نوروز عامه: تفاوت میان نسخه‌ها

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۴ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۵:۰۱

روایات دیگری نیز که در دست است و در منابع مختلف از آنها یاد شده، بیش و کم با همین تعبیرات همراهی دارد که: «روز اول فروردین، ابتداء بهار است، و این را نوروز کوچک و نوروز عامه و نوروز صغیر، گویند. خدای تعالی در این روز عالم را آفرید و هر هفت کوکب در اوج تدویر بودند و اوجات همه در نقطه اوّل حمل بود در این روز حکم شد که به سیر و دور درآیند و آدم علیه‌السلام را نیز در این روز خلق کرد، و بعضی گفته‌اند که جمشید که او اول جم نام داشت و عربان او را منو شلخ می‌گویند سیر عالم می‌کرد چون به آذربایجان رسید فرمود تخت مرصعی بر جای بلندی رو به جانب مشرق‌گذارند و خود تاج مرصعی بر سر نهاده بر آن تخت بنشست، همین که آفتاب طلوع کرد و پرتوش بر آن تاج و تخت افتاد شعاعی در غایت روشنی پدید آمد، مردمان از آن شاد شدند و گفتند این روز نو است و چون به زبان پهلوی شعاع را شید می‌گویند این لفظ رابر حکم افزودند و او را جمشید خواندند و جشن عظیم کردند و از آن روز این رسم پیدا نشد^[۱]^[۲]^[۳].»

محرز است که اگر هم در دربار شاهان ساسانی، یک ماه را به نوروز اختصاص می‌دادند، این امر مستلزم آن نبود که آحاد رعیت نیز دست از کار بکشند و به عیش و نوش پردازند. چون روال زندگی اکثریت زحمتکش نیز بر کار و تلاش دائم استوار بود و همان که سیزده نوروز به سر می‌رسید، به طور جدّی کوششهای وقفه‌ناپذیر و بی‌تکلف خود را از سرمی‌گرفتند.

نیز نگاه کنید به

مآخذ

↑ بزرگزاد، حبیب الله. جشن‌ها و اعیاد ملی و مذهبی در ایران، انتشارات نگارنده، تهران، ص ۱۵.
↑ تبریزی، محمد حسین‌بن خلف، برهان قاطع، باهتمام دکتر معین، ج ۴، ناشر: ابن‌سینا، ۱۳۴۲، ص ۲۱۸۷.
↑ دهخدا، علی‌اکبر. لغت‌نامه. ج۱۴، تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، پاییز ۱۳۷۳، ص۲۰۱۸۲.

منبع اصلی

شعبانی، رضا (1379). آداب و رسوم نوروز. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی.

نویسنده مقاله

رضا شعبانی

[1] بزرگزاد، حبیب الله. جشن‌ها و اعیاد ملی و مذهبی در ایران، انتشارات نگارنده، تهران، ص ۱۵.

[2] تبریزی، محمد حسین‌بن خلف، برهان قاطع، باهتمام دکتر معین، ج ۴، ناشر: ابن‌سینا، ۱۳۴۲، ص ۲۱۸۷.

[3] دهخدا، علی‌اکبر. لغت‌نامه. ج۱۴، تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، پاییز ۱۳۷۳، ص۲۰۱۸۲.

[۱]

[۲]

[۳]

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
-روایات دیگری نیز که در دست است و در منابع مختلف از آنها یاد شده، بیش و کم با همین تعبیرات همراهی دارد که: «روز اول فروردین، ابتداء بهار است، و این را نوروز کوچک و نوروز عامه و نوروز صغیر، گویند. خدای تعالی در این روز عالم را آفرید و هر هفت کوکب در اوج تدویر بودند و اوجات همه در نقطه اوّل حمل بود در این روز حکم شد که به سیر و دور درآیند و آدم علیه‌السلام را نیز در این روز خلق کرد، و بعضی گفته‌اند که جمشید که او اول جم نام داشت و عربان او را منو شلخ می‌گویند سیر عالم می‌کرد چون به آذربایجان رسید فرمود تخت مرصعی بر جای بلندی رو به جانب مشرق‌گذارند و خود تاج مرصعی بر سر نهاده بر آن تخت بنشست، همین که آفتاب طلوع کرد و پرتوش بر آن تاج و تخت افتاد شعاعی در غایت روشنی پدید آمد، مردمان از آن شاد شدند و گفتند این روز نو است و چون به زبان پهلوی شعاع را شید می‌گویند این لفظ رابر حکم افزودند و او را جمشید خواندند و جشن عظیم کردند و از آن روز این رسم پیدا نشد.»^{۲}
+روایات دیگری نیز که در دست است و در منابع مختلف از آنها یاد شده، بیش و کم با همین تعبیرات همراهی دارد که: «روز [[نوروز بزرگ|اول فروردین]]، ابتداء بهار است، و این را نوروز کوچک و نوروز عامه و نوروز صغیر، گویند. خدای تعالی در این روز عالم را آفرید و هر هفت کوکب در اوج تدویر بودند و اوجات همه در نقطه اوّل حمل بود در این روز حکم شد که به سیر و دور درآیند و آدم علیه‌السلام را نیز در این روز خلق کرد، و بعضی گفته‌اند که جمشید که او اول جم نام داشت و عربان او را منو شلخ می‌گویند سیر عالم می‌کرد چون به آذربایجان رسید فرمود تخت مرصعی بر جای بلندی رو به جانب مشرق‌گذارند و خود تاج مرصعی بر سر نهاده بر آن تخت بنشست، همین که آفتاب طلوع کرد و پرتوش بر آن تاج و تخت افتاد شعاعی در غایت روشنی پدید آمد، مردمان از آن شاد شدند و گفتند این روز نو است و چون به زبان پهلوی شعاع را شید می‌گویند این لفظ رابر حکم افزودند و او را جمشید خواندند و جشن عظیم کردند و از آن روز این رسم پیدا نشد<ref>بزرگزاد، حبیب الله. '''''جشن‌ها و اعیاد ملی و مذهبی در ایران'''''، انتشارات نگارنده، تهران، ص ۱۵.</ref><ref>تبریزی، محمد حسین‌بن خلف، '''''برهان قاطع'''''، باهتمام دکتر معین، ج ۴، ناشر: ابن‌سینا، ۱۳۴۲، ص ۲۱۸۷.</ref><ref>دهخدا، علی‌اکبر. '''''لغت‌نامه'''''. ج۱۴، تهران، [https://press.ut.ac.ir/ مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران]، پاییز ۱۳۷۳، ص۲۰۱۸۲.</ref>.»
-محرز است که اگر هم در دربار شاهان ساسانی، یک ماه را به نوروز ۱- صفا، گاهشماری و جشنهای ایرانیان، یادشده، ص ۷۲.
+محرز است که اگر هم در دربار شاهان [[ساسانیان|ساسانی]]، یک ماه را به [[نوروز بزرگ|نوروز]] اختصاص می‌دادند، این امر مستلزم آن نبود که آحاد رعیت نیز دست از کار بکشند و به عیش و نوش پردازند. چون روال زندگی اکثریت زحمتکش نیز بر کار و تلاش دائم استوار بود و همان که سیزده نوروز به سر می‌رسید، به طور جدّی کوششهای وقفه‌ناپذیر و بی‌تکلف خود را از سرمی‌گرفتند.
-۲- دهخدا، علی‌اکبر. لغت‌نامه. ج ۱۴، تهران، مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، پاییز ۱۳۷۳، ص ۲۰۱۸۲/ تبریزی، محمد حسین‌بن خلف، برهان قاطع، باهتمام دِکتر معین، ج ۴، ناشر: ابن‌سینا، ۱۳۴۲، ص ۲۱۸۷ / بزرگزاد، حبیب‌الله، جشنها و اعیاد ملّی و مذهبی در ایران، یاد شده، ص ۱۵.
+== نیز نگاه کنید به ==
+* [[جشن مَردگیران]]
+* [[حاجی فیروز]]
+* [[مراسم نیایش نوروز]]
+== مآخذ ==
+<references />
+== منبع اصلی ==
+شعبانی، رضا (1379). آداب و رسوم نوروز. تهران: [https://alhoda.ir موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی].
-۸۰
+== نویسنده مقاله ==
+رضا شعبانی
-آداب و رسوم نوروز
+[[رده:فرهنگ و نظام فرهنگی]]
-اختصاص می‌دادند، این امر مستلزم آن نبود که آحاد رعیت نیز دست از کار بکشند و به عیش و نوش پردازند. چون روال زندگی اکثریت زحمتکش نیز بر کار و تلاش دائم استوار بود و همان که سیزده نوروز به سر می‌رسید، به طور جدّی کوششهای وقفه‌ناپذیر و بی‌تکلف خود را از سرمی‌گرفتند.