صندوق کابلی: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۱۳

صندوق کابلی، صندوقی که دسته‌های تقلیدچی و مطرب لباس‌ها و ابزار و وسایل آرایش و بازی خود را در آن جای می‌دادند. نام قدیم‌تر «صندوق‌های شادمانی» بود که بنگاه‌های شادمانی در اختیار داشتند. صندوق‌کش‌ها این صندوق‌ها را پیش از بازیگران به محل بازی می‌‌بردند^[۱]^[۲].

گفته‌اند سید احمد مؤید، با کمک همسر خود که افغانی و از اهالی کابل بود، برای جابجایی لباس و ابزار کار نمایش روحوضی، صندوقی از 1 متر در 75 سانتی متر ساخت. چون این صندوق به صندوق‌هایی شباهت داشت که در کابل ساخته‌ می‌شد، به «صندوق کابلی» معروف شد^[۳]. شاید هم این صندوق‌ها یادگاری از کولی‌های هندی و افغانی بود که همه وسایل بازیشان را در یک صندوق سبک می‌ریختند و با آن کوچ می‌کردند^[۱]. بعدها این صندوق الگویی شد برای دسته‌های تقلیدچی و روحوضی که شبیه آن را می‌ساختند و به کار می‌بردند. این صندوق‌ها را که حکایت از وجود گروه‌های نمایش سنتی می‌کرد، جلوی قهوه‌خانه‌ها و مراکز استقرار دسته‌های تقلیدچی و روحوضی می‌گذاشتند. صندوق‌کش‌ها را «ریزه‌خوار» یا «شال‌کش» هم می‌گفتند^[۴].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ ^۱٫۰ ^۱٫۱ یضایی، بهرام: نمایش در ایران، تهران: روشنگران و مطالعات زبان، 1383، 219.
↑ شهریاری، خسرو: کتاب نمایش، تهران، امیرکبیر، چاپ اول 1365، دفتر اول (آ- و)، ص 171.
↑ احمدی، مرتضی: کهنه‌های همیشه نو، ترانه‌های روحوضی، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 202.
↑ احمدی، مرتضی: کهنه‌های همیشه نو، ترانه‌های روحوضی، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 201.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

محمود عزیزی

[:0-1] ۱٫۰ ^۱٫۱ یضایی، بهرام: نمایش در ایران، تهران: روشنگران و مطالعات زبان، 1383، 219.

[2] شهریاری، خسرو: کتاب نمایش، تهران، امیرکبیر، چاپ اول 1365، دفتر اول (آ- و)، ص 171.

[3] احمدی، مرتضی: کهنه‌های همیشه نو، ترانه‌های روحوضی، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 202.

[4] احمدی، مرتضی: کهنه‌های همیشه نو، ترانه‌های روحوضی، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 201.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 صندوق کابلی، صندوقی که دسته‌های تقلیدچی و مطرب لباس‌ها و ابزار و وسایل آرایش و بازی خود را در آن جای می‌دادند. نام قدیم‌تر «صندوق‌های شادمانی» بود که بنگاه‌های شادمانی در اختیار داشتند. صندوق‌کش‌ها این صندوق‌ها را پیش از بازیگران به محل بازی می‌‌بردند<ref name=":0">یضایی، بهرام: '''''نمایش در ایران'''''، تهران: روشنگران و مطالعات زبان، 1383، 219.</ref><ref>شهریاری، خسرو: '''''کتاب نمایش'''''، تهران، امیرکبیر، چاپ اول 1365، دفتر اول (آ- و)، ص 171.</ref>.
-گفته‌اند سید احمد مؤید، با کمک همسر خود که افغانی و از اهالی کابل بود، برای جابجایی لباس و ابزار کار نمایش روحوضی، صندوقی از 1 متر در 75 سانتی متر ساخت. چون این صندوق به صندوق‌هایی شباهت داشت که در کابل ساخته‌ می‌شد، به «صندوق کابلی» معروف شد<ref>احمدی، مرتضی: '''''کهنه‌های همیشه نو'''''، '''''ترانه‌های روحوضی'''''، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 202.</ref>. شاید هم این صندوق‌ها یادگاری از کولی‌های هندی و افغانی بود که همه وسایل بازیشان را در یک صندوق سبک می‌ریختند و با آن کوچ می‌کردند<ref name=":0" />. بعدها این صندوق الگویی شد برای دسته‌های تقلیدچی و روحوضی که شبیه آن را می‌ساختند و به کار می‌بردند. این صندوق‌ها را که حکایت از وجود گروه‌های نمایش سنتی می‌کرد، جلوی [[قهوه خانه های ایران|قهره‌خانه‌ها]] و مراکز استقرار دسته‌های تقلیدچی و روحوضی می‌گذاشتند.
+گفته‌اند سید احمد مؤید، با کمک همسر خود که افغانی و از اهالی [https://dmelal.ir/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%A8%D9%84 کابل] بود، برای جابجایی لباس و ابزار کار نمایش روحوضی، صندوقی از 1 متر در 75 سانتی متر ساخت. چون این صندوق به صندوق‌هایی شباهت داشت که در [https://dmelal.ir/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%A8%D9%84 کابل] ساخته‌ می‌شد، به «صندوق کابلی» معروف شد<ref>احمدی، مرتضی: '''''کهنه‌های همیشه نو'''''، '''''ترانه‌های روحوضی'''''، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 202.</ref>. شاید هم این صندوق‌ها یادگاری از کولی‌های هندی و افغانی بود که همه وسایل بازیشان را در یک صندوق سبک می‌ریختند و با آن کوچ می‌کردند<ref name=":0" />. بعدها این صندوق الگویی شد برای دسته‌های تقلیدچی و روحوضی که شبیه آن را می‌ساختند و به کار می‌بردند. این صندوق‌ها را که حکایت از وجود گروه‌های نمایش سنتی می‌کرد، جلوی [[قهوه خانه های ایران|قهوه‌خانه‌ها]] و مراکز استقرار دسته‌های تقلیدچی و روحوضی می‌گذاشتند. صندوق‌کش‌ها را «ریزه‌خوار» یا «شال‌کش» هم می‌گفتند<ref>احمدی، مرتضی: '''''کهنه‌های همیشه نو'''''، '''''ترانه‌های روحوضی'''''، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 201.</ref>.
-صندوق‌کش‌ها را «ریزه‌خوار» یا «شال‌کش» هم می‌گفتند<ref>احمدی، مرتضی: '''''کهنه‌های همیشه نو'''''، '''''ترانه‌های روحوضی'''''، تهران، انتشارات ققنوس، چاپ سوم 1382، ص 201.</ref>.
 == نیز نگاه کنید به ==