پرش به محتوا

پُلو: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:Polo-tazeen-satisho-15.jpg|بندانگشتی|پلو مجلسی، قابل بازیابی از https://satisho.com/polo-majlesi/]]
پُلو(polow)، برنج پخته در آب و کمی روغن یا کره<ref>انوری، حسن. فرهنگ بزرگ سخن. تهران: سخن، 1381، ج 2 و 3، ذیل «پلو» و «چلو».</ref>.
پُلو(polow)، برنج پخته در آب و کمی روغن یا کره<ref>انوری، حسن. فرهنگ بزرگ سخن. تهران: سخن، 1381، ج 2 و 3، ذیل «پلو» و «چلو».</ref>.


پلو را معمولاً با برخی سبزی‌ها، حبوبات و میوه‌ها، مانند سبزی، شِوِید، کلم، لوبیا، عدس، باقلا، کشمکش، آلبالو، زرشک و ... همراه کنند و پزند. برنجی که با آب  و روغن و بدون آمیزه‌ای پزند و آبکش کنند و با [[خورش(خورشت)|خورش]]<sup>*</sup> یا کباب<sup>*</sup> خورند، «چِلو»(chelow)، بی روغن پزند و آبکش نکنند، «کَتِه»(kate) یا «کته پلو»؛ همراه با باقلای خشک و پیاز داغ پزند، «دَمْپُخْت» یا «دَمْپُخْتَک»؛ در آب گوجه فرنگی پزند، «استانبولی پلو»؛ با خلال نارنج و هویج در آب و شکر پخته و همراه با خلال پسته و بادام پزند «شیرین پلو» و با رشته آرد پزند، «رشته پلو» نامند<ref>مصاحب، غلام‌حسین، دایره‌المعارف فارسی. تهران: امیرکبیر، 1345، ج 1، ذیل «پلو» و «چلو».</ref><ref>نجفی، ابوالحسن. فرهنگ فارسی عامیانه. تهران: نیلوفر، 1378، ج 1، ذیل «چلو».</ref>.  
پلو را معمولاً با برخی سبزی‌ها، حبوبات و میوه‌ها، مانند سبزی، شِوِید، کلم، لوبیا، عدس، باقلا، کشمکش، آلبالو، زرشک و ... همراه کنند و پزند. برنجی که با آب  و روغن و بدون آمیزه‌ای پزند و آبکش کنند و با [[خورش(خورشت)|خورش]]<sup>*</sup> یا کباب<sup>*</sup> خورند، «چِلو»(chelow)، بی روغن پزند و آبکش نکنند، «کَتِه»(kate) یا «کته پلو»؛ همراه با باقلای خشک و پیاز داغ پزند، «دَمْپُخْت» یا «دَمْپُخْتَک»؛ در آب گوجه فرنگی پزند، «استانبولی پلو»؛ با خلال نارنج و هویج در آب و شکر پخته و همراه با خلال پسته و بادام پزند «شیرین پلو» و با رشته آرد پزند، «رشته پلو» نامند<ref>مصاحب، غلام‌حسین، دایره‌المعارف فارسی. تهران: امیرکبیر، 1345، ج 1، ذیل «پلو» و «چلو».</ref><ref>نجفی، ابوالحسن. فرهنگ فارسی عامیانه. تهران: نیلوفر، 1378، ج 1، ذیل «چلو».</ref>.  


این خوراک پیشینه‌ای دراز دارد و در [[کارنامه]]<sup>*</sup>، قدیم‌ترین رساله آشپزی بازمانده از اوایل سده 10ق، انواع پلا و (پلو)های تشریفاتی درباری شرح و توصیف شده‌اند. امروزه پلو از غذاهای ملّی رایج میان مردم شهرها، به ویژه مردم مناطق برنج خیز گیلان و مازندران به شمار می‌رود<ref>شاملو، احمد. کتاب کوچه. تهران: مازیار، 1378، ج 7 ، ص 655- 656، 659-681.</ref><ref>  شهری، جعفر. طهران قدیم. تهران: معین، 1371، ج 5، ص 33-63.</ref>.  
این خوراک پیشینه‌ای دراز دارد و در [[کارنامه]]<sup>*</sup>، قدیم‌ترین رساله آشپزی بازمانده از اوایل سده 10ق، انواع پلا و (پلو)های تشریفاتی درباری شرح و توصیف شده‌اند. امروزه پلو از غذاهای ملّی رایج میان مردم شهرها، به ویژه مردم مناطق برنج خیز [[استان گیلان|گیلان]] و [[استان مازندران|مازندران]] به شمار می‌رود<ref>شاملو، احمد. کتاب کوچه. تهران: مازیار، 1378، ج 7 ، ص 655- 656، 659-681.</ref><ref>  شهری، جعفر. طهران قدیم. تهران: معین، 1371، ج 5، ص 33-63.</ref>.  


نیز نگاه کنید به  
== نیز نگاه کنید به ==


مآخذ
* [[خورش(خورشت)]]
* [[استان گیلان]]
* [[استان مازندران]]


== مآخذ ==
<references />
== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
== نویسنده مقاله ==
علی بلوکباشی
علی بلوکباشی
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]
[[رده:خوراک]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۳۰ آوریل ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۱۱

پلو مجلسی، قابل بازیابی از https://satisho.com/polo-majlesi/

پُلو(polow)، برنج پخته در آب و کمی روغن یا کره[۱].

پلو را معمولاً با برخی سبزی‌ها، حبوبات و میوه‌ها، مانند سبزی، شِوِید، کلم، لوبیا، عدس، باقلا، کشمکش، آلبالو، زرشک و ... همراه کنند و پزند. برنجی که با آب  و روغن و بدون آمیزه‌ای پزند و آبکش کنند و با خورش* یا کباب* خورند، «چِلو»(chelow)، بی روغن پزند و آبکش نکنند، «کَتِه»(kate) یا «کته پلو»؛ همراه با باقلای خشک و پیاز داغ پزند، «دَمْپُخْت» یا «دَمْپُخْتَک»؛ در آب گوجه فرنگی پزند، «استانبولی پلو»؛ با خلال نارنج و هویج در آب و شکر پخته و همراه با خلال پسته و بادام پزند «شیرین پلو» و با رشته آرد پزند، «رشته پلو» نامند[۲][۳].

این خوراک پیشینه‌ای دراز دارد و در کارنامه*، قدیم‌ترین رساله آشپزی بازمانده از اوایل سده 10ق، انواع پلا و (پلو)های تشریفاتی درباری شرح و توصیف شده‌اند. امروزه پلو از غذاهای ملّی رایج میان مردم شهرها، به ویژه مردم مناطق برنج خیز گیلان و مازندران به شمار می‌رود[۴][۵].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. انوری، حسن. فرهنگ بزرگ سخن. تهران: سخن، 1381، ج 2 و 3، ذیل «پلو» و «چلو».
  2. مصاحب، غلام‌حسین، دایره‌المعارف فارسی. تهران: امیرکبیر، 1345، ج 1، ذیل «پلو» و «چلو».
  3. نجفی، ابوالحسن. فرهنگ فارسی عامیانه. تهران: نیلوفر، 1378، ج 1، ذیل «چلو».
  4. شاملو، احمد. کتاب کوچه. تهران: مازیار، 1378، ج 7 ، ص 655- 656، 659-681.
  5.   شهری، جعفر. طهران قدیم. تهران: معین، 1371، ج 5، ص 33-63.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

علی بلوکباشی