اجتماعیون عامیون
اجتماعیون عامیون، حزب یا فرقه دموکرات، توسط سید حسن تقیزاده و به کمک عدهای از مشروطه خواهان تندرو معروف به انقلابی، در سال 1337ق / ؟م تشکیل شد[۱]. مرامنامه حزب، شامل یک مقدمه و هفت فصل با عناوین حقوق مدنیه، قانون انتخابات، قوه ؟، امور روحانی و معارف، دفاع ملی و اصول اقتصادی بود. این حزب در مجلس سوم ـ مقارن با جنگ جهانی اول ـ از مواضع خود در برابر آلمان عدول کرده و با حزب اعتدالیون ائتلاف کرد[۲].
در مجلس اول تا پنجم به عنوان جناحی تندرو و رادیکال در پیشبرد انقلاب مشروطیت و حوادث آن نقش مهمی ایفا کرد[۳].حزب دمکرات که شامل محافل رسمی جهت تعیین اعضاء و وظایف بود. از آنجا که در میان طبقه متوسط طرفدارانی به دست آورد بر اصولی چون وطنپرستی و سیاست مستقل ملی تأکید میکرد[۴]. ارگان این حزب روزنامه ایران نو بود و از رهبران برجسته آن میتوان به مساوات، شیخ ابراهیم زنجانی و حسینقلیخان نواب اشاره کرد[۵]. حیدرخان عمو اوقلی نقش مهمی در پیوند دمکراتهای تهران با سوسیال دموکراتهای باکو داشت[۶]. سرانجام دو دستگی میان سران حزب، موجب تضعیف و تقسیم آن به تشکلی و ضد تشکلی شد[۷].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ ملک زاده، مهدی. تاریخ انقلاب مشروطیت ایران. ج 6و7، تهران: علمی، 1363، ص1360.
- ↑ اتحادیه، منصوره. احزاب سیاسی درمجلس سوم. تهران: تاریخ ایران، 1371، ص104.
- ↑ اتحادیه، منصوره. پیدایش و تحول احزاب سیاسی مشروطیت. تهران: گستره، 1361، ص1910 به بعد.
- ↑ ژانت آفاری. انقلاب مشروطه ایران. ترجمه رضا رضایی، تهران: بیستون، 1379، ص121.
- ↑ احزاب سیاسی ایران. نشریه بنیاد تاریخ انقلاب اسلامی ایران، سال 4، ش 55-54، بهار و تابستان 78.
- ↑ آبراهامیان، یرواند. ایران بین دو انقلاب. ترجمه كاظم فیروزمند، تهران: مركز، 1381، ص94.
- ↑ كسروی، احمد. تاریخ مشروطه ایران. تهران: امیركبیر، 1373، ص 551- 449.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
مریم غلامعلی زاده