بقال بازی: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۵۹

بقال بازی، برگرفته از ایرنا، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83433821/

بقال بازی، نمایشی است سنتی^[۱]. در عصر ناصری و بیشتر در دربار شاهان قاجار، بصورت مضحکه و تقلید که شخصیت اصلی آن یک بقال پولدار و مسخره بوده، اجرا می‌گردید^[۲]. کریم بقال لوده‌ای حقیقت بین و حقگو و در زیر جامه‌ لودگی، صاحب منصبان، وزیران، مفت‌شان را یک به یک رسوا می‌کند؛ و مسایلی که مردم خود نمی‌توانند بر زبان بیاورند، توسط این شخصیت، بدون ترس و پروا در قالبی طنز و مضحکه بر زبان آورده می‌شد^[۳].

کریم شیره‌ای دلقک مشهور در بار ناصرالدین شاه، با همکاری چند وردست این نمایش را در حضور شاه براه انداخت.

در این اجرا خود نقش «بقال» را بازی و مسخره‌های وردستش با نام‌های نمایشی «چوردکی»، «ریشکی»، «ماستی» و «پسیکی» به ایفای نقش پرداختند^[۴].

میرزا آقا تبریزی اولین نمایشنامه‌نویس به زبان فارسی، این نمایش را: «شرحی از بدبختی اهالی ایران ... در لباس قصه و طرز تیاتر فرنگیان (یا بقال بازی در حضور)»^[۵] می‌داند.

در قسمتی از نمایش بقال بازی چوردکی (چوراکی) با اشاره به ظرف ماست از کریم بقال می‌ترسد که این چیست؟ و وقتی کریم در جواب می‌گوید: مگر چشم نداری ببینی، جواب می‌دهد.

آدم از سال گرانی در آمده چطور می‌بیند، به مرگ تو از پارسال آنقدر گرسنه مانده‌ام که باد هر دو گوش‌هایم را گرفته است^[۳].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ شب‌زنده‌دار، محمد (1356). تلاش. شماره 76، ص 44.
↑ بیضایی، بهرام (1380). نمایش در ایران. تهران: انتشارات روشنگران، ص 214.
↑ ^۳٫۰ ^۳٫۱ شب‌زنده‌دار، محمد (1356). تلاش. شماره 76، ص 45.
↑ بیضایی، بهرام (1380). نمایش در ایران. تهران: انتشارات روشنگران، ص 165 و 166.
↑ فصلنامه تئاتر (1356). شماره1، ص 20.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

پیوند به بیرون

کریمی زنجانی اصل، محمد(1398)، دانشنامه فرهنگ مردم ایران، مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، قابل بازیابی از https://www.cgie.org.ir/fa/article/239359/

بقال بازی، دانشنامه جهان اسلام، قابل بازیابی از https://rch.ac.ir/article/Details/6930

بقال بازی، کمدی مردمی با بن مایه‌های نقد اجتماعی، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، قابل بازیابی از https://www.irna.ir/news/83433821/

متینی، جلال، نمایشنامه«بقال بازی در حضور»، برگرفته از ایران نامک، قابل بازیابی از https://www.irannamag.com/article/

بقال بازی، تبیان، قابل بازیابی از https://article.tebyan.net/185483/

نویسنده مقاله

محمود عزیزی index.php?title=رده:هنر index.php?title=رده:تئاتر

[1] شب‌زنده‌دار، محمد (1356). تلاش. شماره 76، ص 44.

[2] بیضایی، بهرام (1380). نمایش در ایران. تهران: انتشارات روشنگران، ص 214.

[:0-3] ۳٫۰ ^۳٫۱ شب‌زنده‌دار، محمد (1356). تلاش. شماره 76، ص 45.

[4] بیضایی، بهرام (1380). نمایش در ایران. تهران: انتشارات روشنگران، ص 165 و 166.

[5] فصلنامه تئاتر (1356). شماره1، ص 20.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
+[[پرونده:156542088.jpg|بندانگشتی|بقال بازی، برگرفته از ایرنا، قابل بازیابی از [https://www.irna.ir/news/83433821/%D8%A8%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D9%86-%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C https://www.irna.ir/news/83433821/]]]
+بقال بازی، نمایشی است سنتی<ref>شب‌زنده‌دار، محمد (1356). '''''تلاش'''''. شماره 76، ص 44.</ref>. در عصر ناصری و بیشتر در دربار شاهان [[قاجاریه|قاجار]]، بصورت مضحکه و تقلید که شخصیت اصلی آن یک بقال پولدار و مسخره بوده، اجرا می‌گردید<ref>بیضایی، بهرام (1380). '''''نمایش در ایران'''''. تهران: [http://roshangaran-pub.ir/ انتشارات روشنگران]، ص 214.</ref>. کریم بقال لوده‌ای حقیقت بین و حقگو و در زیر جامه‌ لودگی، صاحب منصبان، وزیران، مفت‌شان را یک به یک رسوا می‌کند؛ و مسایلی که مردم خود نمی‌توانند بر زبان بیاورند، توسط این شخصیت، بدون ترس و پروا در قالبی طنز و مضحکه بر زبان آورده می‌شد<ref name=":0">شب‌زنده‌دار، محمد (1356). '''''تلاش'''''. شماره 76، ص 45.</ref>.
+[[کریم شیره ای|کریم شیره‌ای]] دلقک مشهور در بار [[ناصرالدین شاه قاجار|ناصرالدین شاه]]، با همکاری چند وردست این نمایش را در حضور شاه براه انداخت.
-'''بقال بازي'''، نمايشي است سنتي.<sup>1</sup> در عصر ناصري و بيشتر در دربار شاهان قاجار، بصورت مضحكه و تقليد كه شخصيت اصلي آن يك بقال پولدار و مسخره بوده، اجرا مي‌گرديد.<sup>2</sup> كريم بقال لوده‌اي حقيقت بين و حقگو و در زير جامه‌ لودگي، صاحب منصبان، وزيران، مفت‌شان را يك به يك رسوا مي‌كند؛ و مسايلي كه مردم خود نمي‌توانند بر زبان بياورند، توسط اين شخصيت، بدون ترس و پروا در قالبي طنز و مضحكه بر زبان آورده مي‌شد.<sup>3</sup>
+در این اجرا خود نقش «بقال» را بازی و مسخره‌های وردستش با نام‌های نمایشی «چوردکی»، «ریشکی»، «ماستی» و «پسیکی» به ایفای نقش پرداختند<ref>بیضایی، بهرام (1380). '''''نمایش در ایران'''''. تهران: [http://roshangaran-pub.ir/ انتشارات روشنگران]، ص 165 و 166.</ref>.
-كريم شيره‌اي دلقك مشهور در بار ناصرالدين شاه، با همكاري چند وردست اين نمايش را در حضور شاه براه انداخت.
+میرزا آقا تبریزی اولین نمایشنامه‌نویس به زبان فارسی، این نمایش را: «شرحی از بدبختی اهالی [[ایران]] ... در لباس قصه و طرز تیاتر فرنگیان (یا بقال بازی در حضور)»<ref>فصلنامه تئاتر (1356). شماره1، ص 20.</ref> می‌داند.
-در اين اجرا خود نقش «بقال» را بازي و مسخره‌هاي وردستش با نام‌هاي نمايشي «چوردكي»، «ريشكي»، «ماستي» و «پسيكي» به ايفاي نقش پرداختند.<sup>4</sup>
+در قسمتی از نمایش بقال بازی چوردکی (چوراکی) با اشاره به ظرف ماست از کریم بقال می‌ترسد که این چیست؟ و وقتی کریم در جواب می‌گوید: مگر چشم نداری ببینی، جواب می‌دهد.
-ميرزا آقا تبريزي اولين نمايشنامه‌نويس به زبان فارسي، اين نمايش را: «شرحي از بدبختي اهالي ايران ... در لباس قصه و طرز تياتر فرنگيان (يا بقال بازي در حضور)»<sup>5</sup> مي‌داند.
+آدم از سال گرانی در آمده چطور می‌بیند، به مرگ تو از پارسال آنقدر گرسنه مانده‌ام که باد هر دو گوش‌هایم را گرفته است<ref name=":0" />.
-در قسمتي از نمايش بقال بازي چوردكي (چوراكي) با اشاره به ظرف ماست از كريم بقال مي‌ترسد كه اين چيست؟ و وقتي كريم در جواب مي‌گويد: مگر چشم نداري ببيني، جواب مي‌دهد.
+== نیز نگاه کنید به ==
-آدم از سال گراني در آمده چطور مي‌بيند، به مرگ تو از پارسال آنقدر گرسنه مانده‌ام كه باد هر دو گوش‌هايم را گرفته است.<sup>6</sup>
+* [[پیش پرده]]
+* [[قاجاریه]]
+* [[ناصرالدین شاه قاجار]]
+* [[کریم شیره ای]]
-'''''مآخذ:'''''
+== مآخذ ==
+<references />
+== منبع اصلی ==
+[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
--             تلاش. محمد شب‌زنده‌دار (بقال بازي در حضور)، محمد شب‌زنده‌دار، شماره هفتاد و شش، سال دوازدهم، بهمن ماه 2536 (1356)، ص 44.
+== پیوند به بیرون ==
+کریمی زنجانی اصل، محمد(1398)، دانشنامه فرهنگ مردم ایران، مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی، قابل بازیابی از [https://www.cgie.org.ir/fa/article/239359/%D8%A8%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C https://www.cgie.org.ir/fa/article/239359/]
--             بيضايي، بهرام. '''''نمايش در ايران'''''، انتشارات روشنگران، چاپ سوم، 1380، ص 214.
+بقال بازی، دانشنامه جهان اسلام، قابل بازیابی از https://rch.ac.ir/article/Details/6930
--             '''''تلاش'''''. محمد شب‌زنده‌دار، همان، ص 45.
+بقال بازی، کمدی مردمی با بن مایه‌های نقد اجتماعی، خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران، قابل بازیابی از [https://www.irna.ir/news/83433821/%D8%A8%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D9%85%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D9%86-%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%86%D9%82%D8%AF-%D8%A7%D8%AC%D8%AA%D9%85%D8%A7%D8%B9%DB%8C https://www.irna.ir/news/83433821/]
--             بيضايي، بهرام. '''''نمايش در ايران، همان'''''، صص 165 و 166.
+متینی، جلال، نمایشنامه«بقال بازی در حضور»، برگرفته از ایران نامک، قابل بازیابی از [https://www.irannamag.com/article/%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%D8%A1%D8%A8%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D9%85%D8%AA%D9%86-%DA%A9%D8%A7%D9%85/ https://www.irannamag.com/article/]
--             فصلنامه تئاتر. شماره1، 1356، ص 20.
+بقال بازی، تبیان، قابل بازیابی از [https://article.tebyan.net/185483/%D8%A8%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DB%8C https://article.tebyan.net/185483/]
--             '''تلاش'''. محمد شب‌زنده‌دار، همان، ص 45.
+== نویسنده مقاله ==
+محمود عزیزی
+[[index.php?title=رده:هنر]]
+[[index.php?title=رده:تئاتر]]