پرش به محتوا

قاسم بن علی حریری: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی ایران
Karimian (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Karimian (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''حريري''' (446ـ 515 ق / 1054ـ 1121 م)، اديب، نويسنده عربي نويس.
[[پرونده:قاسم بن علی حریری.jpg|بندانگشتی|قاسم بن علی حریری برگرفته از وبسایت ابادیس قابل بازیابی از<nowiki/>https://abadis.ir/fatofa/%D9%82%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D8%B1%DB%8C/]]
'''[[قاسم بن علی حریری|حریری]]''' (446ـ 515 ق / 1054ـ 1121 م)، ادیب، نویسنده [[عربی]] نویس.


ابومحمد قاسم بن علي حريري بصري حرامي در قصبة ميشان در نزديكي بصره از خانواده‌اي عرب به دنيا آمد. در ابتداي جواني به بصره رفت و در محلة بني حرام سكنا گزيد و در محضر استاداني چون ابوالقاسم فضل بن محمد بصري به تحصيل علوم ديني و لغت و نحو پرداخت.<sup>1</sup> بعدها از ائمه ادب زمان خويش گرديد. وجه انتساب وي به حريري يا ابن حريري اشتغال پدر يا جدّش به كار حريربافي يا حريرفروشي و انتسابش به حرامي به سبب سكونتش در محلة بني حرام بوده است. حريري در زندگي مرد موفق و ثروتمندي بود. ضمن كار ديواني (دولتي) به تأليف و تدريس و افاده مي‌پرداخت.<sup>2</sup> ظاهري زشت و ناخوشايند داشت. از حمايت و دوستي انوشروان بن خالد، وزير با ذوق سلجوقي برخوردار بود. گويا ''مقامات'' خود را نيز به تشويق اين وزير نوشت و بدو تقديم كرد.<sup>3</sup> سرانجام در زادگاهش درگذشت. ابن خلكان مي‌گويد كه هركس او را به نيكي شناخته باشد، بر فضل و فزوني و گستردگي دانش او گواهي مي‌دهد.<sup>4</sup> مشهورترين كتاب او ''مقامات حريري'' است كه آن را در 495ق / 1102م به تقليد از ''مقامات'' بديع‌الزمان همداني<sup>*</sup> به زبان عربي در 50 مقامه آغاز كرد و در 504ق / 1110م پايان بخشيد.<sup>5</sup> ''درةالغواصّ في اوهام الخواصّ''؛ ''ملحة الاعراب،'' منظومه‌اي در نحو؛ ''ديوان اشعار'' و ''مجموعة رسائل'' از ديگر آثار او هستند.<sup>6</sup>
[[قاسم بن علی حریری|ابومحمد قاسم بن علی حریری بصری]] حرامی در قصبه میشان در نزدیكی بصره از خانواده‌ای [[عربی|عرب]] به دنیا آمد. در ابتدای جوانی به بصره رفت و در محله بنی حرام سكنا گزید و در محضر استادانی چون ابوالقاسم فضل بن محمد بصری به تحصیل علوم دینی و لغت و نحو پرداخت<ref>ابراهیمی حریری، فارس. '''''مقامه‌نویسی در ادبیات فارسی'''''. تهران: دانشگاه تهران، چ 1، 1346، ‌ص 76.</ref>. بعدها از ائمه [[ادب]] زمان خویش گردید. وجه انتساب وی به حریری یا ابن حریری اشتغال پدر یا جدّش به كار حریربافی یا حریرفروشی و انتسابش به حرامی به سبب سكونتش در محله بنی حرام بوده است. حریری در زندگی مرد موفق و ثروتمندی بود. ضمن كار دیوانی (دولتی) به تألیف و تدریس و افاده می‌پرداخت<ref>ذكاوتی قراگزلو، ‌علی رضا. '''''بدیع‌الزمان همدانی و مقامات‌نویسی'''''. تهران: انتشارات اطلاعات، چ1، 1364، ص 81.</ref>. ظاهری زشت و ناخوشایند داشت. از حمایت و دوستی انوشروان بن خالد، وزیر با ذوق [[سلجوقیان|سلجوقی]] برخوردار بود. گویا ''مقامات'' خود را نیز به تشویق این وزیر نوشت و بدو تقدیم كرد<ref>براون، ‌ادوارد. '''''از سنایی تا سعدی'''''. ترجمه غلامحسین صدری افشار، تهران: مروارید، چ 1، 1351، ص 58.</ref>. سرانجام در زادگاهش درگذشت. ابن خلكان می‌گوید كه هركس او را به نیكی شناخته باشد، بر فضل و فزونی و گستردگی دانش او گواهی می‌دهد<ref>طه، ندا''. '''ادبیات تطبیقی'''''. ترجمه زهرا خسروی، تهران: فرزان، 1380، ص 140ـ 141.</ref>. مشهورترین [[کتاب|كتاب]] او ''[[مقام|مقامات]] حریری'' است كه آن را در 495ق / 1102م به تقلید از ''مقامات'' بدیع‌الزمان [[همدان|همدانی]]<sup>*</sup> به زبان [[عربی]] در 50 مقامه آغاز كرد و در 504ق / 1110م پایان بخشید<ref>خطیبی، ‌حسین. '''''فنّ نثر در ادب فارسی'''''. تهران: زوّار، چ 1، 1366، ج1، ص 564.</ref>. ''دره الغواصّ فی اوهام الخواصّ''؛ ''ملحه الاعراب،'' منظومه‌ای در نحو؛ ''دیوان اشعار'' و ''مجموعه رسائل'' از دیگر آثار او هستند<ref>روّاقی، علی. مقدمه بر '''''مقامات حریری'''''. تهران: مؤسسه فرهنگی شهید محمد رواقی، ‌چ 1، 1364، ص 5 (پیشگفتار).</ref>.


نیز نگاه کنید به  
== نیز نگاه کنید به ==


'''مآخذ:'''
* [[سلجوقیان|سلجوقی]]
* [[عربی]]
* [[ادب]]
* ''[[مقام|مقامات]]''
* [[کتاب|كتاب]]


# ابراهيمي حريري، فارس. '''''مقامه‌نويسي در ادبيات فارسي'''''. تهران: دانشگاه تهران، چ 1، 1346، ‌ص 76.
== '''مآخذ''' ==
# ذكاوتي قراگزلو، ‌علي رضا. '''''بديع‌الزمان همداني و مقامات‌نويسي'''''. تهران: انتشارات اطلاعات، چ1، 1364، ص 81..
# براون، ‌ادوارد. '''''از سنايي تا سعدي'''''. ترجمة غلامحسين صدري افشار، تهران: مرواريد، چ 1، 1351، ص 58.
# طه، ندا''. '''ادبيات تطبيقي'''''. ترجمة زهرا خسروي، تهران: فرزان، 1380، ص 140ـ 141.
# خطيبي، ‌حسين. '''''فنّ نثر در ادب فارسي'''''. تهران: زوّار، چ 1، 1366، ج1، ص 564.
# روّاقي، علي. مقدمه بر '''''مقامات حريري'''''. تهران: مؤسسه فرهنگي شهيد محمد رواقي، ‌چ 1، 1364، ص 5 (پيشگفتار).


== منبع اصلی ==
[https://icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی] (1398). دانشنامه ایران. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی]،
== نویسنده مقاله ==
ابوالقاسم رادفر
ابوالقاسم رادفر
منبع اصلی
نویسنده مقاله

نسخهٔ ‏۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۰۰

قاسم بن علی حریری برگرفته از وبسایت ابادیس قابل بازیابی ازhttps://abadis.ir/fatofa/%D9%82%D8%A7%D8%B3%D9%85-%D8%A8%D9%86-%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D8%B1%DB%8C/

حریری (446ـ 515 ق / 1054ـ 1121 م)، ادیب، نویسنده عربی نویس.

ابومحمد قاسم بن علی حریری بصری حرامی در قصبه میشان در نزدیكی بصره از خانواده‌ای عرب به دنیا آمد. در ابتدای جوانی به بصره رفت و در محله بنی حرام سكنا گزید و در محضر استادانی چون ابوالقاسم فضل بن محمد بصری به تحصیل علوم دینی و لغت و نحو پرداخت[۱]. بعدها از ائمه ادب زمان خویش گردید. وجه انتساب وی به حریری یا ابن حریری اشتغال پدر یا جدّش به كار حریربافی یا حریرفروشی و انتسابش به حرامی به سبب سكونتش در محله بنی حرام بوده است. حریری در زندگی مرد موفق و ثروتمندی بود. ضمن كار دیوانی (دولتی) به تألیف و تدریس و افاده می‌پرداخت[۲]. ظاهری زشت و ناخوشایند داشت. از حمایت و دوستی انوشروان بن خالد، وزیر با ذوق سلجوقی برخوردار بود. گویا مقامات خود را نیز به تشویق این وزیر نوشت و بدو تقدیم كرد[۳]. سرانجام در زادگاهش درگذشت. ابن خلكان می‌گوید كه هركس او را به نیكی شناخته باشد، بر فضل و فزونی و گستردگی دانش او گواهی می‌دهد[۴]. مشهورترین كتاب او مقامات حریری است كه آن را در 495ق / 1102م به تقلید از مقامات بدیع‌الزمان همدانی* به زبان عربی در 50 مقامه آغاز كرد و در 504ق / 1110م پایان بخشید[۵]. دره الغواصّ فی اوهام الخواصّ؛ ملحه الاعراب، منظومه‌ای در نحو؛ دیوان اشعار و مجموعه رسائل از دیگر آثار او هستند[۶].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

ابوالقاسم رادفر

  1. ابراهیمی حریری، فارس. مقامه‌نویسی در ادبیات فارسی. تهران: دانشگاه تهران، چ 1، 1346، ‌ص 76.
  2. ذكاوتی قراگزلو، ‌علی رضا. بدیع‌الزمان همدانی و مقامات‌نویسی. تهران: انتشارات اطلاعات، چ1، 1364، ص 81.
  3. براون، ‌ادوارد. از سنایی تا سعدی. ترجمه غلامحسین صدری افشار، تهران: مروارید، چ 1، 1351، ص 58.
  4. طه، ندا. ادبیات تطبیقی. ترجمه زهرا خسروی، تهران: فرزان، 1380، ص 140ـ 141.
  5. خطیبی، ‌حسین. فنّ نثر در ادب فارسی. تهران: زوّار، چ 1، 1366، ج1، ص 564.
  6. روّاقی، علی. مقدمه بر مقامات حریری. تهران: مؤسسه فرهنگی شهید محمد رواقی، ‌چ 1، 1364، ص 5 (پیشگفتار).