هفت پیکر: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''هفت پیکر،''' یا ''هفتگنبد'' یا ''بهرامنامه'' نامهای گوناگون چهارمین مثنوی از پنجگنج حکیم نظامی گنجوی موضوعآن داستان بهرامگور یا بهرام پنجم ساسانی (420-438م)، از قصههای مشهور [[ساسانیان|دوره ساسانی]] است<ref>خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 541.</ref>. | '''هفت پیکر،''' یا ''هفتگنبد'' یا ''بهرامنامه'' نامهای گوناگون چهارمین مثنوی از پنجگنج حکیم نظامی گنجوی موضوعآن داستان بهرامگور یا [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام پنجم ساسانی]] (420-438م)، از قصههای مشهور [[ساسانیان|دوره ساسانی]] است<ref>خانلری (کیا)، زهرا. '''''فرهنگ ادبیات فارسی'''''. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 541.</ref>. | ||
نظامی در 593ق / 1197م این منظومه را در 5130 (یا 5136)بیت به نام سلطان علاءالدین کرپ ارسلان آقسنقری، حاکم مراغه سروده است<ref name=":0">رادفر، ابوالقاسم. '''''کتابشناسی نظامی گنجوی'''''. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1371، ص 109.</ref>. در این مثنوی، نظامی نخست بهشرح دوران کودکی و جوانی [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام گور]] تا زمان جلوس او بر تخت سلطنت می پردازد. سپس از ازدواج [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام]] با 7 دختر از 7 پادشاه 7 اقلیم و جای دادن آنان در 7 گنبد به 7 رنگ و مهمان شدن بهرام در هریک از روزهای هفته به یکی از آن دختران و قصههایی که از زبان آنها می شنود، سخن می راند<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: ابنسینا، 1347، ج 2، ص 803-804.</ref>. پس از آن پریشانی کار ملک به سبب غفلت [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام]] از کارها و حمله ملک [https://dmelal.ir/index.php?title=%DA%86%DB%8C%D9%86 چین] به [[کشور ایران|ایران]] و داستان ستمهای «راست روشن» وزیر و هوشیار شدن [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام]] را شرح می دهد. در پایان نیز به رفتنپادشاه در پی گورخر به غار و ناپدید شدن وی اشاره می کند<ref name=":0" />. با اینکه موضوع عمده داستان هفتپیکر است، اما در واقع هفت پیکر تنها یکی از موضوعهای این مثنوی را تشکیل می دهد<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'''''. ترجمه علی پاشاصالح. تهران: امیرکبیر، 1358، ج 2، ص 689. </ref><ref>بامداد، ا. '''''افسانههای هفتگنبد (تلخیص هفت پیکر نظامی)''.''' تهران: نیل، 1337.</ref><ref>'''''مجموعه مقالات''''' '''''کنگره بینالمللی بزرگداشت نخستین سده تولد حکیم نظامی گنجوی'''.'' تبریز: دانشگاه تبریز، 1372، 3ج.</ref><ref>زنجانی، برات. '''''برگزیدهای از هفت پیکر نظامی گنجوی'''''. تهران: امیرکبیر، 1364.</ref><ref>معین، محمد'''. ''تحلیل هفت پیکر نظامی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1338.</ref><ref>وحید دستگردی، حسن. '''''هفت پیکر یا بهرامنامه'''''. تهران: ابنسینا، 1316.</ref>. | نظامی در 593ق / 1197م این منظومه را در 5130 (یا 5136)بیت به نام سلطان علاءالدین کرپ ارسلان آقسنقری، حاکم مراغه سروده است<ref name=":0">رادفر، ابوالقاسم. '''''کتابشناسی نظامی گنجوی'''''. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1371، ص 109.</ref>. در این مثنوی، نظامی نخست بهشرح دوران کودکی و جوانی [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام گور]] تا زمان جلوس او بر تخت سلطنت می پردازد. سپس از ازدواج [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام]] با 7 دختر از 7 پادشاه 7 اقلیم و جای دادن آنان در 7 گنبد به 7 رنگ و مهمان شدن بهرام در هریک از روزهای هفته به یکی از آن دختران و قصههایی که از زبان آنها می شنود، سخن می راند<ref>صفا، ذبیحالله. '''''تاریخ ادبیات در ایران'''''. تهران: ابنسینا، 1347، ج 2، ص 803-804.</ref>. پس از آن پریشانی کار ملک به سبب غفلت [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام]] از کارها و حمله ملک [https://dmelal.ir/index.php?title=%DA%86%DB%8C%D9%86 چین] به [[کشور ایران|ایران]] و داستان ستمهای «راست روشن» وزیر و هوشیار شدن [[بهرام(پادشاه ساسانی)|بهرام]] را شرح می دهد. در پایان نیز به رفتنپادشاه در پی گورخر به غار و ناپدید شدن وی اشاره می کند<ref name=":0" />. با اینکه موضوع عمده داستان هفتپیکر است، اما در واقع هفت پیکر تنها یکی از موضوعهای این مثنوی را تشکیل می دهد<ref>براون، ادوارد. '''''تاریخ ادبی ایران'''''. ترجمه علی پاشاصالح. تهران: امیرکبیر، 1358، ج 2، ص 689. </ref><ref>بامداد، ا. '''''افسانههای هفتگنبد (تلخیص هفت پیکر نظامی)''.''' تهران: نیل، 1337.</ref><ref>'''''مجموعه مقالات''''' '''''کنگره بینالمللی بزرگداشت نخستین سده تولد حکیم نظامی گنجوی'''.'' تبریز: دانشگاه تبریز، 1372، 3ج.</ref><ref>زنجانی، برات. '''''برگزیدهای از هفت پیکر نظامی گنجوی'''''. تهران: امیرکبیر، 1364.</ref><ref>معین، محمد'''. ''تحلیل هفت پیکر نظامی'''''. تهران: دانشگاه تهران، 1338.</ref><ref>وحید دستگردی، حسن. '''''هفت پیکر یا بهرامنامه'''''. تهران: ابنسینا، 1316.</ref>. | ||
| خط ۹: | خط ۹: | ||
== مآخذ == | == مآخذ == | ||
<references /> | |||
== منبع اصلی == | |||
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]، | |||
== نویسنده مقاله == | |||
ابوالقاسم رادفر | ابوالقاسم رادفر | ||
[[رده:ادبیات و زبان شناسی]] | |||
[[رده:ادبیات]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۵ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۵۴
هفت پیکر، یا هفتگنبد یا بهرامنامه نامهای گوناگون چهارمین مثنوی از پنجگنج حکیم نظامی گنجوی موضوعآن داستان بهرامگور یا بهرام پنجم ساسانی (420-438م)، از قصههای مشهور دوره ساسانی است[۱].
نظامی در 593ق / 1197م این منظومه را در 5130 (یا 5136)بیت به نام سلطان علاءالدین کرپ ارسلان آقسنقری، حاکم مراغه سروده است[۲]. در این مثنوی، نظامی نخست بهشرح دوران کودکی و جوانی بهرام گور تا زمان جلوس او بر تخت سلطنت می پردازد. سپس از ازدواج بهرام با 7 دختر از 7 پادشاه 7 اقلیم و جای دادن آنان در 7 گنبد به 7 رنگ و مهمان شدن بهرام در هریک از روزهای هفته به یکی از آن دختران و قصههایی که از زبان آنها می شنود، سخن می راند[۳]. پس از آن پریشانی کار ملک به سبب غفلت بهرام از کارها و حمله ملک چین به ایران و داستان ستمهای «راست روشن» وزیر و هوشیار شدن بهرام را شرح می دهد. در پایان نیز به رفتنپادشاه در پی گورخر به غار و ناپدید شدن وی اشاره می کند[۲]. با اینکه موضوع عمده داستان هفتپیکر است، اما در واقع هفت پیکر تنها یکی از موضوعهای این مثنوی را تشکیل می دهد[۴][۵][۶][۷][۸][۹].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ خانلری (کیا)، زهرا. فرهنگ ادبیات فارسی. تهران: بنیاد فرهنگ ایران، 1348، ص 541.
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ رادفر، ابوالقاسم. کتابشناسی نظامی گنجوی. تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی، 1371، ص 109.
- ↑ صفا، ذبیحالله. تاریخ ادبیات در ایران. تهران: ابنسینا، 1347، ج 2، ص 803-804.
- ↑ براون، ادوارد. تاریخ ادبی ایران. ترجمه علی پاشاصالح. تهران: امیرکبیر، 1358، ج 2، ص 689.
- ↑ بامداد، ا. افسانههای هفتگنبد (تلخیص هفت پیکر نظامی). تهران: نیل، 1337.
- ↑ مجموعه مقالات کنگره بینالمللی بزرگداشت نخستین سده تولد حکیم نظامی گنجوی. تبریز: دانشگاه تبریز، 1372، 3ج.
- ↑ زنجانی، برات. برگزیدهای از هفت پیکر نظامی گنجوی. تهران: امیرکبیر، 1364.
- ↑ معین، محمد. تحلیل هفت پیکر نظامی. تهران: دانشگاه تهران، 1338.
- ↑ وحید دستگردی، حسن. هفت پیکر یا بهرامنامه. تهران: ابنسینا، 1316.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
ابوالقاسم رادفر