سبزه نوروزی: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''سبزه نوروزی'''، دانههای گندم و عدس و یا غلّه و حبوب دیگری که به نشانه برکت و فراوانی در سال نو در ظرفهایی میکارند و سبز میکنند و در خوان نوروزی میگذارند. برخی با رویاندن تخم تَرتیزک یا کنجد روی کوزههای سفالی< | '''سبزه نوروزی'''، دانههای گندم و عدس و یا غلّه و حبوب دیگری که به نشانه برکت و فراوانی در سال نو در ظرفهایی میکارند و سبز میکنند و در خوان نوروزی میگذارند. برخی با رویاندن تخم تَرتیزک یا کنجد روی کوزههای سفالی<ref>بلوکباشی، علی. '''''نوروز: جشن نوزایی آفرینش'''''. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص 51.</ref>، و برخی دیگر، مانند مردم خور با کاشتن غلّه در هفت طاقچه خانه سبزه نوروزی را فراهم میکنند<ref>هنری، مرتضی. '''''آئینهای نوروزی.''''' تهران: 1353، مرکز مردمشناسی ایران، ص 52. </ref>. | ||
رسم سبزه رویاندن در نوروز را به روز بازگشت جمشید، پس از سرکوب اهریمنان به زمین خشک شده از گیاه و درخت، پیوند میدهند و میگویند: در این روز هر کس مشتی جو در تشتی کاشت. از آن پس این سنت پایدار بماند و هر ساله مردم در آستانه نوروز 7 نوع غلّه در 7 استوانه در خانههایشان بکارند و با چگونگی رویش هر یک از گیاهان خوبی و بدی زراعت آن گیاه را در سال نو گمان زنند.< | رسم سبزه رویاندن در نوروز را به روز بازگشت جمشید، پس از سرکوب اهریمنان به زمین خشک شده از گیاه و درخت، پیوند میدهند و میگویند: <blockquote>در این روز هر کس مشتی جو در تشتی کاشت. از آن پس این سنت پایدار بماند و هر ساله مردم در آستانه نوروز 7 نوع غلّه در 7 استوانه در خانههایشان بکارند و با چگونگی رویش هر یک از گیاهان خوبی و بدی زراعت آن گیاه را در سال نو گمان زنند<ref>بیرونی، ابوریحان. '''''آثارالباقیه عن القرون الخالیه.''''' به کوشش زاخائو، آلمان: لایپزیگ، 1923م، ص 217.</ref><ref>بیرونی، ابوریحان. '''''آثارالباقیه'''''. ترجمه اکبر داناسرشت، تهران: 1363، امیرکبیر، ص 330.</ref>.</blockquote>در [[ساسانیان|دوره ساسانی]] از 25 روز پیش از نوروز بر 12 ستون خشت خام در دربار 12 نوع غلّه و حبوب سبز میکردند. سبزهها را در روز ششم فروردین میکندند و در دربار میپراکندند و تا روز مهر، 16 فروردین جمع نمیکردند. رویش هر یک از گیاهان بیشتر بود، کشت و فرآورده آن را در سال بهتر و فزونتر میدانستند<ref>معین، محمد. «جشن نوروز»، '''''جهان نو'''''. س اول، ش 1، خرداد 1325، ص 212.</ref>. امروزه سبزهها را تا [[سیزده بدر|سیزده نوروز]] نگه میدارند و در آن روز به آب روان میدهند. رسم سبزه رویاندن و در آب انداختن را با رسم کاشتن گیاه و گل در جشن بهاری آدونیس [Adonis] آئین رویش بابلی ـ سریانی) و انداختن گیاهان پس از 8 روز با پیکره آدونیس در دریاچه یا چشمه همسان دانستهاند<ref>بلوکباشی، علی. '''''نوروز: جشن نوزایی آفرینش'''''. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص. 98.</ref>. | ||
== نیز نگاه کنید به == | |||
* [[ساسانیان]] | |||
* [[سیزده بدر]] | |||
== مآخذ == | |||
1- بلوکباشی، علی. '''''نوروز: جشن نوزایی آفرینش'''''. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص 51. | 1- بلوکباشی، علی. '''''نوروز: جشن نوزایی آفرینش'''''. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص 51. | ||
| خط ۱۹: | خط ۲۱: | ||
علی بلوکباشی | علی بلوکباشی | ||
----[1]. | ----[1]. | ||
نسخهٔ ۱۷ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۰۸
سبزه نوروزی، دانههای گندم و عدس و یا غلّه و حبوب دیگری که به نشانه برکت و فراوانی در سال نو در ظرفهایی میکارند و سبز میکنند و در خوان نوروزی میگذارند. برخی با رویاندن تخم تَرتیزک یا کنجد روی کوزههای سفالی[۱]، و برخی دیگر، مانند مردم خور با کاشتن غلّه در هفت طاقچه خانه سبزه نوروزی را فراهم میکنند[۲].
رسم سبزه رویاندن در نوروز را به روز بازگشت جمشید، پس از سرکوب اهریمنان به زمین خشک شده از گیاه و درخت، پیوند میدهند و میگویند:
در این روز هر کس مشتی جو در تشتی کاشت. از آن پس این سنت پایدار بماند و هر ساله مردم در آستانه نوروز 7 نوع غلّه در 7 استوانه در خانههایشان بکارند و با چگونگی رویش هر یک از گیاهان خوبی و بدی زراعت آن گیاه را در سال نو گمان زنند[۳][۴].
در دوره ساسانی از 25 روز پیش از نوروز بر 12 ستون خشت خام در دربار 12 نوع غلّه و حبوب سبز میکردند. سبزهها را در روز ششم فروردین میکندند و در دربار میپراکندند و تا روز مهر، 16 فروردین جمع نمیکردند. رویش هر یک از گیاهان بیشتر بود، کشت و فرآورده آن را در سال بهتر و فزونتر میدانستند[۵]. امروزه سبزهها را تا سیزده نوروز نگه میدارند و در آن روز به آب روان میدهند. رسم سبزه رویاندن و در آب انداختن را با رسم کاشتن گیاه و گل در جشن بهاری آدونیس [Adonis] آئین رویش بابلی ـ سریانی) و انداختن گیاهان پس از 8 روز با پیکره آدونیس در دریاچه یا چشمه همسان دانستهاند[۶].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
1- بلوکباشی، علی. نوروز: جشن نوزایی آفرینش. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص 51.
2- هنری، مرتضی. آئینهای نوروزی. تهران: 1353، مرکز مردمشناسی ایران، ص 52.
3- بیرونی، ابوریحان. آثارالباقیه عن القرون الخالیه. به کوشش زاخائو، آلمان: لایپزیگ، 1923م، ص 217؛ همو. آثارالباقیه. ترجمه اکبر داناسرشت، تهران: 1363، امیرکبیر، ص 330.
4- معین، محمد. «جشن نوروز»، جهان نو. س اول، ش 1، خرداد 1325، ص 212.
5- مأخذ ش 1، ص 98.
علی بلوکباشی
[1].
- ↑ بلوکباشی، علی. نوروز: جشن نوزایی آفرینش. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص 51.
- ↑ هنری، مرتضی. آئینهای نوروزی. تهران: 1353، مرکز مردمشناسی ایران، ص 52.
- ↑ بیرونی، ابوریحان. آثارالباقیه عن القرون الخالیه. به کوشش زاخائو، آلمان: لایپزیگ، 1923م، ص 217.
- ↑ بیرونی، ابوریحان. آثارالباقیه. ترجمه اکبر داناسرشت، تهران: 1363، امیرکبیر، ص 330.
- ↑ معین، محمد. «جشن نوروز»، جهان نو. س اول، ش 1، خرداد 1325، ص 212.
- ↑ بلوکباشی، علی. نوروز: جشن نوزایی آفرینش. تهران: 1380، دفتر پژوهشهای فرهنگی، ص. 98.