سیدحسن مدرس
مدرس، سيدحسن؛ شخصيت سياسي، مذهبي (1248ق / ؟ م -1316ش) فرزند اسماعيل متولد سرابه كچو از توابع اردستان. او پس از تحصيلات مقدماتي به مدت سيزده سال در اصفهان و نجف به تحصيل پرداخت.1
در ؟ق / ؟م / 1289ش از سوي علماي نجف جزء پنج فقيهي انتخاب شد كه بر مصوبات مجلس نظارت داشتند. از دوره سوم تا ششم مجلس شوراي ملي وكيل بود. در دولت نظامالسلطنه (كابينه مهاجرت) مافي وزير عدليه بود كه با ناكامي اين دولت به عثماني رفت.2 مدرس از مخالفان قرارداد 1919م وثوقالدوله و دولت كودتاي سيدضياء بود كه در كودتاي سياه به زندان افتاد و در دورة چهارم مجلس نايب رئيس بود. او كه در صدر مخالفان رضاخان در مسألة جمهوريخواهي و تغيير سلطنت بود به مجلس هفتم راه نيافت3 و در 1307ش به دستور رضاشاه دستگير، به خواف و سپس كاشمر تبعيد شد و در آنجا به قتل رسيد (9 آذر 1316ش).4 مدرس حامي پيوند دين و سياست بود و در مسائل ملي از حاميان و همفكران دكتر محمد مصدق به شمار ميرفت.
مآخذ:
1. مدرسي، علي. مرد روزگاران (مدرس شهيد، نابغة ملي ايران). تهران: نشر هزاران، ص45-41.
2. براي آگاهي بيشتر: [مدرس در پنج دوره تقنينيه]. به كوشش محمد تركمان، تهران: 1367، دفتر نشر فرهنگ اسلامي.
3. طاهري، سيد صدرالدين. يك بررسي تحليلي از زندگي سياسي مدرس. تهران: 1373، مؤسسة خدمات فرهنگي رسا، ص29.
4. براي آگاهي بيشتر: مكي، حسين. مدرس قهرمان آزادي. تهران: 1359؛ و [مدرس و مجلس، نامهها و اسناد]: مؤسسة پژوهش و مطالعات فرهنگي، تهران: 1363، مؤسسه پژوهش و مطالعات فرهنگي.
اکبر فلاحی