مغان
مغان، نام جلگهای وسیع در شمال استان اردبیل. پیشتر نام شهرستانی بود[۱] به مرکزیت شهر گِرمی در همان استان که اکنون با نام مرکز خود خوانده میشود[۲].
جلگه مغان که یکی از حاصلخیزترین مناطق ایران به شمار میآید، با هوایی گرم و مرطوب در تابستان و بسیار سرد در زمستان[۳] و با ارتفاع حدود 100 متر یکی از مهمترین نواحی کشاورزی و دامپروری کشور محسوب شده و محل قشلاق ایلات و عشایر آذربایجان نیز هست[۴].
حدود یک سوم جلگه مغان در ایران قرار دارد[۴] و بقیه آن، همچون برخی مناطق ایرانینشین دیگر در جریان جنگهای ایران و روس به اشغال روسیه تزاری درآمد و اکنون در کشوری به نام «جمهوری آذربایجان» واقع است[۵].
جلگه مغان که از آبرفتهای رود ارس و شعبههای آن پدید آمده، با نام دشت مغان، شهرهای متعددی از جمله شهرهای مرزی بیله سوار، پارسآباد، اصلاندوز را در خود جای داده[۶] و به لحاظ تاریخی شاهد حوادث گوناگونی بوده است.
بابک خرمدین از اسپهبدان این ناحیه بود که در برابر سپاهیان عرب مقاومت کرد[۷] و نادرشاه افشار هم پس از دفع تجاوزگران خارجی و شورشیان داخلی و ایجاد امنیت نسبی در کشور، در اجتماع بزرگان ایرانی و بنا به رأی آنان به پادشاهی رسید[۸].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
- ↑ جعفری، عباس. گیتاشناسی ایران. ج3، دایره المعارف جغرافیایی ایران. چ1، تهران: گیتاشناسی، 1379، ص1210.
- ↑ دفتر تقسیمات کشوری. نشریه عناصر و واحدهای تقسیمات کشوری. تهران: دفتر تقسیمات کشوری (وزارت کشور)، 1383.
- ↑ سازمان نقشهبرداری کشور. اطلس زمینشناسی (اطلس ملی ایران). نگارش دوم، تهران: سازمان نقشهبرداری کشور (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1382، ص 13.
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی. جغرافیای استان اردبیل. چ4، تهران: شرکت چاپ و نشر کتابهای درسی ایران، 1382، ص10.
- ↑ سازمان نقشهبرداری کشور. اطلس تاریخ ایران. چ 1، تهران: سازمان نقشهبرداری کشور (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1378، ص 129.
- ↑ مؤسسه گیتاشناسی. اطلس گیتاشناسی استانهای کشور. چ 1، تهران: گیتاشناسی، 1383، ص78.
- ↑ بارتولد، و. تذکره جغرافیای تاریخی ایران. ترجمه حمزه سردادور، چ3، تهران: توس، 1372، ص 228-229.
- ↑ سازمان نقشهبرداری کشور. اطلس تاریخ ایران. چ 1، تهران: سازمان نقشهبرداری کشور (سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور)، 1378، ص121.
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
غلامحسین تکمیل همایون