شهید بلخی: تفاوت میان نسخهها
صفحهای تازه حاوی «'''شهيد بلخي''' (ـ ح 325 ق) شاعر، حكيم و خوشنويس. ابوالحسن شهيد بن حسين جهودانكي بلخي از شاعران، متكلمان و حكماي بزرگ دورة خود و استاد علوم اوائل بود. برخي نام وي را علي و بعضي ديگر سهيل نوشتهاند.<sup>1</sup> در اصل اه...» ایجاد کرد |
|||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
''' | '''شهید بلخی''' (ـ ح 325 ق) شاعر، حکیم و خوشنویس. | ||
ابوالحسن | ابوالحسن شهید بن حسین جهودانکی بلخی از شاعران، متکلمان و حکمای بزرگ دوره خود و استاد علوم اوائل بود. برخی نام وی را علی و بعضی دیگر سهیل نوشتهاند<ref>حکيميان، ابوالفتح. '''''فهرست مشاهير ايران'''''. تهران: دانشگاه ملی ايران، 1357، ج 2، ص 68.</ref>. در اصل اهل یکی از دهات بلخ بود. در عصر امیر نصر بن احمد سامانی (301ـ 331 ق) میزیست و او را در اشعارش می ستود. با [[زکریا رازی|ابوبکر محمد بن زکریای رازی]] (د 311 / 320 ق) مناظرات حکمتی داشت و هر دو در این باب کتابهایی بر ردّ یکدیگر نگاشتند. در میان [[فارسی]] زبانان تنها به شاعری شهرت گرفت و جنبه حکمت او فراموش شد. از شعرای دو زبانی بود و به [[عربی]] و [[فارسی]] شعر می سرود<ref>اقبال آشتيانی، عباس. '''''تاريخ مختصرادبيات ايران'''''. به کوشش ميرهاشم محدث، تهران: نشرهما، 1376، ص 142.</ref>. | ||
ثعالبی مؤلف ''یَتیمَهُ الدهر'' او را جزو چهارتن از بزرگانی دانسته که از بلخ بیرون آمده و در همه جا مشهور بودهاند. خط خوشی داشت و فرخی او را بدین هنر تمجید کرده است. ابن ندیم گوید که تألیفاتی داشته است<ref>صفا، ذبيحالله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابنسينا، چ 2، 1335، ج1، ص 393.</ref>. نصر بن احمد و ابوعبدالله محمد بن احمد جیهانی از ممدوحان وی بودند. در انواع شعر دست داشت<ref>خانلری (کيا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبيات فارسی دری'''.'' تهران: بنياد فرهنگ ايران، 1348، ص 310.</ref>. در میان اشعارش غزلهای وی از شهرت بیشتری برخوردار بود<ref>صفا، ذبيحالله. '''''تاريخ ادبيات در ايران'''''. تهران: ابنسينا، چ 2، 1335، ج1، ص 393.</ref>. | |||
فرخی غزلهای نغز او را ستوده و رودکی وی را شاعر مطلق خوانده است<ref>فروزانفر، بديعالزمان. '''''سخن و سخنوران'''''. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 16.</ref>. | |||
شیوه وی ظاهراً با اسلوب رودکی چندان تفاوتی نداشت، به ویژه که وی را به سخن رودکی اعتقاد عظیم بود و او را تالی وحی می پنداشته است<ref>زرينکوب، عبدالحسين. '''''از گذشته ادبی ايران'''''. تهران: انتشارات بينالمللی الهدی، 1375، ص224.</ref>. معاصران و شاعران سدههای بعد با احترام و بزرگی از وی نام برده و گاه او را در کنار رودکی قرار دادهاند<ref>مدبّری، محمود. '''''شرحاحوال و اشعار شاعران بی ديوان'''''. تهران: پانوس، 1370، ص 26.</ref>. | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[زکریا رازی]] | |||
* [[فارسی]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
ابوالقاسم رادفر | ابوالقاسم رادفر | ||
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | |||
[[رده:ادبیات]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۵ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۴۵
شهید بلخی (ـ ح 325 ق) شاعر، حکیم و خوشنویس.
ابوالحسن شهید بن حسین جهودانکی بلخی از شاعران، متکلمان و حکمای بزرگ دوره خود و استاد علوم اوائل بود. برخی نام وی را علی و بعضی دیگر سهیل نوشتهاند[۱]. در اصل اهل یکی از دهات بلخ بود. در عصر امیر نصر بن احمد سامانی (301ـ 331 ق) میزیست و او را در اشعارش می ستود. با ابوبکر محمد بن زکریای رازی (د 311 / 320 ق) مناظرات حکمتی داشت و هر دو در این باب کتابهایی بر ردّ یکدیگر نگاشتند. در میان فارسی زبانان تنها به شاعری شهرت گرفت و جنبه حکمت او فراموش شد. از شعرای دو زبانی بود و به عربی و فارسی شعر می سرود[۲].
ثعالبی مؤلف یَتیمَهُ الدهر او را جزو چهارتن از بزرگانی دانسته که از بلخ بیرون آمده و در همه جا مشهور بودهاند. خط خوشی داشت و فرخی او را بدین هنر تمجید کرده است. ابن ندیم گوید که تألیفاتی داشته است[۳]. نصر بن احمد و ابوعبدالله محمد بن احمد جیهانی از ممدوحان وی بودند. در انواع شعر دست داشت[۴]. در میان اشعارش غزلهای وی از شهرت بیشتری برخوردار بود[۵].
فرخی غزلهای نغز او را ستوده و رودکی وی را شاعر مطلق خوانده است[۶].
شیوه وی ظاهراً با اسلوب رودکی چندان تفاوتی نداشت، به ویژه که وی را به سخن رودکی اعتقاد عظیم بود و او را تالی وحی می پنداشته است[۷]. معاصران و شاعران سدههای بعد با احترام و بزرگی از وی نام برده و گاه او را در کنار رودکی قرار دادهاند[۸].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ حکيميان، ابوالفتح. فهرست مشاهير ايران. تهران: دانشگاه ملی ايران، 1357، ج 2، ص 68.
- ↑ اقبال آشتيانی، عباس. تاريخ مختصرادبيات ايران. به کوشش ميرهاشم محدث، تهران: نشرهما، 1376، ص 142.
- ↑ صفا، ذبيحالله. تاريخ ادبيات در ايران. تهران: ابنسينا، چ 2، 1335، ج1، ص 393.
- ↑ خانلری (کيا)، زهرا. فرهنگ ادبيات فارسی دری. تهران: بنياد فرهنگ ايران، 1348، ص 310.
- ↑ صفا، ذبيحالله. تاريخ ادبيات در ايران. تهران: ابنسينا، چ 2، 1335، ج1، ص 393.
- ↑ فروزانفر، بديعالزمان. سخن و سخنوران. تهران: خوارزمی، چ 2، 1350، ص 16.
- ↑ زرينکوب، عبدالحسين. از گذشته ادبی ايران. تهران: انتشارات بينالمللی الهدی، 1375، ص224.
- ↑ مدبّری، محمود. شرحاحوال و اشعار شاعران بی ديوان. تهران: پانوس، 1370، ص 26.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر