پرش به محتوا

اکبر سرشار

از ویکی ایران

سرشار، اکبر 1326ق/ 1908م- 1354 ش، تقلیدچی، نویسنده، بازیگر، کارگردان نمایش‌های روحوضی (نمایش‌های شادی‌آور سنّتی) در 1304ش در سن 17 سالگی بازی در نمایش‌های سنّتی را رد دسته احمد مؤید* یکی از بزرگان این هنر در ایران، در محل تماشاخانه ناصریه آغاز کرد[۱]. پس از بسته شدن تماشاخانه ناصریه، مدت‌ها در دسته احمد مؤید و سپس دسته عباس مؤسس در نقش سلطانی بازی می‌کرد و تقلید در می‌آورد بعدها یک دسته نمایشی مستقل را در محلی نرسیده به سرچشمه و در بالای تکیه‌ی رضاقلی‌خان تأسیس کرد. بنابر روایتی در 1314ش تماشاخانه آفتاب را در گلوبندک و در 1320 و با همراهی و شرکت جلیلوند، یکی از دست‌اندرکاران نمایش‌های سنّتی[۲][۳] و با همکاری غلامحسین ملت، پیرمرادی، ورشوچی، عسجدی و شمسی غفاری (همسر اولش)، دسته تئاتر مینا را در چهارراه گمرک تأسیس کرد[۳][۲]. نمایش‌های هارون‌الرشید، یوسف‌ زلیخا که با راهنمایی‌های او روی صحنه می‌آمد. هر شب تماشاگران بی‌شماری را به این تماشاخانه می‌کشاند[۱]. پس از تعطیلی تئاتر مینا در سرپل امیر بهادر و در حوالی معزالسلطان تماشاخانه کسری را و در 1323ش تماشاخانه سعدی را در توقفگاهی واقع در خیابان گمرک روبروی پمپ‌بنزین امیریه با همکاری بازماندگان احمد مؤید راه انداخت[۱][۴]. چون کارش نگرفت پی آمد آن تئاتر باستان را در چهار راه ولی عصر (پهلوی سابق) و روبروی دبیرستان دخترانه هدف تأسیس کرد. سرانجام نیز تئاتر دیگری به نام تئاتر زیبا را پاتوق خود قرار داد[۱].

سرشار با شاهنامه فردوسی و مثنوی مولوی آشنایی داشت و برای تدوین نمایش‌هایش از فرهنگ و ادب عوام بهره فراوان می‌بد او صایی گیرا و خوش داشت در این سال‌ها، او در کنار هنرمندانی چون ذبیح‌الله ماهری، مهدی مسری* (مصری)، سیدحسین یوسفی، سعدی افشار و چند تن دیگر در نقش‌های جوان‌پوش، مردان حق و معرفت (درویش) به ایفای نقش می‌پرداخت.

در سال‌های پایان زندگی، زمانی چند برای امرار معاش در خیابان سیروس، بنگاه شادمانی* راه انداخت و در مجالس عروسی با دسته‌های خود در خانه‌ها برای اجرای نمایش شرکت می‌کرد. سرانجام به سبب تنگدستی بنگاه شادمانی‌اش را تعطیل کرد و صندوق کابلی‌اش را با همه ابزار‌ها و ادواتش فروخت و در سال آخر عمر را دور از مردم و هنرمندان در تنهایی و فقر به سر می‌برد و در 12 فروردین 1354 در گذشت[۱].

نیز نگاه کنید به

مآخذ

محمود عزیزی و کاظم شهبازی

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ تماشا: سال پنجم، شماره 206، 23 فروردین 1354، ص 74.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ بیضایی، بهرام: نمایش در ایران، تهران: روشنگران، 1383، 179.
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ شهریاری، خسرو: افسانه شب‌ زنده‌داران، تهران، انتشارات کاوشگر، چاپ اول 1377، ص 49.
  4. بیضایی، بهرام: نمایش در ایران، تهران: روشنگران، 1383، 179-180.