پرش به محتوا

ایل مامش: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Samei (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱: خط ۱:
'''مامش،''' از ایلات کرد سنّی مذهب [[آذربایجان غربی|استان آذربایجان غربی]].
'''مامش،''' از ایلات کرد سنّی مذهب [[آذربایجان غربی|استان آذربایجان غربی]].


درگذشته ایل مامش به همراه ایل بلباس و چند ایل دیگر اتحادیه بزرگی را تشکیل داده بودند که بعد‌ها این اتحادیه از هم پاشید<ref>ادموندز، سیسیل جی. '''''ترک‌ها، کردها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 241-242.</ref>.<sup>1</sup>
درگذشته [[ایل]] مامش به همراه ایل بلباس و چند [[ایل]] دیگر اتحادیه بزرگی را تشکیل داده بودند که بعد‌ها این اتحادیه از هم پاشید<ref>ادموندز، سیسیل جی. '''''ترک‌ها، کردها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 241-242.</ref>.  


منطقه استقرار مامش‌ها در شرق لاوین وجلگه‌های اطراف پیران‌شهر، نَقَده و اُشْنَویه قرار دارد. گروهی از مامش‌ها، که مامش رشکه ( مامش سیاه) خوانده می‌شوند در چندین روستای [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] بر کناره رود ژارآوا سکونت دارند<ref>ادموندز، سیسیل جی. '''''ترک‌ها، کردها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص. 242.</ref>. در گذشته تمام ایل مامش کوچنده بودند، لکن امروزه اکثراً یکجانشین شده‌اند<ref>اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص 34، 403.</ref> گروه‌هایی از مامش‌ها برای چرای دام‌هایشان بین دهستان‌های شهرستان‌های [[ارومیه|اورمیه]]، اشنویه، بوکان، سردشت، مهاباد، میاندو‌آب و نقده در [[آذربایجان غربی|استان آذربایجان غربی]] ییلاق و قشلاق می‌کنند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377ش، جمعیت عشایری دهستان‌ها.''''' تهران: 1378، ص 21-30.</ref>.
منطقه استقرار مامش‌ها در شرق لاوین وجلگه‌های اطراف پیران‌شهر، نَقَده و اُشْنَویه قرار دارد. گروهی از مامش‌ها، که مامش رشکه ( مامش سیاه) خوانده می‌شوند در چندین روستای [https://dmelal.ir/index.php?title=%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82 عراق] بر کناره رود ژارآوا سکونت دارند<ref>ادموندز، سیسیل جی. '''''ترک‌ها، کردها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص. 242.</ref>. در گذشته تمام ایل مامش کوچنده بودند، لکن امروزه اکثراً یکجانشین شده‌اند<ref>اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص 34، 403.</ref> گروه‌هایی از مامش‌ها برای چرای دام‌هایشان بین دهستان‌های شهرستان‌های [[ارومیه|اورمیه]]، اشنویه، بوکان، سردشت، مهاباد، میاندو‌آب و نقده در [[آذربایجان غربی|استان آذربایجان غربی]] ییلاق و قشلاق می‌کنند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377ش، جمعیت عشایری دهستان‌ها.''''' تهران: 1378، ص 21-30.</ref>.


ایل مامش از 8 طایفه و چندین تیره تشکیل شده است. هر تیره نیز به واحدهای کوچکتر اوبه یا بلوک و او یا مال نیز تقسیم می‌شود. برخی از مهم‌ترین طوایف ایل مامش عبارتند از: قادری، امیرعشایری، خل‌آقایی، پاشایی<ref>اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص 33، 403، 405-406.</ref>. اکثر رؤسا و سران [[ایل]] از طایفه مهم امیر‌عشایری برمی‌خاسته‌اند<ref>'''''هنر و مردم'''''. ش7، ص 22.</ref>. رئیس ایل تا 1341ش علی‌آقا امیر عشایر بوده است.
ایل مامش از 8 طایفه و چندین تیره تشکیل شده است. هر تیره نیز به واحدهای کوچکتر اوبه یا بلوک و او یا مال نیز تقسیم می‌شود. برخی از مهم‌ترین طوایف ایل مامش عبارتند از: قادری، امیرعشایری، خل‌آقایی، پاشایی<ref>اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص 33، 403، 405-406.</ref>. اکثر رؤسا و سران [[ایل]] از طایفه مهم امیر‌عشایری برمی‌خاسته‌اند<ref>'''''هنر و مردم'''''. ش7، ص 22.</ref>. رئیس [[ایل]] تا 1341ش علی‌آقا امیر عشایر بوده است.


شمار کوچندگان این [[ایل]] را در 1377ش 783 خانوار و 6757 نفر تخمین زده‌اند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی.''''' تهران: 1378، ص 20.</ref>. کشاورزی و دامداری در ایل مامش به جهت آب و هوای مناسب منطقه و زمین‌های کشاورزی مرغوب وچراگاه‌های فراوان از رونق بسیاری برخوردار است<ref>اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص.403.</ref>.<sup>8</sup> مامش‌ها سنی [[شافعی|شافعی مذهب]] هستند<ref> '''''هنر و مردم'''''. ش7، ص23-24.</ref>.<sup>9</sup>
شمار کوچندگان این [[ایل]] را در 1377ش 783 خانوار و 6757 نفر تخمین زده‌اند<ref>'''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی.''''' تهران: 1378، ص 20.</ref>. کشاورزی و دامداری در ایل مامش به جهت آب و هوای مناسب منطقه و زمین‌های کشاورزی مرغوب وچراگاه‌های فراوان از رونق بسیاری برخوردار است<ref>اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص.403.</ref>.<sup>8</sup> مامش‌ها سنی [[شافعی|شافعی مذهب]] هستند<ref> '''''هنر و مردم'''''. ش7، ص23-24.</ref>.<sup>9</sup>
خط ۱۶: خط ۱۶:


== مآخذ ==
== مآخذ ==
1.     ادموندز، سیسیل جی. '''''ترک‌ها، کردها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 241-242.
<references />


2.      ادموندز، سیسیل جی. '''''ترک‌ها، کردها، عرب‌ها'''''. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص. 242.
== منبع اصلی ==
 
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
3.     اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص 34، 403.
 
4.     '''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377ش، جمعیت عشایری دهستان‌ها.''''' تهران: 1378، ص 21-30.
 
5.     اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، ص 33، 403، 405-406.
 
6.     '''''هنر و مردم'''''. ش7، ص 22.
 
7.     '''''سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی.''''' تهران: 1378، ص 20.
 
8.   اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. '''''ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی'''''. بندرانزلی: 1366، 403.
 
9.     '''''هنر و مردم'''''. ش7، ص23-24.


== نویسنده مقاله ==
معصومه ابراهیمی
معصومه ابراهیمی
[[رده:جامعه و نظام اجتماعی]]
[[رده:مردم شناسی]]

نسخهٔ ‏۱۲ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۱۴

مامش، از ایلات کرد سنّی مذهب استان آذربایجان غربی.

درگذشته ایل مامش به همراه ایل بلباس و چند ایل دیگر اتحادیه بزرگی را تشکیل داده بودند که بعد‌ها این اتحادیه از هم پاشید[۱].

منطقه استقرار مامش‌ها در شرق لاوین وجلگه‌های اطراف پیران‌شهر، نَقَده و اُشْنَویه قرار دارد. گروهی از مامش‌ها، که مامش رشکه ( مامش سیاه) خوانده می‌شوند در چندین روستای عراق بر کناره رود ژارآوا سکونت دارند[۲]. در گذشته تمام ایل مامش کوچنده بودند، لکن امروزه اکثراً یکجانشین شده‌اند[۳] گروه‌هایی از مامش‌ها برای چرای دام‌هایشان بین دهستان‌های شهرستان‌های اورمیه، اشنویه، بوکان، سردشت، مهاباد، میاندو‌آب و نقده در استان آذربایجان غربی ییلاق و قشلاق می‌کنند[۴].

ایل مامش از 8 طایفه و چندین تیره تشکیل شده است. هر تیره نیز به واحدهای کوچکتر اوبه یا بلوک و او یا مال نیز تقسیم می‌شود. برخی از مهم‌ترین طوایف ایل مامش عبارتند از: قادری، امیرعشایری، خل‌آقایی، پاشایی[۵]. اکثر رؤسا و سران ایل از طایفه مهم امیر‌عشایری برمی‌خاسته‌اند[۶]. رئیس ایل تا 1341ش علی‌آقا امیر عشایر بوده است.

شمار کوچندگان این ایل را در 1377ش 783 خانوار و 6757 نفر تخمین زده‌اند[۷]. کشاورزی و دامداری در ایل مامش به جهت آب و هوای مناسب منطقه و زمین‌های کشاورزی مرغوب وچراگاه‌های فراوان از رونق بسیاری برخوردار است[۸].8 مامش‌ها سنی شافعی مذهب هستند[۹].9

نیز نگاه کنید به

مآخذ

  1. ادموندز، سیسیل جی. ترک‌ها، کردها، عرب‌ها. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص 241-242.
  2. ادموندز، سیسیل جی. ترک‌ها، کردها، عرب‌ها. ترجمه ابراهیم یونسی، تهران: 1367، ص. 242.
  3. اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی. بندرانزلی: 1366، ص 34، 403.
  4. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377ش، جمعیت عشایری دهستان‌ها. تهران: 1378، ص 21-30.
  5. اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی. بندرانزلی: 1366، ص 33، 403، 405-406.
  6. هنر و مردم. ش7، ص 22.
  7. سرشماری اجتماعی، اقتصادی عشایر کوچنده 1377، نتایج تفصیلی. تهران: 1378، ص 20.
  8. اسکندر‌ی‌نیا، ابراهیم. ساختار سازمان ایلات و شیوه معیشت عشایر آذریایجان‌غربی. بندرانزلی: 1366، ص.403.
  9.  هنر و مردم. ش7، ص23-24.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

معصومه ابراهیمی