پرش به محتوا

اکبر سرشار: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''سرشار، اكبر''' 1326ق/ 1908م- 1354 ش، تقليدچي، نويسنده، بازيگر، كارگردان نمايش‌هاي روحوضي (نمايش‌هاي شادي‌آور سنّتي) در 1304ش در سن 17 سالگي بازي در نمايش‌هاي سنّتي را رد دستة احمد مؤيد<sup>*</sup> يكي از بزرگان اين هنر در ايران، در محل تماشاخانة ناصريه آغ...» ایجاد کرد
 
Nazli (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''سرشار، اكبر''' 1326ق/ 1908م- 1354 ش، تقليدچي، نويسنده، بازيگر، كارگردان نمايش‌هاي روحوضي (نمايش‌هاي شادي‌آور سنّتي) در 1304ش در سن 17 سالگي بازي در نمايش‌هاي سنّتي را رد دستة احمد مؤيد<sup>*</sup> يكي از بزرگان اين هنر در ايران، در محل تماشاخانة ناصريه آغاز كرد. پس از بسته شدن تماشاخانة ناصريه، مدت‌ها در دستة احمد مؤيد و سپس دستة عباس مؤسس در نقش سلطاني بازي مي‌كرد و تقليد در مي‌آورد بعدها يك دستة نمايشي مستقل را در محلي نرسيده به سرچشمه و در بالاي تكيه‌ي رضاقلي‌خان تأسيس كرد. بنابر روايتي در 1314ش تماشاخانة آفتاب را در گلوبندك و در 1320 و با همراهي و شركت جليلوند، يكي از دست‌اندركاران نمايش‌هاي سنّتي<sup>2</sup> و با همكاري غلامحسين ملت، پيرمرادي، ورشوچي، عسجدي و شمسي غفاري (همسر اولش)، دستة تئاتر مينا را در چهارراه گمرك تأسيس كرد.<sup>2</sup> نمايش‌هاي هارون‌الرشيد، يوسف‌ زليخا كه با راهنمايي‌هاي او روي صحنه مي‌آمد. هر شب تماشاگران بي‌شماري را به اين تماشاخانه مي‌كشاند.<sup>3</sup> پس از تعطيلي تئاتر مينا در سرپل امير بهادر و در حوالي معزالسلطان تماشاخانة كسري را و در 1323ش تماشاخانة سعدي را در توقفگاهي واقع در خيابان گمرك روبروي پمپ‌بنزين اميريه با همكاري بازماندگان احمد مؤيد راه انداخت.<sup>4</sup> چون كارش نگرفت پي آمد آن تئاتر باستان را در چهار راه ولي عصر (پهلوي سابق) و روبروي دبيرستان دخترانة هدف تأسيس كرد. سرانجام نيز تئاتر ديگري به نام تئاتر زيبا را پاتوق خود قرار داد.<sup>5</sup>  
سرشار، اکبر 1326ق/ 1908م- 1354 ش، تقلیدچی، نویسنده، بازیگر، کارگردان نمایش‌های روحوضی (نمایش‌های شادی‌آور سنّتی) در 1304ش در سن 17 سالگی بازی در نمایش‌های سنّتی را رد دسته [[احمد مؤيد|احمد مؤید]]<sup>*</sup> یکی از بزرگان این هنر در ایران، در محل تماشاخانه ناصریه آغاز کرد<ref name=":0">'''''تماشا''''': سال پنجم، شماره 206، 23 فروردین 1354، ص 74.</ref>. پس از بسته شدن تماشاخانه ناصریه، مدت‌ها در دسته احمد مؤید و سپس دسته عباس مؤسس در نقش سلطانی بازی می‌کرد و تقلید در می‌آورد بعدها یک دسته نمایشی مستقل را در محلی نرسیده به سرچشمه و در بالای تکیه‌ی رضاقلی‌خان تأسیس کرد. بنابر روایتی در 1314ش تماشاخانه آفتاب را در گلوبندک و در 1320 و با همراهی و شرکت جلیلوند، یکی از دست‌اندرکاران نمایش‌های سنّتی<ref name=":1">بیضایی، بهرام: '''''نمایش در ایران'''''، تهران: روشنگران، 1383، 179.</ref><ref name=":2">شهریاری، خسرو: '''''افسانه شب‌ زنده‌داران'''''، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 49.</ref> و با همکاری غلامحسین ملت، پیرمرادی، ورشوچی، عسجدی و شمسی غفاری (همسر اولش)، دسته تئاتر مینا را در چهارراه گمرک تأسیس کرد<ref name=":2" /><ref name=":1" />. نمایش‌های هارون‌الرشید، یوسف‌ زلیخا که با راهنمایی‌های او روی صحنه می‌آمد. هر شب تماشاگران بی‌شماری را به این تماشاخانه می‌کشاند<ref name=":0" />. پس از تعطیلی تئاتر مینا در سرپل امیر بهادر و در حوالی معزالسلطان تماشاخانه کسری را و در 1323ش تماشاخانه سعدی را در توقفگاهی واقع در خیابان گمرک روبروی پمپ‌بنزین امیریه با همکاری بازماندگان احمد مؤید راه انداخت<ref name=":0" /><ref>بیضایی، بهرام: '''''نمایش در ایران'''''، تهران: روشنگران، 1383، 179-180.</ref>. چون کارش نگرفت پی آمد آن تئاتر باستان را در چهار راه ولی عصر (پهلوی سابق) و روبروی دبیرستان دخترانه هدف تأسیس کرد. سرانجام نیز تئاتر دیگری به نام تئاتر زیبا را پاتوق خود قرار داد<ref name=":0" />.


سرشار با شاهنامه فردوسي و مثنوي مولوي آشنايي داشت و براي تدوين نمايش‌هايش از فرهنگ و ادب عوام بهرة فراوان مي‌بد او صايي گيرا و خوش داشت در اين سال‌ها، او در كنار هنرمنداني چون ذبيح‌الله ماهري، مهدي مسري<sup>*</sup> (مصريسيدحسين يوسفي، سعدي افشار و چند تن ديگر در نقش‌هاي جوان‌پوش، مردان حق و معرفت (درويش) به ايفاي نقش مي‌پرداخت.  
سرشار با شاهنامه فردوسی و مثنوی مولوی آشنایی داشت و برای تدوین نمایش‌هایش از فرهنگ و ادب عوام بهره فراوان می‌بد او صایی گیرا و خوش داشت در این سال‌ها، او در کنار هنرمندانی چون ذبیح‌الله ماهری، [[مهدی مصری|مهدی مسری]]<sup>*</sup> (مصریسیدحسین یوسفی، سعدی افشار و چند تن دیگر در نقش‌های جوان‌پوش، مردان حق و معرفت (درویش) به ایفای نقش می‌پرداخت.  


در سال‌هاي پايان زندگي، زماني چند براي امرار معاش در خيابان سيروس، بتگاه شادماني<sup>*</sup> راه انداخت و در مجالس عروسي با دسته‌هاي خود در خانه‌ها براي اجراي نمايش شركت مي‌كرد. سرانجام به سبب تنگدستي بتگاه شادماني‌اش را تعطيل كرد و صندوق كابلي‌اش را با همه ابزار‌ها و ادواتش فروخت و در سال آخر عمر را دور از مردم و هنرمندان در تنهايي و فقر به سر مي‌برد و در 12 فروردين 1354 در گذشت.<sup>6</sup>
در سال‌های پایان زندگی، زمانی چند برای امرار معاش در خیابان سیروس، [[بنگاه شادمانی]]<sup>*</sup> راه انداخت و در مجالس عروسی با دسته‌های خود در خانه‌ها برای اجرای نمایش شرکت می‌کرد. سرانجام به سبب تنگدستی بنگاه شادمانی‌اش را تعطیل کرد و [[صندوق کابلی|صندوق کابلی‌]]<nowiki/>اش را با همه ابزار‌ها و ادواتش فروخت و در سال آخر عمر را دور از مردم و هنرمندان در تنهایی و فقر به سر می‌برد و در 12 فروردین 1354 در گذشت<ref name=":0" />.


== نیز نگاه کنید به ==


'''''منابع و مآخذ:'''''
* [[احمد مؤيد]]
* [[مهدی مصری]]
* [[بنگاه شادمانی]]
* [[صندوق کابلی]]


1-     '''''تماشا''''': سال پنجم، شماره 206، 23 فروردين 1354، ص 74.
== مآخذ ==
<references />


2-     شهرياري، خسرو: '''''افسانه شب‌ زنده‌داران'''''، تهران، انتشارات كاوشگر، چاپ اول 1377، ص 49؛ نيز بيضايي، بهرام: '''''نمايش در ايران'''''، تهران: روشنگران، 1383، 179.
== منبع اصلی ==
 
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
3-     '''''تماشا''''': شماره 206، همان ص.
 
4-     '''''تماشا''''': همان‌جا، بيضايي، همان، 179- 180.
 
5-     '''''تماشا'''''، همان‌جا.
 
6-     '''''تماشا''''': همان‌جا.
 
7-     برگرفته از بروشور يكي از نمايش‌هاي سنّتي در سينما، تئاتر كسري.
 
8-     '''''تماشا'''''، همان‌جا.


== نویسنده مقاله ==
محمود عزیزی و کاظم شهبازی
محمود عزیزی و کاظم شهبازی
[[رده:هنر]]
[[رده:تئاتر]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۴ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۰۶

سرشار، اکبر 1326ق/ 1908م- 1354 ش، تقلیدچی، نویسنده، بازیگر، کارگردان نمایش‌های روحوضی (نمایش‌های شادی‌آور سنّتی) در 1304ش در سن 17 سالگی بازی در نمایش‌های سنّتی را رد دسته احمد مؤید* یکی از بزرگان این هنر در ایران، در محل تماشاخانه ناصریه آغاز کرد[۱]. پس از بسته شدن تماشاخانه ناصریه، مدت‌ها در دسته احمد مؤید و سپس دسته عباس مؤسس در نقش سلطانی بازی می‌کرد و تقلید در می‌آورد بعدها یک دسته نمایشی مستقل را در محلی نرسیده به سرچشمه و در بالای تکیه‌ی رضاقلی‌خان تأسیس کرد. بنابر روایتی در 1314ش تماشاخانه آفتاب را در گلوبندک و در 1320 و با همراهی و شرکت جلیلوند، یکی از دست‌اندرکاران نمایش‌های سنّتی[۲][۳] و با همکاری غلامحسین ملت، پیرمرادی، ورشوچی، عسجدی و شمسی غفاری (همسر اولش)، دسته تئاتر مینا را در چهارراه گمرک تأسیس کرد[۳][۲]. نمایش‌های هارون‌الرشید، یوسف‌ زلیخا که با راهنمایی‌های او روی صحنه می‌آمد. هر شب تماشاگران بی‌شماری را به این تماشاخانه می‌کشاند[۱]. پس از تعطیلی تئاتر مینا در سرپل امیر بهادر و در حوالی معزالسلطان تماشاخانه کسری را و در 1323ش تماشاخانه سعدی را در توقفگاهی واقع در خیابان گمرک روبروی پمپ‌بنزین امیریه با همکاری بازماندگان احمد مؤید راه انداخت[۱][۴]. چون کارش نگرفت پی آمد آن تئاتر باستان را در چهار راه ولی عصر (پهلوی سابق) و روبروی دبیرستان دخترانه هدف تأسیس کرد. سرانجام نیز تئاتر دیگری به نام تئاتر زیبا را پاتوق خود قرار داد[۱].

سرشار با شاهنامه فردوسی و مثنوی مولوی آشنایی داشت و برای تدوین نمایش‌هایش از فرهنگ و ادب عوام بهره فراوان می‌بد او صایی گیرا و خوش داشت در این سال‌ها، او در کنار هنرمندانی چون ذبیح‌الله ماهری، مهدی مسری* (مصری)، سیدحسین یوسفی، سعدی افشار و چند تن دیگر در نقش‌های جوان‌پوش، مردان حق و معرفت (درویش) به ایفای نقش می‌پرداخت.

در سال‌های پایان زندگی، زمانی چند برای امرار معاش در خیابان سیروس، بنگاه شادمانی* راه انداخت و در مجالس عروسی با دسته‌های خود در خانه‌ها برای اجرای نمایش شرکت می‌کرد. سرانجام به سبب تنگدستی بنگاه شادمانی‌اش را تعطیل کرد و صندوق کابلی‌اش را با همه ابزار‌ها و ادواتش فروخت و در سال آخر عمر را دور از مردم و هنرمندان در تنهایی و فقر به سر می‌برد و در 12 فروردین 1354 در گذشت[۱].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ تماشا: سال پنجم، شماره 206، 23 فروردین 1354، ص 74.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ بیضایی، بهرام: نمایش در ایران، تهران: روشنگران، 1383، 179.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ شهریاری، خسرو: افسانه شب‌ زنده‌داران، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 49.
  4. بیضایی، بهرام: نمایش در ایران، تهران: روشنگران، 1383، 179-180.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

محمود عزیزی و کاظم شهبازی