ابوالحسن طبری
ابوالحسن طبری، احمد بن محمد، پزشك ایرانی سدة 4ق/10م. در ترنجة طبرستان زاده شد و به همین مناسبت گاه او را ترنجی نامند. در جوانی، همراه با استادش موسی بن سیار، پزشك برجستة ایرانی، در دستگاه ابوعبدالله بریدی، از امیران عباسی، به خدمت مشغول بود و پس از مرگ این امیر به ركن الدولة دیلمی پیوست.1 مهمترین اثرش المعالجات البقراطیه، یك درسنامة پزشكی است كه به گفتة هیرشبرگ[1]، كاملا مدرن به نظر میرسد.2 دانشمندان اروپایی تازه در اوایل سدة 20م به اهمیت این اثر پی بردند. در 1938م فریدمان[2] اعلام كرد كه كاشف حقیقی عامل بیماری جرب، ابوالحسن طبری است. پیش از آن تاریخ تصور میشد كه این كشف در 1687م و به همت دو تن ایتالیایی صورت گرفته است.3و4
مآخذ:
1. ابن ابی اصیبعه. عیون الأنباء. به كوشش آگوست مولر، قاهره: 1299ق، ج1 ، ص321؛ ابوالحسن طبری. المعالجات البقراطیه. نسخة عكسی موجود در كتابخانه مركز دایرة المعارف بزرگ اسلامی، برگ 146ب، 346ب.
2. Hirschberg, J., Geschichte der Augenheilkunde, Leipzig, 1908, pp 107-108.
3. ابوالحسن طبری. المعالجات البقراطیه. برگ 244 الف – 251 الف.
4. Friedmann, R., “At-Tabari: Discoverer of the Acarus Scabiei”, Medical Life, Philadelphia, 1938, vol. 45, pp 166-175.
یونس کرامتی
[1].
[2].