بالابان: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
[[پرونده:200654 329.jpg|بندانگشتی|ساز بالابان، برگرفته از سایت ستاره، قابل بازیابی از [https://setare.com/fa/news/26328/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86/ https://setare.com/fa/news/26328/]]] | [[پرونده:200654 329.jpg|بندانگشتی|ساز بالابان، برگرفته از سایت ستاره، قابل بازیابی از [https://setare.com/fa/news/26328/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D9%86/ https://setare.com/fa/news/26328/]]] | ||
'''بالابان،''' از گروه سازهای هواصدا< | '''بالابان،''' از گروه [[سازهای هواصدا]]<nowiki/>ی زبانهدار با زبانهای منفرد و دو لایه. | ||
در آذربایجان به بالابان و در کردستان و کرمانشاهان به نرمهنای<sup>*</sup> معروف است. نوعی از این ساز در ارمنستان رایج است که دودوک نامیده میشود. بالابان دارای بدنهای چوبی با هفت سوراخ صوتی در جلو و یک سوراخ صوتی در پشت بدنه و یک زبانه بزرگ و پهن میباشد. زبانه این ساز خود از سه قسمت تشکیل شده است که شامل قسمت اصلی زبانه، حلقهای برای تنظیم کوک و طوقی بیضی مانند برای محافظت از زبانه ـ در مواقعی که نواخته نمیشود ـ میباشد. | در آذربایجان به بالابان و در کردستان و کرمانشاهان به نرمهنای<sup>*</sup> معروف است. نوعی از این ساز در ارمنستان رایج است که دودوک نامیده میشود. بالابان دارای بدنهای چوبی با هفت سوراخ صوتی در جلو و یک سوراخ صوتی در پشت بدنه و یک زبانه بزرگ و پهن میباشد. زبانه این ساز خود از سه قسمت تشکیل شده است که شامل قسمت اصلی زبانه، حلقهای برای تنظیم کوک و طوقی بیضی مانند برای محافظت از زبانه ـ در مواقعی که نواخته نمیشود ـ میباشد. | ||
زبانه بالابان در مقایسه با زبانه سازهای هواصدای دارای زبانه از همه بزرگتر و پهنتر است و به عبارتی مهمترین و حساسترین قسمت این ساز محسوب میشود. زبانه بالابان در اندازههای مختلفی وجود دارد که هر کدام برای یک کوک یا یک سقف صوتی متفاوت مورد استفاده قرار میگیرد. در کردستان و کرمانشاهان نرمهنای به همراهی تمبک نواخته میشود. | |||
رپرتوار نرمهنای در [[استان کردستان|کردستان]] و [[کرمانشاه|کرمانشاهان]] شامل آهنگهای رقص و ترانههای کُردی میباشد. در [[آذربایجان شرقی]] بالابان در اجرای موسیقی عاشیقی شرکت دارد. بدین ترتیب موسیقی عاشیقی در آذربایجان شرقی شامل خواننده (عاشیق، نوازنده [[ساز عاشیقی]])، بالابان و [[قاوال]] (دایره) است. رپرتوار بالابان در [[آذربایجان شرقی]] شامل هاواها یا مقامهای موسیقی عاشیقی و بعضاً آهنگهای رقص است<ref>پژوهشهای میدانی مؤلف و گفتوگو با نوازندگان بالابان و نرمهنای.</ref><ref>درویشی، محمدرضا (1390). '''''دایره المعارف سازهای ایران'''''. ج 4، تهران: موسسه فرهنگی و هنری ماهور، </ref>. | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[ساز عاشیقی]] | |||
* [[سازهای هواصدا]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | <references /> | ||
== منبع اصلی == | == منبع اصلی == | ||
دانشنامه ایران | [https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | ||
== نویسنده مقاله == | == نویسنده مقاله == | ||
محمدرضا درویشی | محمدرضا درویشی | ||
[[رده:هنر]] | |||
[[رده:موسیقی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۳۰ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۱۰
بالابان، از گروه سازهای هواصدای زبانهدار با زبانهای منفرد و دو لایه.
در آذربایجان به بالابان و در کردستان و کرمانشاهان به نرمهنای* معروف است. نوعی از این ساز در ارمنستان رایج است که دودوک نامیده میشود. بالابان دارای بدنهای چوبی با هفت سوراخ صوتی در جلو و یک سوراخ صوتی در پشت بدنه و یک زبانه بزرگ و پهن میباشد. زبانه این ساز خود از سه قسمت تشکیل شده است که شامل قسمت اصلی زبانه، حلقهای برای تنظیم کوک و طوقی بیضی مانند برای محافظت از زبانه ـ در مواقعی که نواخته نمیشود ـ میباشد.
زبانه بالابان در مقایسه با زبانه سازهای هواصدای دارای زبانه از همه بزرگتر و پهنتر است و به عبارتی مهمترین و حساسترین قسمت این ساز محسوب میشود. زبانه بالابان در اندازههای مختلفی وجود دارد که هر کدام برای یک کوک یا یک سقف صوتی متفاوت مورد استفاده قرار میگیرد. در کردستان و کرمانشاهان نرمهنای به همراهی تمبک نواخته میشود.
رپرتوار نرمهنای در کردستان و کرمانشاهان شامل آهنگهای رقص و ترانههای کُردی میباشد. در آذربایجان شرقی بالابان در اجرای موسیقی عاشیقی شرکت دارد. بدین ترتیب موسیقی عاشیقی در آذربایجان شرقی شامل خواننده (عاشیق، نوازنده ساز عاشیقی)، بالابان و قاوال (دایره) است. رپرتوار بالابان در آذربایجان شرقی شامل هاواها یا مقامهای موسیقی عاشیقی و بعضاً آهنگهای رقص است[۱][۲].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
محمدرضا درویشی