ایل جاف: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''جاف'''، از ایلات بزرگ [[کرد و پیوستگی نژادی و تاریخی او|کرد]] پراکنده در مناطق کردنشین [[کشور ایران|ایران]]، [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] و ترکیه. | '''جاف'''، از ایلات بزرگ [[کرد و پیوستگی نژادی و تاریخی او|کرد]] پراکنده در مناطق کردنشین [[کشور ایران|ایران]]، [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] و ترکیه. برخی ایل جاف را به ایل «جاوانی» کردستان منتسب یا اساساً همان جاوانی و نام جاف را برگرفته از جاوان دانستهاند<ref>Minorsky, V. '''''The Gūrān''''', London, 1943, P 81</ref><ref>جاف، حسن. «تحقیقی در مورد یک طایفه ناشناخته ایرانی». '''''بررسیهای تاریخی'''''. ش 2، س سیزدهم، خرداد و تیر 1357، ص 197.</ref>. | ||
ایل جاف در گذشته (حدود قرن 10 و 11) اتحادیه بزرگی از تمام تیرهها و طوایف جاف را شامل میشد. بعدها دولتهایی، مانند [[صفویان]]، که از تشکیل چنین اتحادیهای به سبب شورش علیه خود بیمناک بودند با کوچاندن و پراکندن طوایف و تیرههای بزرگْ ایل، این اتحادیه را از هم پاشیدند. در نتیجه ایل جاف به سه شعبه جاف مرادی، جاف جوانرود و جاف گوران تقسیم شد. جوانرود و گوران که به جافهای ایران معروفند در مناطق جوانرود و گوران [[استان کردستان|کردستان]] و جاف مرادی که به جاف [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] مشهورند، در [[استان کردستان|کردستان]] [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] به سر میبرند<ref name=":0">سلطانی، محمدعلی. '''''ایلات و طوایف کرمانشاهان'''''. تهران: 1372، ص 124-126.</ref><ref>فیروزان، ت. «درباره ترکیب و سازمان ایلات و عشایر ایران»، '''''مجموعه کتاب آگاه ایلات و عشایر'''''. تهران: 1362، ص 23. </ref>. | |||
ایل جاف در | گروهی از مردم ایل جاف کوچرو هستند و مابقی یکجانشین شدهاند. کوچروها در نواحی سردسیر و گرمسیر [[استان کردستان|استانهای کردستان]]، [[استان کرمانشاه|کرمانشاه]] ییلاق و قشلاق میپردازند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستانها'''''. تهران: 1378، ص 134-135.</ref>. جاف جوانرود به 15 تیره و طایفه مانند قبادی، باباخانی، ولدبیگی و ... تقسیم میشود. جاف گوران نیز از اتحاد 7 طایفه و جاف مرادی از 32 تیره و طایفه تشکیل شدهاند<ref name=":0" />. هسته اصلی ایل جاف را طایفه بیگزادگان تشکیل میدهد. سران و رؤسای اصلی جاف (پاشایان) همگی از این طایفه برخاستهاند<ref>سلطانی، محمدعلی. '''''ایلات و طوایف کرمانشاهان'''''. تهران: 1372، ص 125. </ref>. | ||
آمار متناقضی از جمعیت کل جافها در دست است. شمار کوچندگان ایل جاف در 1377ش 1323 خانوار و 7655 نفر گزارش شده است<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی'''''. تهران: 1378، ص 15.</ref>. مردم ایل سنی مذهباند و به دامپروری و به خصوص پرورش انواع بز و کشاورزی مشغولند<ref>افشار سیستانی، ایرج. '''''مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان، و طوایف عشایری ایران'''''. تهران: 1366، جلد 1، ص. 248. | |||
معصومه ابراهیمی</ref>. | |||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[استان کردستان]] | |||
* [[کرد و پیوستگی نژادی و تاریخی او]] | |||
* [[کردی]] | |||
== مآخذ == | |||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
معصومه ابراهیمی | معصومه ابراهیمی | ||
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]] | |||
[[رده:مردم شناسی]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۹ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۱۷
جاف، از ایلات بزرگ کرد پراکنده در مناطق کردنشین ایران، عراق و ترکیه. برخی ایل جاف را به ایل «جاوانی» کردستان منتسب یا اساساً همان جاوانی و نام جاف را برگرفته از جاوان دانستهاند[۱][۲].
ایل جاف در گذشته (حدود قرن 10 و 11) اتحادیه بزرگی از تمام تیرهها و طوایف جاف را شامل میشد. بعدها دولتهایی، مانند صفویان، که از تشکیل چنین اتحادیهای به سبب شورش علیه خود بیمناک بودند با کوچاندن و پراکندن طوایف و تیرههای بزرگْ ایل، این اتحادیه را از هم پاشیدند. در نتیجه ایل جاف به سه شعبه جاف مرادی، جاف جوانرود و جاف گوران تقسیم شد. جوانرود و گوران که به جافهای ایران معروفند در مناطق جوانرود و گوران کردستان و جاف مرادی که به جاف عراق مشهورند، در کردستان عراق به سر میبرند[۳][۴].
گروهی از مردم ایل جاف کوچرو هستند و مابقی یکجانشین شدهاند. کوچروها در نواحی سردسیر و گرمسیر استانهای کردستان، کرمانشاه ییلاق و قشلاق میپردازند[۵]. جاف جوانرود به 15 تیره و طایفه مانند قبادی، باباخانی، ولدبیگی و ... تقسیم میشود. جاف گوران نیز از اتحاد 7 طایفه و جاف مرادی از 32 تیره و طایفه تشکیل شدهاند[۳]. هسته اصلی ایل جاف را طایفه بیگزادگان تشکیل میدهد. سران و رؤسای اصلی جاف (پاشایان) همگی از این طایفه برخاستهاند[۶].
آمار متناقضی از جمعیت کل جافها در دست است. شمار کوچندگان ایل جاف در 1377ش 1323 خانوار و 7655 نفر گزارش شده است[۷]. مردم ایل سنی مذهباند و به دامپروری و به خصوص پرورش انواع بز و کشاورزی مشغولند[۸].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ Minorsky, V. The Gūrān, London, 1943, P 81
- ↑ جاف، حسن. «تحقیقی در مورد یک طایفه ناشناخته ایرانی». بررسیهای تاریخی. ش 2، س سیزدهم، خرداد و تیر 1357، ص 197.
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ سلطانی، محمدعلی. ایلات و طوایف کرمانشاهان. تهران: 1372، ص 124-126.
- ↑ فیروزان، ت. «درباره ترکیب و سازمان ایلات و عشایر ایران»، مجموعه کتاب آگاه ایلات و عشایر. تهران: 1362، ص 23.
- ↑ سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، جمعیت عشایری دهستانها. تهران: 1378، ص 134-135.
- ↑ سلطانی، محمدعلی. ایلات و طوایف کرمانشاهان. تهران: 1372، ص 125.
- ↑ سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 15.
- ↑ افشار سیستانی، ایرج. مقدمهای بر شناخت ایلها، چادرنشینان، و طوایف عشایری ایران. تهران: 1366، جلد 1، ص. 248. معصومه ابراهیمی
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
معصومه ابراهیمی