پرش به محتوا

وحشی بافقی: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
صفحه‌ای تازه حاوی «'''وحشی بافقی''' (  ـ 991 ق/ 1583) متخلص به وحشی، شاعر. مولانا شمس‌الدین یا کمال‌الدین محمد از مردم بافق ـ شهری میان یزد و کرمان ـ بود. چون این شهر گاه تابع حکومت یزد و گاه تابع حکومت کرمان بود، به همین سبب برخی از تذکره‌نویسان او را از مردم یزد و...» ایجاد کرد
 
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
'''وحشی بافقی''' (  ـ 991 ق/ 1583) متخلص به وحشی، شاعر.
'''وحشی بافقی''' (  ـ 991 ق/ 1583) متخلص به وحشی، شاعر.


مولانا شمس‌الدین یا کمال‌الدین محمد از مردم بافق ـ شهری میان [[یزد]] و [[کرمان]] ـ بود. چون این شهر گاه تابع حکومت یزد و گاه تابع حکومت کرمان بود، به همین سبب برخی از تذکره‌نویسان او را از مردم یزد و بعضی دیگر وی را از مردم کرمان دانسته‌اند.<sup>1</sup> وحشی در بدایت حال چندی در کاشان به مکتبداری روزگار می‌گذراند.<sup>2</sup> سپس به یزد رفت و تا پایان حیات گوشه‌نشینی اختیار کرد و برای گذراندن زندگانی خویش به مدح حکام شهر پرداخت.<sup>3</sup> از ممدوحان وحشی می‌توان شاه طهماسب صفوی و برخی از رجال وی نظیر عبدالله خان اعتمادالدوله صدراعظم را نام برد. وحشی سبک خاصی در شعر پدید آورد که پس از وی شاعران به تقلید از آن برخاستند.<sup>4</sup> شهرت وحشی بیشتر مرهون غزل‌هایی است که به طور غریبی تجربة یک عشق واقعی را بازتاب می‌دهند.<sup>5</sup> او نوپردازی، تازه‌گویی و ساده‌سرایی را در شعر فارسی بنیان نهاد. برخی از سروده‌های سعدی و نظامی را تضمین کرده است.<sup>6</sup> از آثارش می‌توان دیوان شعر در 1500 بیت شامل غزلیات، ‌قصاید، مسمطات و رباعیات؛ مثنوی ''خُلد برین'' در 500 بیت؛ مثنوی ''فرهاد و شیرین'' به تقلید از خسرو و شیرین نظامی در 800 بیت و مثنوی ''ناظر و منظور'' بر همان وزن و شامل 700 بیت را نام برد.<sup>7</sup>  
مولانا شمس‌الدین یا کمال‌الدین محمد از مردم بافق ـ شهری میان [[یزد]] و [[کرمان]] ـ بود. چون این شهر گاه تابع حکومت [[یزد]] و گاه تابع حکومت [[کرمان]] بود، به همین سبب برخی از تذکره‌نویسان او را از مردم [[یزد]] و بعضی دیگر وی را از مردم [[کرمان]] دانسته‌اند<ref>نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم و نثر در ایران و در زبان فارسی'''''، تهران: فروغی، 1344 ش، ج 1، ص 434.</ref>. وحشی در بدایت حال چندی در [[کاشان]] به مکتب داری روزگار می‌گذراند<ref name=":0">زرین کوب، عبدالحسین. '''''سیری در شعر فارسی'''''، تهران: نوین، 1363 ش، ج.1، ص 132.</ref>. سپس به [[یزد]] رفت و تا پایان حیات گوشه‌نشینی اختیار کرد و برای گذراندن زندگانی خویش به مدح حکام شهر پرداخت<ref>وحشی بافقی. '''''دیوان وحشی بافقی'''''، ویراسته حسین نخعی، ‌تهران: امیرکبیر،  1356 ش،  ج.6، ص هفده (مقدمه).</ref>. از ممدوحان وحشی می‌توان شاه طهماسب صفوی و برخی از رجال وی نظیر عبدالله خان اعتمادالدوله صدراعظم را نام برد. وحشی سبک خاصی در شعر پدید آورد که پس از وی شاعران به تقلید از آن برخاستند<ref>نفیسی، سعید. '''''تاریخ نظم و نثر در ایران و در زبان فارسی'''''، تهران: فروغی، 1344 ش، ج 1، ص 435.</ref>. شهرت وحشی بیشتر مرهون غزل‌هایی است که به طور غریبی تجربه یک عشق واقعی را بازتاب می‌دهند<ref name=":0" />. او نوپردازی، تازه‌گویی و ساده‌سرایی را در [[شعر فارسی]] بنیان نهاد. برخی از سروده‌های [[سعدی]] و [[نظامی گنجوی|نظامی]] را تضمین کرده است<ref>وحشی بافقی. '''''دیوان وحشی بافقی'''''، ویراسته حسین نخعی، ‌تهران: امیرکبیر،  1356 ش،  ج.6، ص نود و شش، صد (مقدمه).</ref>. از آثارش می‌توان دیوان شعر در 1500 بیت شامل غزلیات، ‌قصاید، مسمطات و رباعیات؛ مثنوی ''خُلد برین'' در 500 بیت؛ مثنوی ''فرهاد و شیرین'' به تقلید از [[خسرو و شیرین]] [[نظامی گنجوی|نظامی]] در 800 بیت و مثنوی ''ناظر و منظور'' بر همان وزن و شامل 700 بیت را نام برد<ref>حکیمیان، ابوالفتح. '''''فهرست مشاهیر ایران'''''، تهران: دانشگاه تهران، 1357 ش، ج 2، ص 8.</ref>.


'''مآخذ:'''
== نیز نگاه کنید به ==


1ـ نفیسی، سعید. ''تاریخ نظم و نثر در ایران و در زبان فارسی''، تهران: فروغی، 1344 ش، ج 1، ص 434.
* [[یزد]]
* [[کرمان]]
* [[شعر فارسی]]
* [[خسرو و شیرین]]


2ـ زرین کوب، عبدالحسین. ''سیری در شعر فارسی''، تهران: نوین، چ 1، 1363 ش، ص 132.
== مآخذ ==
<references />


3ـ وحشی بافقی. ''دیوان وحشی بافقی''، ویراستة حسین نخعی، ‌تهران: امیرکبیر، چ 6، 1356 ش، ص هفده (مقدمه).
== منبع اصلی ==
 
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
4ـ نفیسی، سعید. همان، ص 435.
 
5ـ زرین کوب، عبدالحسین. همان جا.
 
6ـ وحشی بافقی. همان، ص نود و شش، صد (مقدمه).
 
7ـ حکیمیان، ابوالفتح. ''فهرست مشاهیر ایران''، تهران: دانشگاه تهران، 1357 ش، ج 2، ص 8.


== نویسنده مقاله ==
ابوالقاسم رادفر
ابوالقاسم رادفر
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]]
[[رده:ادبیات]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۵۷

وحشی بافقی (  ـ 991 ق/ 1583) متخلص به وحشی، شاعر.

مولانا شمس‌الدین یا کمال‌الدین محمد از مردم بافق ـ شهری میان یزد و کرمان ـ بود. چون این شهر گاه تابع حکومت یزد و گاه تابع حکومت کرمان بود، به همین سبب برخی از تذکره‌نویسان او را از مردم یزد و بعضی دیگر وی را از مردم کرمان دانسته‌اند[۱]. وحشی در بدایت حال چندی در کاشان به مکتب داری روزگار می‌گذراند[۲]. سپس به یزد رفت و تا پایان حیات گوشه‌نشینی اختیار کرد و برای گذراندن زندگانی خویش به مدح حکام شهر پرداخت[۳]. از ممدوحان وحشی می‌توان شاه طهماسب صفوی و برخی از رجال وی نظیر عبدالله خان اعتمادالدوله صدراعظم را نام برد. وحشی سبک خاصی در شعر پدید آورد که پس از وی شاعران به تقلید از آن برخاستند[۴]. شهرت وحشی بیشتر مرهون غزل‌هایی است که به طور غریبی تجربه یک عشق واقعی را بازتاب می‌دهند[۲]. او نوپردازی، تازه‌گویی و ساده‌سرایی را در شعر فارسی بنیان نهاد. برخی از سروده‌های سعدی و نظامی را تضمین کرده است[۵]. از آثارش می‌توان دیوان شعر در 1500 بیت شامل غزلیات، ‌قصاید، مسمطات و رباعیات؛ مثنوی خُلد برین در 500 بیت؛ مثنوی فرهاد و شیرین به تقلید از خسرو و شیرین نظامی در 800 بیت و مثنوی ناظر و منظور بر همان وزن و شامل 700 بیت را نام برد[۶].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. نفیسی، سعید. تاریخ نظم و نثر در ایران و در زبان فارسی، تهران: فروغی، 1344 ش، ج 1، ص 434.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ زرین کوب، عبدالحسین. سیری در شعر فارسی، تهران: نوین، 1363 ش، ج.1، ص 132.
  3. وحشی بافقی. دیوان وحشی بافقی، ویراسته حسین نخعی، ‌تهران: امیرکبیر، 1356 ش، ج.6، ص هفده (مقدمه).
  4. نفیسی، سعید. تاریخ نظم و نثر در ایران و در زبان فارسی، تهران: فروغی، 1344 ش، ج 1، ص 435.
  5. وحشی بافقی. دیوان وحشی بافقی، ویراسته حسین نخعی، ‌تهران: امیرکبیر، 1356 ش، ج.6، ص نود و شش، صد (مقدمه).
  6. حکیمیان، ابوالفتح. فهرست مشاهیر ایران، تهران: دانشگاه تهران، 1357 ش، ج 2، ص 8.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر