اسماعيل (ع)

اسماعیل (ع)، فرزند حضرت ابراهیم (ع) از کنیز مصریش هاجر. در منابع اسلامی او ملقب به ذبیح و از پیامبران الهی است[۱][۲][۳][۴]. نام او 11 بار در قرآن کریم آمده است.
اسماعیل از دو واژه عبری اسمع و ایل، به معنای ”خدایا بشنو“، تشکیل شده است[۵][۶]. در کتاب مقدس (پیدایش، باب 16) از نحوه وجود یافتن اسماعیل سخن به میان آمده و در منابع اسلامی نیز نازایی ساره همسر ابراهیم و زاده شدن اسماعیل از هاجر ذکر شده است[۷][۸][۹][۱۰].
هم در کتاب مقدس (پیدایش، 41:21) و هم در روایات اسلامی بنا به فرمان الهی و درخواست ساره، ابراهیم هاجر و طفل خردسالش اسماعیل را بیرون کرد. در روایات اخیر، وی آنان را به کوه فاران که محلی بی آب و علف در مکه بود برد و آن دو را به امان خدا گذاشت[۱۱][۱۲][۱۳][۱۴][۱۵].
چون تشنگی بر آنها غلبه کرد، هاجر در پی آب 7 بار مسیر صفا تا مروه را پیمود و هیچ نیافت تا اینکه متوجه آبی روان در زیر پای اسماعیل شد، آبی که به زمزم معروف شده است[۱۶][۱۷][۱۸][۱۹][۲۰].
کتاب مقدس نیز پیدا شدن آب در زیر پای اسماعیل را ذکر کرده است (پیدایش، 18:21-19). در روایت کتاب مقدس اسحاق، فرزند ابراهیم از ساره، ذبیح معروف است و در منابع اسلامی اسماعیل؛ حتی در حدیثی از حضرت رسول (ص)، ایشان خود را «ابنالذبیحین» خواندهاند و آن اشاره است به اسماعیل (ع) و عبدالله بن عبدالمطلب[۲۱][۲۲][۲۳][۲۴][۲۵][۲۶].
گفته شده که اسماعیل با دختری از قبیله جُرْهُم ازدواج کرد و زبان عربی را از جُرْهُمیان فرا گرفت[۲۷][۲۸][۲۹][۳۰][۳۱][۳۲]. اسماعیل را ”ابوالعرب“ نیز خواندهاند، و اعراب خود را از نسل وی میدانند[۳۳][۳۴][۳۵][۳۶][۳۷][۳۸]. همچنین، بنا بر روایات اسلامی، به فرمان الهی اسماعیل در ساختن خانه کعبه و تطهیر آن از پلیدیها به ابراهیم کمک کرد و تمامی مناسک و مراسم حج را نیز، همراه پدر به جای آورد[۳۹][۴۰][۴۱][۴۲]. وی پس از ابراهیم سالها عهدهدار امور خانه کعبه بود و هر ساله مراسم حج را به جای میآورد[۴۳][۴۴][۴۵]. عمر او را 130 سال و گاهی بیشتر نیز آوردهاند، قبر وی در ناحیه حجر در کنار قبر مادرش است[۴۶][۴۷][۴۸][۴۹][۵۰].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ مقدسی، مطهر. البدأ و التاریخ. به کوشش کلمان هوار، پاریس: 1903م، جزء 3، ص 63.
- ↑ ابن حنبل. المسند. ج 4، بیروت: ص 324.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 100.
- ↑ ابن کثیر، ابوالفدا. البدایه و النهایه. ج 1، به کوشش احمد ابوملحم و دیگران. بیروت: دارالکتب العلمیه، 1409ق / 1989م، ص 148 و 179.
- ↑ بغوی، حسین. معالم التنزیل. بیروت: 1405ق / 1985م، جزء 1، ص 153.
- ↑ مصاحب، غلامحسین. دایره المعارف فارسی. ج 1، تهران: 1345، ص 145.
- ↑ ابن سعد، محمد. الطبقات الکبیر. به کوشش ادوارد زاخاو، لیدن: بریل، 1322ق، جزء 1، ص 23.
- ↑ مقدسی، مطهر. البدأ و التاریخ. به کوشش کلمان هوار، پاریس: 1903م، جزء 3، ص53.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 89.
- ↑ یعقوبی، احمد. تاریخ الیعقوبی. ج 1، بیروت: دارصادر، 1379ق، ص 25.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 90.
- ↑ ابن کثیر، ابوالفدا. البدایه و النهایه. ج 1، به کوشش احمد ابوملحم و دیگران. بیروت: دارالکتب العلمیه، 1409ق / 1989م، ص 146.
- ↑ یعقوبی، احمد. تاریخ الیعقوبی. ج 1، بیروت: دارصادر، 1379ق، ص 25.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1،ص129، 131-132.
- ↑ ابن هشام، السیره النبویه. بیروت: دارالکتاب العربی، 1990م، جزء 1، ص 116.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 90.
- ↑ ابن کثیر، ابوالفدا. البدایه و النهایه. ج 1، به کوشش احمد ابوملحم و دیگران. بیروت: دارالکتب العلمیه، 1409ق / 1989م، ص 146.
- ↑ یعقوبی، احمد. تاریخ الیعقوبی. ج 1، بیروت: دارصادر، 1379ق، ص 25.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1،ص129، 131-132.
- ↑ ابن هشام، السیره النبویه. بیروت: دارالکتاب العربی، 1990م، جزء 1، ص 116.
- ↑ یعقوبی، احمد. تاریخ الیعقوبی. ج 1، بیروت: دارصادر، 1379ق، ص 27.
- ↑ ابن کثیر، ابوالفدا. البدایه و النهایه. ج 1، به کوشش احمد ابوملحم و دیگران. بیروت: دارالکتب العلمیه، 1409ق / 1989م، ص 149، 150، 153.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 93-95.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1، ص 135-136، 140-141.
- ↑ احمد ابن حنبل. همان. ج 4، ص 324.
- ↑ مقدسی، مطهر. البدأ و التاریخ. به کوشش کلمان هوار، پاریس: 1903م، جزء 3، ص 63-64.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 90.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1، ص 131-132.
- ↑ یعقوبی، احمد. تاریخ الیعقوبی. ج 1، بیروت: دارصادر، 1379ق، ص 26، 221.
- ↑ ابن بابویه. الخصال. ج 1، بیروت: مؤسسه الاعلمی، 1410ق، ص 319.
- ↑ احمد بن حنبل. . ج 4، ص 324.
- ↑ مسعودی، علی. اثبات الوصیه. نجف: مکتبه دارالکتب التجاریه، ص26، 28.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1، ص 160.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 101.
- ↑ مسعودی، علی. اثبات الوصیه. نجف: مکتبه دارالکتب التجاریه، ص 28.
- ↑ احمد ابن حنبل. . ج 4، ص 107، 324.
- ↑ مقدسی، مطهر. البدأ و التاریخ. به کوشش کلمان هوار، پاریس: 1903م، جزء 3، ص 61، جزء 4، ص 106-107.
- ↑ ابن هشام، السیره النبویه. بیروت: دارالکتاب العربی، 1990م، ج 1، ص 8.
- ↑ قرآن کریم، سوره بقره، آیه 127.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص91-92.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1، ص 129.
- ↑ ابن کثیر، ابوالفدا. البدایه و النهایه. ج 1، به کوشش احمد ابوملحم و دیگران. بیروت: دارالکتب العلمیه، 1409ق / 1989م، ص 153.
- ↑ یعقوبی، احمد. تاریخ الیعقوبی. ج 1، بیروت: دارصادر، 1379ق، ص 221.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص 92.
- ↑ مسعودی، علی. اثبات الوصیه. نجف: مکتبه دارالکتب التجاریه،ص 28.
- ↑ طبری. تاریخ طبری. ج 1، ص 160.
- ↑ ابن اثیر، علی. الکامل. ج 1، بیروت: ص101.
- ↑ ابن هشام، السیره النبویه. بیروت: دارالکتاب العربی، 1990م، ج 1، ص 6.
- ↑ مقدسی، مطهر. البدأ و التاریخ. به کوشش کلمان هوار، پاریس: 1903م، جزء 3، ص 61.
- ↑ احمد بن حنبل. همان. ج 4، ص 324.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
پیوند به بیرون
زندگینامه حضرت اسماعیل،سایت مرکز جهانی اطلاع رسانی آل البیت ،برگرفته از /https://farsi.balaghah.net/content
نویسنده مقاله
نامعلوم