برادرش با [[بهرام|بهرام‌شاه]] چندین جنگ به راه انداخت و او را به هند فراری داد و هفت شبانه‌روز غزنه را در آتش سوزانید<ref>بارتولد، ولادیمیر. '''''ترکستان‌نامه'''''. ترجمه کریم کشاورز، تهران: 1366، آگاه، ج2،  ص 709-710.</ref> او از سنجر [[سلجوقیان|سلجوقی]] در 547ق شکست خورد<ref>خواندمیر، غیاث‌الدین حسینی. '''''حبیب‌السیر'''''. تهران: 1353، خیام، ج2، ص 604-602.</ref>.


محمد بن علاءالدین دعاه اسماعیلی را کشت و در جنگ با ترکان غز کشته شد. غیاث‌الدین محمد بن سام دولت غوری را از مغرب و جنوب غربی گسترش داد<ref>روشن‌ضمیر، مهدی. '''''تاریخ غوریان'''''. تهران: 1356، دانشگاه ملی ایران.</ref> امّا سلطان محمد خوارزمشاه در 597ق غوریان را شکست داد. پس از آن، معزالدین محمد بن سام ملک شهاب‌الدین به حکومت پرداخت. او فتوحات زیاد در هند نمود و دچار شورش‌های محلی گردید. غیاث‌الدین محمود و بهاءالدین سام و علاءالدین اتسز از (602-610ق / ؟ م) به غور حکومت یافتند و سرانجام علاءالدین محمد بن شجاع‌الدین علی بعد از دو سال حکومت تسلیم عمال [[خوارزمشاهیان|خوارزمشاه]] شد و سلسله غوری پایان یافت. سلسله غوری در اصل ایرانی بودند و به آداب و رسوم ایرانی توجه تمام داشتند. آنان ادامه دهنده سنت غازیان اسلامی [[غزنویان]] بودند<ref>اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مفصل ایران'''''. تهران: خیام، بی‌تا، ص292-294.</ref>.


'''مآخذ:'''
== نیز نگاه کنید به ==


1.   لسترنج، گي. '''''جغرافياي تاريخي سرزمين‌هاي خلافت شرقي'''''. ترجمة محمود عرفان، تهران: 1377، عملي و فرهنگي، نقشة شمارة 8.
* [[غزنویان]]
* [[سلجوقیان]]


2.   مشكور، محمدجواد. '''''تاريخ ايران زمين.''''' تهران: 1372، اشراقي،  ص 203.
== مآخذ ==
1.   لسترنج، گی. '''''جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی'''''. ترجمه محمود عرفان، تهران: 1377، عملی و فرهنگی، نقشه شماره 8.


3.   باسورث، ادموندكليفورد. '''''سلسله‌هاي اسلامي جديد'''''. ترجمة فريدون بدره‌اي، تهران: 1381، باز، ص 586.
2.   مشکور، محمدجواد. '''''تاریخ ایران زمین.''''' تهران: 1372، اشراقی،  ص 203.


4.   بارتولد، ولاديمير. '''''تركستان‌نامه'''''. ترجمة كريم كشاورز، تهران: 1366، آگاه، ج2،  ص 709-710.
3.   باسورث، ادموندکلیفورد. '''''سلسله‌های اسلامی جدید'''''. ترجمه فریدون بدره‌ای، تهران: 1381، باز، ص 586.


5.   خواندمير، غياث‌الدين حسيني. '''''حبيب‌السير'''''. تهران: 1353، خيام، ج2، ص 604-602.
4.   بارتولد، ولادیمیر. '''''ترکستان‌نامه'''''. ترجمه کریم کشاورز، تهران: 1366، آگاه، ج2،  ص 709-710.


6.   روشن‌ضمير، مهدي. '''''تاريخ غوريان'''''. تهران: 1356، دانشگاه ملي ايران.
5.   خواندمیر، غیاث‌الدین حسینی. '''''حبیب‌السیر'''''. تهران: 1353، خیام، ج2، ص 604-602.
 
6.   روشن‌ضمیر، مهدی. '''''تاریخ غوریان'''''. تهران: 1356، دانشگاه ملی ایران.
 
7.   برای آگاهی بیشتر: اقبال آشتیانی، عباس. '''''تاریخ مفصل ایران'''''. تهران: خیام، بی‌تا، ص292-294.


7.   براي آگاهي بيشتر: اقبال آشتياني، عباس. '''''تاريخ مفصل ايران'''''. تهران: خيام، بي‌تا، ص292-294.






قاسم خردمندی
قاسم خردمندی

نسخهٔ ‏۱۳ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۷:۱۹

غوریان، یا آل‌شنسب سلسله‌ای محلی در شرق ایران (حک543-612ق/1148-1215م).

غور ناحیه کوهستانی وسیعی بین هرات، غزنه و غرجستان و طخارستان و سرچشمه رودهای شرق ایران است. مرکز سیاسی غور فیروزکوه و از شهرهای مهم آن بامیان بود[۱]. غوریان در ابتدا حکام محلی بودند که با ضعف غزنویان متعرض متصرفات آنان شدند[۲]. مؤسس حقیقی این سلسله سیف‌الدین سوری (حک543-544ق / 1148-1149م) بود که بر غزنه متولی شد امّا بهرام‌شاه غزنوی او را به قتل رسانید[۳]. بعد از او علاءالدین حسین جهانسوز (حک 544-556ق / 1149-1161م) به قصد انتقال خون برادرش با بهرام‌شاه چندین جنگ به راه انداخت و او را به هند فراری داد و هفت شبانه‌روز غزنه را در آتش سوزانید[۴] او از سنجر سلجوقی در 547ق شکست خورد[۵].

محمد بن علاءالدین دعاه اسماعیلی را کشت و در جنگ با ترکان غز کشته شد. غیاث‌الدین محمد بن سام دولت غوری را از مغرب و جنوب غربی گسترش داد[۶] امّا سلطان محمد خوارزمشاه در 597ق غوریان را شکست داد. پس از آن، معزالدین محمد بن سام ملک شهاب‌الدین به حکومت پرداخت. او فتوحات زیاد در هند نمود و دچار شورش‌های محلی گردید. غیاث‌الدین محمود و بهاءالدین سام و علاءالدین اتسز از (602-610ق / ؟ م) به غور حکومت یافتند و سرانجام علاءالدین محمد بن شجاع‌الدین علی بعد از دو سال حکومت تسلیم عمال خوارزمشاه شد و سلسله غوری پایان یافت. سلسله غوری در اصل ایرانی بودند و به آداب و رسوم ایرانی توجه تمام داشتند. آنان ادامه دهنده سنت غازیان اسلامی غزنویان بودند[۷].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

1.   لسترنج، گی. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان، تهران: 1377، عملی و فرهنگی، نقشه شماره 8.

2.   مشکور، محمدجواد. تاریخ ایران زمین. تهران: 1372، اشراقی،  ص 203.

3.   باسورث، ادموندکلیفورد. سلسله‌های اسلامی جدید. ترجمه فریدون بدره‌ای، تهران: 1381، باز، ص 586.

4.   بارتولد، ولادیمیر. ترکستان‌نامه. ترجمه کریم کشاورز، تهران: 1366، آگاه، ج2،  ص 709-710.

5.   خواندمیر، غیاث‌الدین حسینی. حبیب‌السیر. تهران: 1353، خیام، ج2، ص 604-602.

6.   روشن‌ضمیر، مهدی. تاریخ غوریان. تهران: 1356، دانشگاه ملی ایران.

7.   برای آگاهی بیشتر: اقبال آشتیانی، عباس. تاریخ مفصل ایران. تهران: خیام، بی‌تا، ص292-294.



قاسم خردمندی

  1. لسترنج، گی. جغرافیای تاریخی سرزمین‌های خلافت شرقی. ترجمه محمود عرفان، تهران: 1377، عملی و فرهنگی، نقشه شماره 8.
  2. مشکور، محمدجواد. تاریخ ایران زمین. تهران: 1372، اشراقی،  ص 203.
  3. باسورث، ادموندکلیفورد. سلسله‌های اسلامی جدید. ترجمه فریدون بدره‌ای، تهران: 1381، باز، ص 586.
  4. بارتولد، ولادیمیر. ترکستان‌نامه. ترجمه کریم کشاورز، تهران: 1366، آگاه، ج2،  ص 709-710.
  5. خواندمیر، غیاث‌الدین حسینی. حبیب‌السیر. تهران: 1353، خیام، ج2، ص 604-602.
  6. روشن‌ضمیر، مهدی. تاریخ غوریان. تهران: 1356، دانشگاه ملی ایران.
  7. اقبال آشتیانی، عباس. تاریخ مفصل ایران. تهران: خیام، بی‌تا، ص292-294.