آیت الله
آیَتُالله، یا آیه الله (نشانه خداوند) عالیترین عنوان برای فقیهان و مراجع بزرگ شیعه. این عنوان، نخست بهطور خاص برای علامه حلی (وفات 676 ق) بهکار رفت[۱] و تا قرنها در متون شیعه، مختص او بود و کمتر برای دیگران به کار میرفت. از اوایل سده 14 ق / 20 م عنوان آیتالله برای مراجع قدر اول شیعه رفته رفته بهکار رفت. سید مهدی بحرالعلوم، سپس شیخ مرتضی انصاری، شیخ حسین نجف و سید محمدحسن شیرازی و سرانجام در عصر مشروطیت آخوند ملاکاظم خراسانی، حاج میرزا حسین میرزا خلیل، شیخ عبدالله مازندرانی و مجتهدان بزرگ دیگر آیتالله خوانده شدند[۲][۳]. پیش از آن همه مراجع حجتالاسلام خوانده میشدند، پس از تشکیل حوزه علمیه قم توسط مرحوم شیخ عبدالکریم حائری و مرکزیتیافتن آن (1340 ق / 1922 م) شماری از فقهای بزرگ که در آن گرد آمدند، همه آیتالله لقب یافتند؛ لذا اکنون معدودی از برجستهترین فقهایی که در مقام مرجعیت قرار میگیرند، آیتالله العظمی نامیده میشوند[۴].
نیز نگاه کنید به
مآخذ
منبع اصلی
سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، مرکز مطالعات راهبردی روابط فرهنگی (1398). دانشنامه ایران. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشارات بین المللی الهدی،
نویسنده مقاله
تلخیصکننده: سیدحسن امین