گلچین گیلانی
گلچين گيلاني (1288 ـ 1351 ش) شاعر معاصر.
مجدالدين ميرفخرايي متخلص و مشهور به گلچين گيلاني در رشت به دنيا آمد. تحصيلات ابتدايي را در زادگاهش به پايان برد. سپس به تهران آمد و در مدارس سيروس و دارالفنون نزد استاداني چون وحيد دستگردي* و عباس اقبال آشتياني* به تحصيل ادامه داد.1 پس از آن تحصيلات عالي را در دارالمعلمين عالي در رشتة ادبيات و فلسفه و علوم تربيتي به پايان رسانيد و در 1312 ش مدرك ليسانس گرفت. در همان سال پس از موفقيت در آزمون اعزام دانشجو ابتدا به فرانسه و سپس به انگلستان رفت و در لندن به تحصيل در رشتةزبان و ادبيات انگليسي پرداخت. پس از چندي به رشتة پزشكي روي آورد.2 زندگي ادبي گلچين با انتشار شعر «باران» در مجلة سخن در 1323ش شروع شد. اين شعر شهرت بسياري براي وي به ارمغان آورد و به كتاب فارسي كودكان دبستاني راه يافت. سرانجام گلچين پس از گذشت سالها دوري از وطن در غربت درگذشت.3 بخشي از سرودههاي گلچين در مجلة ارمغان و بخشهاي ديگر آن در مجلههاي روزگار نو و سخن به چاپ رسيده است. مجموعهاي از اشعار او نيز با عنوان نهفته در لندن طبع شده است.4 گلچين را برخي از بنيانگذاران شعر نو در ايران دانستهاند كه در قوالب و اشكال شعر فارسي ابتكارات و بدايعي را به كار بست.5 برخي ديگر اشعار او را به تعبير نيمايي شعر نو نميدانند.6 او به شكل بارزي تحت تأثير اقليم و محيط زيست خويش ـ گيلان ـ قرار داشت و اين ويژگي به شعر او طراوت خاصي بخشيده است.7
مآخذ:
1ـ عابدي، كاميار. زندگي و شعر گلچين گيلاني. تهران: نشر ثالث، چ 1، 1379 ش، ص 13.
2ـ همان. ص 15.
3ـ همان جا.
4ـ برقعي، سيد محمد جعفر. سخنوران معاصر ايران. تهران: خرم، 1373 ش، ص 3049.
5ـ خلخالي، عبدالمجيد. تذكرة شعراي معاصر ايران. تهران: طهوري، چ 1، 1337 ش، ج 1، ص 296.
6ـ لنگرودي، شمس. تاريخ تحليلي شعر نو. تهران: نشر مركز، 1377ش، 1/ 255.
7ـ يوسفي، غلامحسين. چشمةروشن. تهران: علمي، چ 2، 1369 ش، ص 534.
ابوالقاسم رادفر