ایل منگور
منگور، از ايلات كرد استان آذربايجان غربي ايران و كردستان عراق.
در گذشته ايل منگور به همراه چند ايل ديگر مانند مامش و پيران و... اتحادية بلباس را تشكيل ميدادند.1
ايل منگور به دو بخش كوهستاننشين و جلگهنشين تقسيم ميشود.2 بخش كوهستاننشين در سرزمينهاي كنار رود لاوين و روستاهاي اطراف پيرانشهر، مهاباد، سردشت و بوكان استان آذربايجان غربي به سر ميبرند. گروه جلگهنشين منگورها در روستاهاي شرق و غرب رود ژارآوا در عراق سكونت دارند.3
درگذشته اكثر مردم منگور كوچنده بودند. امروزه تقريباً همة آنها يكجانشين شدهاند و گروههاي كوچكي از آنها براي چراي دامهايشان به مناطق سردسير و گرمسير اطراف كوچ ميكنند.4 ايل منگور از چند طايفه مانند شمع (شام)، زرين و... تشكيل شده است5. رؤساي ايل منگور از ميان خانوادهاي كوهستاننشين انتخاب ميشدند.6 شمار جمعيت منگور در 1342ش 1500 خانوار برآورد شده است.7 شمار كوچندگان اين ايل را در 1377ش 29 خانوار و 225 نفر تخمين زدهاند8. كشت توتون و گندم و جو، چغندر و حبوبات و ... و گلهداري و پرورشدام از عمدهترين مشاغل ايل منگور است. منگورها سني شافعي مذهبند.9
مآخذ:
1. ادموندز، سيسيلجي. تركها، كردها، عربها. ترجمة ابراهيم يونسي، تهران: 1367، ص 241.
2. ادموندز. همان. ص 241-242.
3. اسكندرينيا، ابراهيم. ساختارسازمان ايلات و شيوة معيشت عشاير آذربايجان غربي. بندرانزلي: 1366، ص 402.
4. سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، جمعيت عشايري دهستانها. تهران: 1378، ص 21-30.
5. ايرانشهر. نشرية شمارة 22 كميسيون ملي يونسكو، تهران: 1342، ج 1/122.
6. ادموندز. همان. ص 242.
7. ايرانشهر. 123.
8. سرشماري اجتماعي، اقتصادي عشاير كوچنده 1377، نتايج تفصيلي. تهران: 1378، ص 21.
9. مشكور، محمدجواد. نظري به آذربايجان و آثار باستاني و جمعيت شناسي آن. تهران: 1349، ص 194.
معصومه ابراهیمی