برهان صدیقین

برهان صِدّیقین، استوارترین برهان بر اثبات ذاتِ حق است و آن برهانی است به روش استدلال از علت به معلول. سبب نامگذاری این برهان به صدیقین، آن است که شیوه استدلال صدیقین یعنی شیوه انبیاء و حکمای الهی همانا شیوه تأمل در هستی به قصد اثبات هستی مطلق است. این شیوه روشی است الهی و قرآنی. این برهان را نخستین بار ابن‌سینا، از راه تقسیم موجود به واجب و ممکن و تأکید بر این معنا که وجود ممکن به سبب بطلان دور و تسلسل، نیازمند به وجود واجب است، طرح کرد و سپس ملاصدرا ان را بر پایه «اصالت وجود» و «وحدت حقیقت وجود» چنین اقامه نمود که: چون وجود، حقیقتی است اصیل و واحد و دارای مراتب و شئون، لاجرم ثانی ندارد و ذاتاً بی‌نیاز از غیر است و همین وجود یگانه اصیلِ بی‌نیاز از غیر است که از ان به «حق» و «خدا» تعبیر می‌شود.

نیز نگاه کنید به

• برهان
• واجب
• اصالت وجود
  

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

اصغر دادبه