ساق پیچ

ساق پیچ، نواری پارچه‌ای و یا نوعی پوشش پارچه‌ای و یا گاه چرمی و مانند آن که ساق پا را با آن بپوشانند^[۱].

ایران باستان

در ایران، قبل از آریاییان، بر ساق پای برخی از جنگیان ایلام باستان نوعی ساق پوش دیده می‌شود^[۲]. که اغلب از قوزک پا تا زیر زانوان را می‌پوشاند. اما نوعی از این ساق پوش‌ها، گاه حتی تا بالای زانوان هم می‌رسید که با تسمه‌هایی به پا محکم شده بود^[۳].

ابتدای اسلام تا مغول

در این دوره‌ها نیز از ساق پوش‌ها استفاده می‌شده است^[۴].

مغول تا عصر حاضر

در دوره مغول اغلب ساق پوش‌ها، صفحاتی فلزی بودند^[۵]^[۶]^[۷]. که در دوره‌های بعدی نبز استفاده می‌شد^[۸]^[۹] ^[۱۰]^[۱۱]، صفویان ظاهراً غیر از صفحات فلزی، از قطعات چرمی و یا از الیاف متراکم و بافته شده نوعی گیاه نیز برای تهیه ساق پوش‌های خود استفاده می‌کردند^[۱۲]^[۱۳]. این ساق پوش‌ها را معمولاً با پنج بندینک به پا می‌بستند، یعنی پشت پا را این ساق پوش‌ها نمی‌پوشاند. در بیشتر مواقع زانوبندی نیز بر آن بسته می‌شد^[۱۴]^[۱۵]^[۱۶].

نیز نگاه کنید به

زانوبند

مآخذ

↑ یادداشت مولف.
↑ Amiet,P.Glyptique Susienne,Paris,1972,vol I,P.223,vol II,Pl.160,no 1729
↑ Amiet,P.Glyptique Susienne,Paris,vol I,Pp.229-235,260,vol II,Pl.161-164,175,no 1746-1770,1794-1798,2021
↑ ابن اثیر، عزالدین ابوالحسن. الکامل فی التاریخ. بیروت: دارصادر، داربیروت، 1385ق/1965م، ج4، ص 209-21، ج5، ص81-82.
↑ Gray,B; La peinture Persane,Genève,1977,Pp.47-52
↑ نسخه دیوان خواجوی کرمانی، بغداد. موزه لندن، لوندرز،Add.18113 ، ورقه 31.
↑ نسخه شاهنامه، تبریز: توپکاپی استانبول، عکاشه، باب الثالث، 157-158، لوحه 153رنگی.
↑ Gray,B; La peinture Persane,Genève,1977,Pp.66-67,106.
↑ شاهنامه (رزم نامه) تیموری، موزه لندن، لندرزor.2780 ، ورقه 213.
↑ خاورنامه ابن حسام، موزه هنرهای تزیینی تهران. ورقه 211.
↑ لصراف، شهاب، الفروسیه، الریاض. المکتبه العربیه السعودیه، 1421ق، ج2، ص244، لوحه 199، نقش سیاه و سفید. موزه برلین، S. 24.
↑ شاهنامه‌های کاخ گلستان. ش 1946، ص39، 697، مجالس دوم، چهل و هفتم و هفتاد و پنجم؛ ش 2245، ص573، مجلس پنجاه و پنجم.
↑ شاهنامه‌های موزه ایران باستان. ش2120-312، ص357، مجلس هفدهم؛ همانجا، تک‌برگ، ش4532.
↑ Maddison,F;E.S.Smith; Science,tools & magic, the Nasser D.Khalili collection of Islamic art,ed,J.Raby,Oxford university press,vol XII,1997, Pp.28-29
↑ کپی شاهنامه، ظاهراً دربار مغولان هند، حدود 1204-1205ق (1790م)، مجموعه خلیلی، Mss 145 f 75a.
↑ شاهنامه موزه رضا عباسی، داوری- شیرازی، ص113، مجلس ششم.

منبع اصلی

سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،

نویسنده مقاله

محمدرضا چیت ساز

[1] یادداشت مولف.

[2] Amiet,P.Glyptique Susienne,Paris,1972,vol I,P.223,vol II,Pl.160,no 1729

[3] Amiet,P.Glyptique Susienne,Paris,vol I,Pp.229-235,260,vol II,Pl.161-164,175,no 1746-1770,1794-1798,2021

[4] ابن اثیر، عزالدین ابوالحسن. الکامل فی التاریخ. بیروت: دارصادر، داربیروت، 1385ق/1965م، ج4، ص 209-21، ج5، ص81-82.

[5] Gray,B; La peinture Persane,Genève,1977,Pp.47-52

[6] نسخه دیوان خواجوی کرمانی، بغداد. موزه لندن، لوندرز،Add.18113 ، ورقه 31.

[7] نسخه شاهنامه، تبریز: توپکاپی استانبول، عکاشه، باب الثالث، 157-158، لوحه 153رنگی.

[8] Gray,B; La peinture Persane,Genève,1977,Pp.66-67,106.

[9] شاهنامه (رزم نامه) تیموری، موزه لندن، لندرزor.2780 ، ورقه 213.

[10] خاورنامه ابن حسام، موزه هنرهای تزیینی تهران. ورقه 211.

[11] لصراف، شهاب، الفروسیه، الریاض. المکتبه العربیه السعودیه، 1421ق، ج2، ص244، لوحه 199، نقش سیاه و سفید. موزه برلین، S. 24.

[12] شاهنامه‌های کاخ گلستان. ش 1946، ص39، 697، مجالس دوم، چهل و هفتم و هفتاد و پنجم؛ ش 2245، ص573، مجلس پنجاه و پنجم.

[13] شاهنامه‌های موزه ایران باستان. ش2120-312، ص357، مجلس هفدهم؛ همانجا، تک‌برگ، ش4532.

[14] Maddison,F;E.S.Smith; Science,tools & magic, the Nasser D.Khalili collection of Islamic art,ed,J.Raby,Oxford university press,vol XII,1997, Pp.28-29

[15] کپی شاهنامه، ظاهراً دربار مغولان هند، حدود 1204-1205ق (1790م)، مجموعه خلیلی، Mss 145 f 75a.

[16] شاهنامه موزه رضا عباسی، داوری- شیرازی، ص113، مجلس ششم.

[۱]

[۲]

[۳]

[۴]

[۵]

[۶]

[۷]

[۸]

[۹]

[۱۰]

[۱۱]

[۱۲]

[۱۳]

[۱۴]

[۱۵]

[۱۶]