وجه دین
وجه دین، نام كتابی كلامی و دینی به نثر فارسی، نوشتة حكیم ناصرخسرو قبادیانی شاعر و نویسندة بزرگ سدة 5 ق.
این كتاب شامل تأویل احكام شرعیه و باطن عبادات به طریق اسماعیلیان1 و ظاهراً در 453 ق / ؟م، یعنی پس از تبعید ناصرخسرو تألیف شده است.2 نام اصلی این اثر كه از كتابهای مهم مذهبی حكیم ناصرخسرو به شمار میرود، روی دین است.3 وجه دین در میان نوشتههای ناصر خسرو بدان سبب ممتاز است كه با جنبة فلسفی تفكّر و اندیشة وی ارتباط دارد. به تعریفی دیگر این كتاب به لحاظ نمایاندن جهان بینی دینی مؤلف اهمیت به سزایی دارد و جای دارد كه مطالب آن به دقت بررسی و تحلیل شود، به ویژه آنكه دریافتن معنای پارهای از آثار او چه در نظم و چه در نثر، بدون توجه به مضمون این كتاب دشوار، بلكه ناممكن است.4 دانشمند روس، زاروبین[1] دو نسخه از این كتاب گمشده را پیدا كرد. این نسخهها اكنون در موزة لنینگراد نگهداری میشود.5 وجه دین در 1343 ق در برلین و در 1348ش در تهران به چاپ رسیده است.6
مآخذ:
1. خانلری (كیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی دری. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 527.
2. تقوی، نصرالله. دیوان اشعار حكیم ابومعین حمیدالدین ناصرخسرو قبادیانی. به كوشش مهدی سهیلی، بی جا: بی نا، 1348، ص نط (مقدمه).
3. صفا، ذبیح الله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: ابن سینا، چ 4، 1347، ج 2، ص 895.
4. ناصرخسرو قبادیانی. وجه دین. به تصحیح و تحشیه و مقدمة غلامرضا اعوانی، و با مقدمة انگلیسی سید حسین نصر، تهران: انجمن فلسفه ایران، 2536(1356)، ص دوازده وسیزده (مقدمه).
5. تقوی، نصرالله. همان.
6. مصاحب، غلامحسین. دایرةالمعارف فارسی. تهران: جیبی، چ 3، 1381، ج 2، 3146.
[1]. Zarubin
ابوالقاسم رادفر